Ακόμα και αν δεν έχουμε φέτος τη δυνατότητα να πάμε διακοπές και να διαβάζουμε ενώ θα μας δροσίζει η θαλασσινή αύρα, το λογοτεχνικό βιβλίο είναι πάντα ένας πολύτιμος σύντροφος, έστω στο μπαλκόνι μας ή σε κάποιο κλιματιζόμενο δωμάτιο του σπιτιού. Με τα βιβλία που σας προτείνουν οι συντάκτες του Πριν μπορείτε να ταξιδέψετε νοερά, να στοχαστείτε, να ξεφύγετε δημιουργικά από την γκρίζα πραγματικότητα. Κάποια από αυτά τα έχουμε ήδη παρουσιάσει στις σελίδες του Πριν ενώ άλλα είναι νέες προτάσεις.
Αγγελική Χρονοπούλου
Επί σκοπώ πλουτισμού
εκδ. Πόλις
Ένα μυθιστόρημα που δικαιολογημένα προκάλεσε αίσθηση καθώς φέρνει στο φως αποσιωπημένες πτυχές της πρόσφατης ελληνικής ιστορίας. Είναι προϊόν συστηματικής ιστορικής έρευνας στα αρχεία του Δικαστηρίου Δωσιλόγων Αθηνών της περιόδου 1945-1949 και σε άλλα τεκμήρια της ίδιας εποχής. Κομβικό ρόλο στο βιβλίο παίζει μια έφηβη που δολοφονήθηκε από τους συνεργάτες των Γερμανών στην Κατοχή και μάλιστα στο ίδιο κτίριο και με τον ίδιο τρόπο που βρήκε το θάνατο η ηρωίδα της Αντίστασης Ηλέκτρα Αποστόλου. Γραμμένο με απλό ύφος, το βιβλίο διαβάζεται και σαν αστυνομικό μυθιστόρημα αλλά και σαν ιστορικό δοκίμιο καθώς αντλεί υλικό από τα αρχεία των δικών των δωσίλογων της περιόδου 1945-1949. Από τη μια ο ηρωισμός και η ανιδιοτέλεια της νεότητας και, από την άλλη, η προδοσία και η απληστία των συνεργατών των ναζί.
Κώστας Λίχνος
Οι αχθοφόροι
εκδ. Υψικάμινος
Το νέο βιβλίο του Κώστα Λίχνου αποτελείται από 14 διηγήματα των οποίων οι υποθέσεις εκτείνονται από το 1924 έως το 2021. Αναπλάθοντας ρεαλιστικά τη ζωή λαϊκών ανθρώπων σε καθημερινές αλλά κρίσιμες στιγμές της ιστορίας αποτυπώνει το άχθος της προσωπικής και συλλογικής ιστορίας που κουβαλούν. Αναδεικνύει τις πολλαπλές όψεις και τις «πέτρες» που κουβαλούν οι «Σίσυφοι» της ελληνικής κοινωνίας. Κάθε διήγημα αποτελεί μια ψηφίδα που συνθέτει ένα πολυσυλλεκτικό μωσαϊκό γεγονότων και των «ανθρώπινων καταστάσεων» που δημιούργησαν. Η ύπαιθρος της Δυτικής Ελλάδας, οι γειτονιές του Πειραιά και της Αθήνας είναι οι τόποι αναφοράς των χαρακτήρων των διηγημάτων. Με τη γλώσσα της αφήγησης να αντανακλά την εποχή στην οποία κάθε φορά αναφέρεται, Οι αχθοφόροι γίνονται ο καθρέφτης μιας κοινωνίας που θεωρεί «βάρος» ό,τι την απαλλάσσει από αυτό.
Τζένη Σιούτη
Πέρα – δώθε
εκδ. Θεμέλιο
Το βιβλίο αποτελεί την τρίτη συλλογή διηγημάτων της συγγραφέως. Η θεματολογία της έχει ως πυρήνα τη μνήμη του γενέθλιου τόπου, τη μετανάστευση και το βίωμα του «ξένου». Τα προηγούμενα εντάσσονται στο κοινωνικό και πολιτικό πλαίσιο που ορίζεται από τη μετεμφυλιακή κατάσταση, τη δικτατορία και τη μεταπολίτευση. Εστιάζει στη μεταναστευτική περιπέτεια της οικογένειάς της, αλλά αφορά όλους όσους έζησαν αυτή τη συνθήκη. Η Τζ. Σιούτη μετατρέπει το προσωπικό βίωμα σε καθολική ανθρώπινη «κατάσταση» την οποία αναγνωρίζουμε στους εκπατρισμένους όπου γης. Με έναν ποιητικό λόγο που εμπεριέχει στοιχεία της ηπειρώτικης ντοπιολαλιάς ακολουθεί τον ρυθμό ενός ηπειρώτικου πολυφωνικού τραγουδιού, τον ήχο ενός κλαρίνου αποτυπώνει τον θρήνο και τη χαρά, την ομορφιά και τη δυσμορφία, τον πλούτο της φύσης και την απώλειά της.
Βασίλης Τσιράκης
Kοσμοπολίτης
εκδ. Τόπος
Ο Βασίλης Τσιράκης μάς δίνει μια μυθιστορηματική βιογραφία του Κώστα Καραγιώργη (πραγματικό όνομα Κώστας Γυφτοδήμος), ενός κομμουνιστή του μεσοπολέμου κοσμογυρισμένου και με ικανότητα αμφισβήτησης. Ο Καραγιώργης υπήρξε καπετάνιος του ΕΛΑΣ Θεσσαλίας στην Κατοχή, Διευθυντής του Ριζοσπάστη στα Δεκεμβριανά, υποστράτηγος του ΔΣΕ στον Εμφύλιο. Ωστόσο, στη δίνη των εσωκομματικών αντιπαραθέσεων θα βρεθεί φυλακισμένος στο Βουκουρέστι, όπου θα αφήσει έγκλειστος την τελευταία του πνοή. Ο Βασίλης Τσιράκης χρησιμοποιεί εύστοχα τρεις φωνές: Του αφηγητή που έχει λογοτεχνική ελευθερία στην παρουσίαση των γεγονότων, του Καραγιώργη όπως προκύπτει από πηγές και του «φυτευτού» της ρουμανικής αστυνομίας δίπλα στον έλληνα αγωνιστή. Μέσα από την εξιστόρηση μιας συγκλονιστικής εποχής τίθενται τα μεγάλα και διαχρονικά ερωτήματα του νοήματος και του ήθους του επαναστατικού αγώνα.
Φώτος Πασχαλίδης
Σιωπηλά τραγούδια
εκδ. Μετρονόμος\
Πρόκειται για μια συλλογή ποιημάτων που γράφτηκαν πριν από περίπου 80 χρόνια και ανακαλύφθηκαν πριν οκτώ χρόνια. Ο «Φώτος Πασχαλίδης» (λογοτεχνικό ψευδώνυμο του Θεοδωράκη Ζώρα) ήταν στέλεχος του ΕΑΜ και του ΚΚΕ, συνελήφθη το 1943 στην Αμαλιάδα, την πόλη του, και σύντομα εκτελέστηκε από τους Γερμανούς στην Πάτρα, σε ηλικία μόλις 30 ετών. Τα ποιήματά του έμειναν για δεκαετίες κυριολεκτικά «σιωπηλά», κρυμμένα μέσα σε ένα κουτί στο σπίτι της αρραβωνιαστικιάς του, η ανιψιά της οποίας, η Γεωργία Συριοπούλου, επιμελήθηκε την καλαίσθητη έκδοση. Γραμμένα σε ζόρικους καιρούς, τα ποιήματα αυτά, με την ευαισθησία και τη δύναμή τους, καθώς και το έντονο κοινωνικό, ταξικό τους πρόσημο, αγγίζουν, συγκινούν και εντυπωσιάζουν τον σύγχρονο αναγνώστη.
Βάσος Δασκαλάκης
Οι ξεριζωμένοι, η διήγηση ενός χωριάτη
εκδ. Τόπος
Πρόκειται για ένα πρωτοποριακό κοινωνικό μυθιστόρημα που γράφτηκε το 1925 και δημοσιεύτηκε το 1930 και στηρίζεται σε προσωπικά βιώματα του συγγραφέα. Ένας 12χρονος έφηβος από τη Μάνη, λόγω φτώχειας και ορφάνιας, δεν συνεχίζει τη φοίτηση το γυμνάσιο (αν και άριστος μαθητής) και καταλήγει στο σπίτι μιας θείας του στο Λαύριο όπου αναγκάζεται να εργαστεί στα χυτήρια. Ο συγγραφέας περιγράφει με εξαιρετική δύναμη και παραστατικότητα τις κακουχίες, τις απάνθρωπες συνθήκες, την εκμετάλλευση, τη ρουφιανιά αλλά και την αλληλεγγύη και την ανθρωπιά. Αυτό το σχετικά ολιγοσέλιδο βιβλίο, πέρα από συναρπαστικό ανάγνωσμα, είναι ένα μοναδικό ντοκουμέντο καθώς καταγράφει τις συνθήκες ζωής της εργατικής τάξης όπως ελάχιστοι Έλληνες συγγραφείς έχουν κάνει με τόση διεισδυτικότητα και με από πρώτο χέρι γνώση.
Μάκης Γεωργιάδης
Μετέωρη Πόλη
εκδ. Βακχικόν
Μια ποιητική συλλογή που μιλάει για τη σύγχρονη μητρόπολη με όρους υπερρεαλιστικούς, χωρίς να είναι απλώς ένα ποιητικό χρονογράφημα της καθημερινότητας. Θα μπορούσε να μιλάει για φανταστικές πολιτείες του μέλλοντος ή του τετελεσμένου μέλλοντά μας, που ξέρουμε ότι θα έχουν υπάρξει, πριν καν τις δούμε. Η ποίηση του Μάκη Γεωργιάδη είναι βαθιά πολιτική – χωρίς να το φωνάζει – αλλά πρωτίστως είναι βαθιά ανθρώπινη. Η συλλογή διαρθρώνεται σε τέσσερις μικρές ενότητες που έχουν το δικό τους στίγμα, αλλά δεν μπορούν να ιδωθούν ξέχωρα η μια από την άλλη. Η τελευταία ενότητα είναι ίσως η πιο προσωπική. Μιλάει για τον έρωτα, με έναν τρόπο που δεν τον φυλακίζει σε ιδιωτικά στιγμιότυπα, αλλά τον απελευθερώνει στην ουράνια θάλασσα του πραγματικού.
Παντελής Μπουκάλας
Είκοσι
εκδ. Άγρα
Δεκαπέντε χρόνια μετά τον θάνατο του Σπύρου Μπουκάλα σε τροχαίο δυστύχημα ο πατέρας του, ο Παντελής, γνωστός δημοσιογράφος και συγγραφέας
εκδίδει είκοσι ποιήματα – όσα τα χρόνια του γιου του – και τρία ανάριθμα. Ο Παντελής Μπουκάλας επιστρατεύει διαφορετικές φωνές, μορφές και τόνους της ελληνικής ποιητικής παράδοσης, για να δώσει μορφή στο πένθος, ως τη μόνη δυνατή μορφή συνέχειας και διαλόγου με τον απωλεσθέντα, μια πράξη αντίστασης απέναντι στη λήθη και τον θένατο. Οι λέξεις έχουν απλότητα, ειλικρίνεια και δύναμη.
Μιλάνε στην ψυχή όλων όσων έχουν βιώσει απώλεια και πόνο. Εκτός άλλων οι στίχοι αναδεικνύουν πόσο όμορφες και σημαντικές είναι και οι απλές στιγμές της ζωής πλάι στους ανθρώπους που αγαπάμε.
Μάριο Βάργκας Λιόσα
Άγριοι καιροί, μτφρ. Κωνσταντίνος Παλαιολόγος
εκδ. Καστανιώτη
Ένα βαθιά πολιτικό μυθιστόρημα του διακεκριμένου νομπελίστα Περουβιανού συγγραφέα το οποίο εκτυλίσσεται στη Γουατεμάλα το 1954, όταν ένα στρατιωτικό πραξικόπημα ανέτρεψε, μέσω τη CIA, τη δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση του Χακόμπο Άρμπενς με τη συνδρομή του γνωστού «Χασάπη της Ελλάδας», του πρέσβη Πιουριφόι. Το Άγριοι καιροί, που πρωτοεκδόθηκε το 2019, έχει χαρακτηριστεί «καθηλωτικό λογοτεχνικό θρίλερ», είναι ένας κυνικός και αιματοβαμμένος καμβάς διεθνών συνωμοσιών, προδοτικών καταστάσεων και αντικρουόμενων συμφερόντων κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Ανεξάρτητα από τις συντηρητικές πολιτικές θέσεις που πήρε ο συγγραφέας, ο Λιόσα παραμένει ένας από τους σπουδαιότερους ισπανόφωνους λογοτέχνες της εποχής μας – και οι Άγριοι καιροί το επιβεβαιώνουν.
Ίαν Ράνκιν
Το μπλε του μεσονυχτίου, μτφρ. Χίλντα Παπαδημητρίου
εκδ. Μεταίχμιο
Τα αστυνομικά μυθιστορήματα του Ίαν Ράνκιν είναι ιδιαίτερα δημοφιλή στην Ελλάδα όπου έχουν εκδοθεί σχεδόν όλα. Και εδώ ο τόπος είναι το Εδιμβούργο και «πρωταγωνιστής» είναι ο θρυλικός επιθεωρητής Τζον Ρέμπους. Η ιδιαιτερότητα αυτού του βιβλίου έγκειται στο ότι ο Ρέμπους, που μια ζωή έβαζε τους πιο επικίνδυνους εγκληματίες πίσω από τα σίδερα, τώρα έχει γίνει ένας από αυτούς και ζει περικυκλωμένος από νέους συμμάχους και παλιούς εχθρούς. Επιπλέον, πρέπει να λύσει ένα νέο μυστήριο: μια δολοφονία τα μεσάνυχτα σε ένα κλειδωμένο κελί. Εδώ, τόσο οι κρατούμενοι όσο και οι φύλακες είναι ύποπτοι, και ο καθένας έχει κάτι να κρύψει. Χωρίς το σήμα του, χωρίς εξουσία και χωρίς δίχτυ ασφαλείας, ο Ρέμπους ακροβατεί στο χείλος του γκρεμού. Αλλά πώς βρίσκεις έναν δολοφόνο σε ένα μέρος γεμάτο εγκληματίες;
Χάουαρντ Φαστ
Σύλβια, μτφρ. Χρήστος Οικονόμου
εκδ. Πόλις
Η Σύλβια δεν είναι απλώς ένα συναρπαστικό αμερικανικό νουάρ, αλλά κι ένα κοινωνικό μυθιστόρημα με έντονη ψυχολογική διάσταση. Ένας βαθύπλουτος επενδυτής αναθέτει σε έναν ιδιωτικό ντετέκτιβ να ερευνήσει το παρελθόν της γοητευτικής και μυστηριώδους Σύλβιας την οποία πρόκειται να παντρευτεί. Η δράση εκτυλίσσεται στα τέλη της δεκαετίας του ’50 και ο ντετέκτιβ, καθώς αναζητά τη Σύλβια, περιπλανιέται από το Μπέβερλι Χιλς μέχρι τη Νέα Υόρκη και από το Πίτσμπουργκ μέχρι το Ελ Πάσο και το Μεξικό ξεδιπλώνοντας τα κομμάτια του παζλ που συνθέτουν την ιστορία και τα τραύματα της γυναίκας που αναπόφευκτα θα ερωτευθεί. Ο Χάουαρντ Φαστ ήταν κομμουνιστής και καθώς κυνηγήθηκε από τον μακαρθισμό εξέδωσε αυτό το βιβλίο το 1962 με το ψευδώνυμο Ε. Β. Κάνινγχαμ.
Caryl Ferey
Γκρινταντράπ, μτφρ. Αργυρώ Μακάρωφ,
εκδ. Άγρα.
Μετά το δυνατό Οκαβάνγκο και τις αφρικανικές σαβάνες ο Γάλλος μυθιστοριογράφος Καρίλ Φερέ μάς μεταφέρει στον αρκτικό κύκλο και στα νησιά Φερόες, στο αποτρόπαιο κυνήγι των φαλαινών και σε σκοτεινές ιστορίες κέρδους, επιβολής και θανάτου. Η επικέντρωση του Φερέ στα κρίσιμα περιβαλλοντικά προβλήματα και στην τομή τους με τα κοινωνικά εμφανίζεται και σε αυτό το βιβλίο του, που μας βάζει μέσα στο ευρύτερο κοινωνικό κλίμα του παγωμένου και θυελλώδη Βορρά. Από τη μαχητική περιβαλλοντική οργάνωση Sea Shepherd μέχρι τους ανθρώπους που δεν σιωπούν στην τρομερή σφαγή των φαλαινών – και γίνονται «εχθροί του λαού» – ο Καρίλ Φερέ αναδεικνύει αντιστάσεις, ενώ δίνει και στα ίδια τα ζώα έναν ενεργό ρόλο. Πρόκειται για ένα σκληρό δράμα, που εκτυλίσσεται σε ένα μικρό και απομακρυσμένο τόπο, αναδεικνύοντας τις αρετές του νουάρ με κοινωνικό υπόβαθρο.
Frédéric Paulin
Κανένας εχθρός σαν τον αδερφό, μτφρ. Γιάννης Καυκιάς
εκδ.του Εικοστού Πρώτου
Ο Φρεντερίκ Πολέν μάς μεταφέρει στον Λίβανο της δεκαετίας του ‘70 και στην απαρχή του κύκλου των εμφύλιων πολέμων, με την εισβολή του Ισραήλ, τους Παλαιστίνιους φενταγίν, τους πλούσιους και ακροδεξιούς χριστιανούς φαλαγγίτες, την προοδευτική συμμαχία του Λιβάνου, τις επεμβάσεις της Συρίας και τις απαρχές της γέννησης του σιιτικού κινήματος (αρχικά Αμάλ) και ευρύτερα του κόσμου των απόκληρων, που οδήγησε στη δημιουργία της Χεζμπολά. Πρόκειται για ένα ενδιαφέρον ιστορικό μυθιστόρημα, στο οποίο ο Γάλλος συγγραφέας δίνει ιδιαίτερο βάρος και στον ρόλο της Γαλλίας στα τεκταινόμενα στον Λίβανο, όπου είχε παλιότερα αποικιοκρατικό ρόλο. Ο Πολέν σκιαγραφεί αξιόλογους χαρακτήρες, αλλά ο πραγματικός πρωταγωνιστής είναι ο Λίβανος, η Βυρηττός και η δραματική ιστορία τους, στην οποία βέβαια υπάρχει η υποκειμενική ματιά του συγγραφέα.
Λουίζ Μισέλ
Το κυνήγι των λύκων, μτφρ. Γιώργος Καράμπελας
εκδ. των συναδέλφων
Το έργο αυτό της εμβληματικής αγωνίστριας της Κομμούνας Λουίζ Μισέλ (1830-1905), που µεταφράζεται εδώ ολόκληρο, είχε χαθεί από το 1891 µέχρι την κριτική αποκατάσταση του ολοκληρωµένου κειµένου το 2018. Είναι ένα βαθιά πολιτικό µυθιστόρηµα σύντοµο, βίαιο, βασισµένο σε ένα µήνυµα – πρέπει να ξέρουµε όχι µόνο να πεθαίνουµε αλλά και να σκοτώνουµε – και σε ένα τραγούδι: τα Τέσσερα µαχαίρια. Ένα φρενήρες επαναστατικό µυθιστόρηµα στο οποίο δεσπόζει η αγάπη για τον άνθρωπο και η αγάπη για τον θάνατο, ένα κολασµένο κυνήγι που ενώνει µυθοπλασία, ιστορία, επικαιρότητα, µεγάλους µύθους και κοσµογονικά οράµατα. Εδώ χωράει μόνο μια απάντηση, λέει η Μισέλ: «Θάνατος στον παλιό κόσμο». Αυτό δεν μπορεί να γίνει ειρηνικά, αλλά «δεν θα υπάρξει άλλος πόλεμος εκτός από εκείνον στον οποίο καλούσε τους δούλους ο Σπάρτακος».
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα ΠΡΙΝ που κυκλοφόρησε 1-2 Αυγούστου
(στα περίπτερα μέχρι 25/8)
