Θέμης Λιανός
Μετά και το τέλος του 39ου συνεδρίου της ΓΣΕΕ ολοκληρώνεται μια περίοδος μερικών μηνών που για τα κεντρικά όργανα του εργατικού κινήματος σημαδεύτηκε από έντονη διαπάλη για το ποια θα είναι τα αποτελέσματα και οι συσχετισμοί σε αυτά. Έτσι η ΠΑΣΚΕ πανηγυρίζει για την εκ νέου επικράτησή της στην ΓΣΕΕ και την επανεκλογή του Παναγόπουλου και τη δήθεν επιβράβευση της πορείας της ΓΣΕΕ, ενώ από την άλλη στο μεγαλύτερο εργατικό κέντρο της χώρας (ΕΚΑ) η ΔΑΣ (ΠΑΜΕ) πανηγυρίζει για την πρωτιά της και καλεί σε αλλαγή σελίδας στο εργατικό κίνημα απέναντι στις δυνάμεις της υποταγής.
Την ίδια στιγμή βέβαια η κατάσταση για τον κόσμο της εργασίας τείνει συνεχώς προς το χειρότερο. Η ακρίβεια και ο πληθωρισμός μειώνουν συνεχώς την πραγματική αξία των μισθών των εργαζόμενων, οι συνθήκες εργασίας χειροτερεύουν με την εντατικοποίηση και την ελαστικοποίηση να γίνονται νόμοι του κράτους, η Ελλάδα μέσα από τις επιλογές της αστικής τάξης και της κυβέρνησης προσδένεται πλήρως στο άρμα των πολεμικών σχεδιασμών των ΗΠΑ και μετατρέπεται σε μια απέραντη βάση ανοίγοντας πολύ επικίνδυνα μονοπάτια για το μέλλον μας, ενώ οι εργατικές διεκδικήσεις και η οργάνωση των εργαζόμενων ποινικοποιείται όλο και περισσότερο. Θα έλεγε κανείς λοιπόν ότι για τα κεντρικά όργανα του εργατικού κινήματος, τις δομές που υποτίθεται εκπροσωπούν χιλιάδες εργαζόμενους στη χώρα, όχι απλά δεν υπάρχει κανένας λόγος για πανηγύρια και χαρές, αλλά μάλλον θα έπρεπε να σπάνε το κεφάλι τους ολημερίς για το τι πάει στραβά. Για να φτάσεις όμως να το αναρωτηθείς αυτό, σημαίνει ότι αντιλαμβάνεσαι το εργατικό κίνημα σαν δύναμη ανατροπής και όχι σαν συνομιλητή για την επικράτηση μιας ταξικής ειρήνης.
Η «αλλαγή σελίδας» για την οποία μιλά το ΠΑΜΕ και άλλες δυνάμεις δεν μπορεί να έρθει εντός του πλαισίου του κυρίαρχου συνδικαλισμού, αλλά μόνο με την ανατροπή του
Στην πραγματικότητα, αν κάτι επιβεβαιώθηκε σε αυτές τις διαδικασίες είναι ότι το επίσημο εργατικό κίνημα και οι δομές του δεν αλλάζουν χαρακτήρα, όσες εκλογικές νίκες και αν έρθουν από δυνάμεις που συντάσσονται με ένα αγωνιστικό σχέδιο για τους εργαζόμενους. Οι δυνάμεις του αστικοποιημένου συνδικαλισμού (ΠΑΣΚΕ-ΔΑΚΕ-ΕΜΕΙΣ) έχουν μετατρέψει τις δομές του εργατικού κινήματος σε στηρίγματα του κράτους και της εργοδοσίας, έχουν κάνει business εκατομμυρίων και βλέπουν την ευκαιρία να κάνουν πολιτικές καριέρες σε αυτούς τους διεφθαρμένους θεσμούς. Γι’ αυτό και οι πρακτικές νοθείας και σωματείων φαντασμάτων έχουν γίνει κανόνας, αφού είναι απαραίτητος όρος για να συντηρείται ένας μηχανισμός που δεν θα επιτρέπει το γκρέμισμα αυτών των συμφερόντων. Αυτή είναι η ουσία του επίσημου συνδικαλισμού και φαίνεται κάθε φορά, από τα κομπρεμί και τις διαμάχες που γίνονται για τις καρέκλες στα συνέδρια, μέχρι την ενιαία στάση όταν πρόκειται να ψηφίσουν για να μη γίνουν απεργίες και να τηρήσουν μια στάση απάθειας απέναντι στην ασυδοσία κεφαλαίου-κυβέρνησης.
Η αλλαγή σελίδας που διατυμπανίζουν οι δυνάμεις του ΠΑΜΕ λοιπόν, δεν πρόκειται να έρθει ποτέ μέσα στο παραπάνω πλαίσιο. Γίνεται ωστόσο προμετωπίδα της παρέμβασης των δυνάμεων του (σε μια περίοδο μάλιστα που ενισχύεται σημαντικά σε μια σειρά σωματείων, εργατικών κέντρων και ομοσπονδιών) ακριβώς γιατί ο ορίζοντας του αγωνιστικού σχεδίου του δεν είναι ανατρεπτικός. Το πρόβλημα δεν είναι ότι το ΠΑΜΕ δεν καλεί σε αγώνες, για να το πούμε απλά, μιας και φαίνεται ότι έχει συμμετάσχει και έχει οργανώσει τα προηγούμενα χρόνια σημαντικούς αγώνες εργαζόμενων. Το πρόβλημα είναι ότι αυτό το αγωνιστικό σχέδιο έχει πρωταρχικό στόχο την πολιτική ενίσχυση του ΚΚΕ και όχι το να «ροκανίσει» την ισχύ του κεφαλαίου και των στρατηγικών του επιλογών. Γι’ αυτό επιλέγει να δώσει σκληρά τη μάχη των συσχετισμών στο εργατικό κίνημα και τις επίσημες δομές του. Γιατί όταν δεν πιστεύεις ότι οι εργαζόμενοι μέσα από τα σωματεία τους μπορούν να κερδίσουν καλύτερες συνθήκες ζωής και εργασίας, να ρίξουν κυβερνήσεις, να σπάσουν τα δεσμά με την ΕΕ και τις ΗΠΑ, τότε προφανώς δεν θα αμφισβητήσεις το πλαίσιο που κρατάει το εργατικό κίνημα ακίνδυνο. Έτσι φτάσαμε να είναι οι αγρότες στα μπλόκα για μήνες και να μην προκηρύσσεται ούτε μία πανεργατική απεργία για να ενωθούν οι εργαζόμενοι μαζί τους (με το ΠΑΜΕ να καταψηφίζει αντίστοιχες προτάσεις της αντικαπιταλιστικής αριστεράς), ένα ακόμα παράδειγμα δηλαδή που το ΠΑΜΕ αντί να κάνει ένα αποφασιστικό βήμα ενίσχυσης της ταξικής αντιπαράθεσης, βάζει φρένο.
Το σύνθημά τελικά για τους εργαζόμενους δεν πρέπει να είναι «αλλάζουμε σελίδα» αλλά… σκίζουμε το βιβλίο. Αυτό που έχει ανάγκη η εποχή είναι ένα εργατικό κίνημα που θα γίνει ξανά ανατρεπτικό και αντίπαλο δέος στα καπιταλιστικά σχέδια. Αυτό απαιτεί ριζική αλλαγή πρώτα απ’ όλα στο πλαίσιο πάλης που βάζουν μπροστά τα σωματεία. Ένα πλαίσιο πάλης που θα καλεί τους εργαζόμενους στον δρόμο για ριζικές αυξήσεις στους μισθούς και μείωση του χρόνου εργασίας, ανατροπή όλων των αντιλαϊκών και αντεργατικών νόμων, κρατικοποίηση με εργατικό έλεγχο των κρίσιμων τομέων της παραγωγής, αντιπολεμικό ξεσηκωμό και σύγκρουση με τους γιγάντιους πολεμικούς εξοπλισμούς, ρήξη με τους ενορχηστρωτές όλων των παραπάνω, κυβερνήσεις, ΕΕ, ΗΠΑ-ΝΑΤΟ και τελικά με το ίδιο το κεφάλαιο. Απαιτεί όμως και σωματεία με δημοκρατικές, μαζικές και συχνές γενικές συνελεύσεις, με τον συντονισμό των πρωτοβάθμιων σωματείων και των επιτροπών αγώνα, για να αναδεικνύεται ένα διαφορετικό κέντρο μάχης κόντρα στον αστικοποιημένο συνδικαλισμό.
Πρωτοβουλία για μόνιμο συντονισμό σωματείων
Στην προσπάθεια συγκρότησης ενός ευρύτερου ρεύματος που συντάσσεται με την ταξική ανασυγκρότηση του εργατικού κινήματος, μια σειρά σωματείων, εργατικών συλλογικοτήτων και αγωνιστών-τριων έχουν πάρει την πρωτοβουλία συγκρότησης ενός μόνιμου συντονισμού. Η προσπάθεια αυτή στοχεύει να συσπειρώσει όλο εκείνο το δυναμικό που αντιλαμβάνεται τη σαπίλα του αστικοποιημένου-γραφειοκρατικού συνδικαλισμού και επιθυμεί να ανοίξει δρόμους για μια διαφορετική πορεία για το εργατικό κίνημα. Λαμβάνοντας υπόψιν την εμπειρία από τους μεγάλους αγώνες της περιόδου στην υγεία, την εκπαίδευση, τα Τέμπη, ακόμα και τα μπλόκα των αγροτών έγινε φανερή η ανάγκη ενός τέτοιου ταξικού συντονισμού σωματείων, συλλογικοτήτων, συνδικαλιστών-τριων.
Μέσα από τις συνελεύσεις του ο συντονισμός αποφασίζει τόσο το περιεχόμενο όσο και το πλάνο δράσης του κάθε φορά, προκειμένου να υπάρχει μια ενιαία λογική πάλης σε κάθε χώρο παρέμβασης. Με αυτό τον τρόπο τα ίδια τα σωματεία και οι συλλογικότητες και τελικά οι ίδιοι οι εργαζόμενοι, παίζουν ενεργό ρόλο στην διαμόρφωση του χαρακτήρα που θέλουμε να έχουν οι αγώνες μας σήμερα. Επιδίωξή μας είναι να αρχίσει να ξεχωρίζει ένα ρεύμα μέσα στους κόλπους των εργαζόμενων που μιλάει και προσεγγίζει διαφορετικά το πώς μπορούμε να διεκδικήσουμε μια ζωή με αξιοπρέπεια. Μέσα από τις εξορμήσεις στους χώρους δουλειάς, την παρουσία μας στο δρόμο, εκδηλώσεις όπως αυτή που πραγματοποιήσαμε στις 31 Μαρτίου για τον πόλεμο αλλά και άλλες δράσεις, έχουμε τη φιλοδοξία ότι αυτό το ρεύμα που σήμερα είναι μειοψηφικό μπορεί να μεγαλώσει και να εκφράσει την πλειοψηφία των εργαζόμενων, που δεν βλέπουν καμία έμπνευση στην πολιτική υποταγής και την εκφυλισμένη λειτουργία του επίσημου συνδικαλισμού.
