Μαίρη Κωτσοπούλου
▸Η σκόνη από την ελεγχόμενη κατεδάφιση των τριών γιγαντιαίων εκσκαφέων στη Μαυροπηγή Κοζάνης δεν είχε καν καθίσει, όταν η διοίκηση της ΔΕΗ έσπευσε να εκδώσει μια πολυσέλιδη, προκλητική ανακοίνωση. Στόχος της ήταν να βαφτίσει την καταστροφή της εγχώριας παραγωγικής βάσης ως «πράσινο εκσυγχρονισμό».
Η πλήρως ιδιωτικοποιημένη ΔΕΗ χύνει κροκοδείλια δάκρυα για τον «ασύμφορο λιγνίτη», προκειμένου να δικαιολογήσει το ξήλωμα των υποδομών. Η αλήθεια είναι αμείλικτη: την ώρα που μετακυλίουν το τεράστιο κόστος του εισαγόμενου φυσικού αερίου και του τζόγου του Χρηματιστηρίου Ενέργειας στους λογαριασμούς των νοικοκυριών, η διοικητική ελίτ στήνει ένα προκλητικό πάρτι εκατομμυρίων εις βάρος της κοινωνίας. Την ώρα που ο λαός μετράει και το τελευταίο ευρώ για να ζεσταθεί, ο διευθύνων σύμβουλος και τα λοιπά στελεχικά γαλάζια golden boys μοιράζονται αμύθητα πακέτα αποδοχών, μπόνους και δωρεάν μετοχών (stock options) που αγγίζουν το 1,5 εκατ. ευρώ ετησίως ανά άτομο.
Φαίνεται πως ο «βαρύς σταυρός της σωτηρίας του πλανήτη» πληρώνεται πολύ ακριβά, ειδικά αν είσαι μάνατζερ που εξαργυρώνει την ενεργειακή φτώχεια.
Πίσω από τη βιτρίνα της ανακοίνωσης κρύβεται το νεκροταφείο του περιβόητου Ταμείου «Δίκαιης Μετάβασης». Εδώ και τουλάχιστον πέντε χρόνια, η Δυτική Μακεδονία καταγράφει σταθερά τα υψηλότερα ποσοστά ανεργίας στη χώρα. Τα παλιά παραμύθια για χιλιάδες νέες, καλοπληρωμένες θέσεις εργασίας αποδείχτηκαν αέρας. Το αποτέλεσμα είναι οικονομικό κραχ και μαζική μετανάστευση της νεολαίας, ενώ δεκάδες χιλιάδες στρέμματα δημόσιων εδαφών χαρίζονται τώρα στο καρτέλ των ΑΠΕ.
Επειδή όμως το παλιό αφήγημα κατέρρευσε, η ΔΕΗ εφηύρε ένα νέο παραμύθι για να χρυσώσει το χάπι: ανακοίνωσε τη δημιουργία ενός «Mega Data Center» στον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου, τάζοντας ξεδιάντροπα «χιλιάδες θέσεις επιστημονικού προσωπικού».
Τι είναι όμως αυτές οι εγκαταστάσεις; Δεν είναι παρά τεράστιες, ενεργοβόρες ψηφιακές αποθήκες για τις πολυεθνικές (κοινώς servers που αποθηκεύουν ψηφιακά δεδομένα). Η πολιτική απάτη εδώ είναι διπλή: Από τη μία, πρόκειται για εγκαταστάσεις άκρως αυτοματοποιημένες που, μόλις ολοκληρωθεί το χτίσιμό τους, απασχολούν ελάχιστο μόνιμο προσωπικό (μερικούς τεχνικούς και φύλακες). Από την άλλη, είναι πρακτικά αδύνατο να απορροφηθούν σε αυτές οι απολυμένοι-άνεργοι εργάτες της Δυτικής Μακεδονίας, καθώς οι δεξιότητές τους δεν έχουν καμία απολύτως σχέση με αυτόν τον κλάδο. Προφανώς, στο μυαλό των «άριστων» της κυβέρνησης, οι λιγνιτωρύχοι θα μετατραπούν εν μία νυκτί σε… προγραμματιστές της Silicon Valley.
Το ξεπούλημα της φύσης και του δημόσιου πλούτου στον βωμό του καπιταλιστικού κέρδους δεν είναι μονόδρομος. Οι εργαζόμενοι και οι κάτοικοι της Δυτικής Μακεδονίας δεν έχουν να περιμένουν τίποτα από τα ψίχουλα της δήθεν μετάβασης και τις αυταπάτες των «σωτήρων» επενδυτών. Μόνη διέξοδος είναι ο ταξικός αγώνας, για να επιβάλουμε την ενέργεια αποκλειστικά ως δημόσιο, κοινωνικό αγαθό που θα υπηρετεί τις ανάγκες της κοινωνίας και όχι τα θησαυροφυλάκια των μάνατζερ.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν στο φύλλο 27-28 Ιουνίου 2026
