Γιώργος Παυλόπουλος
Εκβιαστικά διλήμματα από τον Ερντογάν, προς νέα αντιδραστική-αντεργατική επέλαση κατά των λαών της Τουρκίας!
Την περασμένη Τετάρτη, η τουρκική βουλή ανανέωσε για τρεις ακόμη μήνες –και για έβδομη συνεχόμενη φορά– την κατάσταση έκτακτης ανάγκης που έχει επιβληθεί μετά την απόπειρα πραξικοπήματος του 2016 και έχει προσφέρει το προκάλυμμα για τη δίωξη δεκάδων χιλιάδων πολιτικών αντιπάλων του Ερντογάν και του κυβερνώντος κόμματος — μαζί και αμέτρητων κομμουνιστών, αριστερών και Κούρδων αγωνιστών. Την Τετάρτη, επίσης, καταδικάστηκε σε 11 μήνες φυλάκισης ένας (ακόμη) δημοφιλής τραγουδιστής επειδή τόλμησε να ισχυριστεί δημοσίως ότι Ερντογάν και Γκιουλέν υπήρξαν κάποτε φίλοι και σύμμαχοι, γεγονός που θεωρήθηκε ύβρις προς τον πρόεδρο, η οποία στην Τουρκία θεωρείται ποινικό αδίκημα. Η Τετάρτη σημαδεύτηκε όμως και από την εν ψυχρώ δολοφονία ενός πρώην υπουργού Άμυνας (1987-’89) και στελέχους ενός κόμματος που δεν παίζει πια ρόλο – της Μητέρας Πατρίδας του Γιλμάζ. Όσο για το… κερασάκι στην τούρτα, ήρθε με την ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών το οποίο, για πρώτη φορά ξεκάθαρα και επισήμως, χαρακτήρισε τα Ίμια όχι γκρίζα ζώνη, αλλά τουρκικό έδαφος, προκαλώντας νέα κύματα εθνικιστικής επιθετικότητας και μίσους.
Αυτήν ακριβώς την ημέρα επέλεξε ο Ερντογάν για να ανακοινώσει τη διεξαγωγή πρόωρων εκλογών στις 24 Ιουνίου, λίγο μετά τη συνάντησή του με τον ακροδεξιό Μπαχτσελί — ο οποίος, την Τρίτη, είχε προτείνει ως ημερομηνία την 26ηΑυγούστου. Ο πολιτικός ηγέτης των ακροδεξιών «Γκρίζων Λύκων» δεν έκανε τίποτε άλλο από το να επωμιστεί τον ρόλο του «λαγού», σε μια κούρσα από καιρό προαποφασισμένη και σε μεγάλο βαθμό στημένη. Είναι χαρακτηριστική, άλλωστε, η εικόνα που επικρατεί στα τρία κόμματα τα οποία θεωρούνται οι βασικοί αντίπαλοι του Ερντογάν και του κυβερνώντος ΑΚΡ — η οποία είναι πολύ δύσκολο να αλλάξει σε δύο μήνες. «Η αντιπολίτευση μοιάζει να βρέθηκε ξαφνικά στη βροχή χωρίς ομπρέλα», δήλωσε χαιρέκακα ο αναπληρωτής πρωθυπουργός Μποσντάγ.
Συγκεκριμένα, το κεμαλικό Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα (CHP), παρά τις προσπάθειες του προέδρου του Κιλιντσντάρογλου να το εμφανίσει ως πόλο της δημοκρατίας απέναντι στον αυταρχισμό του «σουλτάνου», παραμένει σε βαθιά κρίση, καθώς έχει βεβαρυμμένο παρελθόν, ενώ δεν έχει καν καταλήξει στον προεδρικό υποψήφιο που θα προτείνει. Το Κόμμα της Δημοκρατίας του Λαού (HDP) παραμένει πρακτικά ακέφαλο, με την ηγεσία του να είναι σχεδόν στο σύνολό της φυλακισμένη με την κατηγορία της συνεργασίας με τους «τρομοκράτες» του ΡΚΚ και του YPG/PYDκαι τους περισσότερους βουλευτές του είτε να βρίσκονται επίσης φυλακή είτε να απειλούνται άμεσα με διώξεις. Όσο για το αποκαλούμενο «Καλό Κόμμα», που προέκυψε από διάσπαση του Κόμματος Εθνικιστικής Δράσης του Μπαχτσελί και θεωρείται ότι έχει σημαντική απήχηση στο πιο συντηρητικό και εθνικιστικό κομμάτι της κοινωνίας, είναι πιθανό να του επιτραπεί καν η συμμετοχή στις εκλογές, εξαιτίας της διάταξης που προβλέπει ότι η ίδρυσή του πρέπει τυπικά να έχει ολοκληρωθεί τουλάχιστον έξι μήνες πριν τη διεξαγωγή τους.
Προφανώς, καθοριστικό ρόλο στην απόφαση για την πρόωρη προσφυγή στις κάλπες έπαιξε η κατάσταση στην οικονομία και η απειλή ενός «κραχ», εξαιτίας της διαρκούς υποτίμησης της λίρας και της αύξησης του (δημόσιου και ιδιωτικού) χρέους. Επειδή δε όλοι μοιάζουν βέβαιοι ότι αυτό θα συμβεί, αργά ή γρήγορα, πρέπει να είναι απολύτως σαφές από τώρα ότι βασικό καθήκον του επόμενου προέδρου και της κυβέρνησής του (θα είναι πιθανότατα, αλλά όχι σίγουρα, ο Ερντογάν και το ΑΚΡ) θα είναι να εφαρμόσουν μια άγρια πολιτική «προσαρμογής» απέναντι στα λαϊκά στρώματα, αφαιρώντας τους ακόμη και τα ψίχουλα που πήραν την 15ετία των εκρηκτικών ρυθμών ανάπτυξης, της «αφθονίας» και των μεγαλεπήβολων σχεδίων. Όποιοι κι αν είναι στην εξουσία μετά τον Ιούνιο, είναι δεδομένο ότι θα ακολουθήσουν μια ακόμη πιο αντιδραστική και αντεργατική γραμμή, όπως απαιτεί το αδηφάγο και εξαιρετικά φιλόδοξο τουρκικό κεφάλαιο.
Πρόκειται για ένα στοιχείο αποφασιστικό, που είναι ανάγκη να παίξει καθοριστικό ρόλο στις πολιτικές επιλογές της τουρκικής Αριστεράς ενόψει των επικείμενων εκλογών — μαζί, φυσικά, με την αδιάκοπη και σκληρή πάλη για τα δημοκρατικά δικαιώματα και τις πολιτικές ελευθερίες.
