Δημήτρης Σταμούλης
Μόνο στην περίοδο της πανδημίας, τα νοικοκυριά έχασαν 3,9 δισ. ευρώ. Ενώ στην περίοδο 2010-2018, στον ιδιωτικό τομέα, οι μειώσεις στους μισθούς ξεπέρασαν το 28%. Η ανατροπή της πολιτικής της λιτότητας υπέρ του κεφαλαίου είναι υπόθεση των εργατικών αγώνων!
«Εως και 195 ευρώ θα αυξηθεί το 2022», έγραψε γνωστή συστημική ιστοσελίδα για τον κατώτατο μισθό, ενώ το υπουργείο Εργασίας διανέμει πίνακες και Non paper όπου επιχειρεί να πείσει πώς η αγοραστική ισχύς για ένα… κομμάτι κουλουριού είναι πολλαπλάσια! Πέρα από τα φαιδρά της κυβέρνησης και των μιντιακών παπαγάλων της, η ουσία είναι ότι η «αύξηση» 2%, δηλαδή 13 ευρώ (μεικτά) στον κατώτατο μισθό (από 650 σε 663 ευρώ μεικτά), μόνο σαν εμπαιγμός μπορεί να χαρακτηριστεί. Το 2% είναι και υποκριτικό και εξευτελιστικό για τους εργαζόμενους που βιώνουν ακόμα χειρότερες ημέρες και από την περίοδο των μνημονίων. Μόνο στην περίοδο της πανδημίας, τα νοικοκυριά έχασαν εισόδημα 3,9 δισ. ευρώ (ΕΛΣΤΑΤ), που αντιστοιχεί σε μείωση κατά 11,8% μέσα σε ένα έτος. Αλλά η κυβέρνηση κοροϊδεύει τους εργαζόμενους ακόμα και σε σχέση με τις δικές της εξαγγελίες, καθώς υποσχόταν προεκλογικά αύξηση του κατώτατου μισθού σε ποσοστό διπλάσιο από το ποσοστό ανάπτυξης του ΑΕΠ και έταζε «730 ευρώ μέχρι το 2022»! Παρά το ότι το 2021 προβλέπεται ανάπτυξη 4%, και το 2022 6%, αυτοί ανακοίνωσαν αύξηση-ψίχουλο 2%, τηρώντας τελικά μόνο τις δεσμεύσεις που έχουν απέναντι στο κεφάλαιο!
Υποκριτική είναι η στάση και του ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος αρκείται στο να επαναλαμβάνει ότι αύξησε τον κατώτατο κατά 11% και κατάργησε τον υποκατώτατο για τους νέους. Όμως τα «δικά του» 586 ευρώ καθαρά, πόσο αρκούν για μια αξιοπρεπή διαβίωση; Γιατί τάζει σήμερα «αύξηση στα 800 ευρώ» και δεν το έπραξε ως κυβέρνηση; Και τότε μήπως δεν ακούγαμε τα ίδια επιχειρήματα, ότι «δεν αντέχει η οικονομία»; Γιατί δεν επανέφερε τις συλλογικές διαπραγματεύσεις; Γιατί δεν εξίσωσε το επίδομα ανεργίας με τον κατώτατο μισθό; Γιατί δεν κατάργησε την ελαστική εργασία σε όλες τις μορφές της, που ουσιαστικά ψαλλιδίζουν το εργατικό εισόδημα και αυξάνουν την εκμετάλλευση;
Το εργατικό εισόδημα έχει λεηλατηθεί επανειλημμένως όλα τα τελευταία χρόνια. Με τα αλλεπάλληλα μνημόνια που στήριξε όλο το συστημικό πολιτικό φάσμα, οι εργατικοί μισθοί καταβαραθρώθηκαν χάνοντας έως και 32%! Μόνο στο πρώτο μνημόνιο η συρρίκνωση των μισθών οδήγησε σε μισθολογικές απώλειες που κυμαίνονται από 15% έως και 60%. Στο πρώτο τρίμηνο του 2012 οι μειώσεις μέσω επιχειρησιακών συλλογικών συμβάσεων και ατομικών συμβάσεων εργασίας που καταργήθηκαν ανήλθαν σε 22% και 24% αντίστοιχα. Την περίοδο 2009-2014, το ισοδύναμο εισόδημα μειώθηκε πολύ περισσότερο από όσο αυξήθηκε προηγουμένως, κατά 42% (Διανεοσις). Σε απόλυτα μεγέθη, η μέση μηνιαία απώλεια του φτωχότερου 10% υπήρξε διπλάσια της απώλειας του πλουσιότερου 10% (404 έναντι 205 ευρώ).
Στον ιδιωτικό τομέα, στην περίοδο 2010-2018, οι μειώσεις στους μισθούς ξεπέρασαν το 28% (ΙΝΕ-ΓΣΕΕ). Κατά το 2018 το 50% των εργαζομένων (1.127.233 άτομα) λαμβάνει μισθό κάτω των 793 ευρώ, ενώ το 2010 ο διάμεσος μισθός ανερχόταν σε 1.140,02, δηλαδή σε μια οκταετία οι εργαζόμενοι έχασαν 30% των εισοδημάτων τους.
Αλλά και στην περίοδο της πανδημίας τα στοιχεία είναι καταλυτικά για τη δεινή θέση στην οποία έχει περιέλθει η εργατική τάξη. Από 7 έως και 12% κυμαίνονται οι απώλειες στα εισοδήματα στην Ελλάδα (Eurostat), με τις μεγαλύτερες μειώσεις (12%) να τις έχουν υποστεί οι χαμηλόμισθοι. Στην ΕΕ-27, η Ελλάδα κατατάσσεται στη δεύτερη θέση με τις μεγαλύτερες εισοδηματικές απώλειες πίσω μόνο από την Κροατία! Επιπλέον, ο μέσος ακαθάριστος μισθός μειώθηκε κατά 2,5% σε σχέση με το 2019 αποτελώντας τη 14η χειρότερη επίδοση στην Ευρωζώνη εν μέσω πανδημίας.
«Ψίχουλα» στους εργαζόμενους, επιδοτήσεις και φοροελαφρύνσεις στο κεφάλαιο
Η κυβέρνηση επιστρατεύει και ένα άλλο λογιστικό τέχνασμα, ότι η αγοραστική δύναμη του κατώτατου μισθού έχει αυξηθεί, λόγω του αρνητικού πληθωρισμού (-1,3% το 2020). Βέβαια «ξεχνούν» ότι από τον Ιούνιο ο πληθωρισμός «τρέχει» με 1%, η τιμή του πετρελαίου έχει εκτιναχθεί κατά 45% στο πρώτο εξάμηνο του 2021, ενώ η χονδρική πώληση ρεύματος αυξήθηκε κατά 32%. Αυτά ποιος θα τα «πληρώσει»; Επιπλέον, «ξεχνούν» ότι η αγοραστική δύναμη του κατώτατου μισθού στην Ελλάδα είναι η 5η χαμηλότερη σε όλη την ΕΕ, ότι η Ελλάδα είναι το μόνο κράτος-μέλος το οποίο υπέστη απώλεια αγοραστικής δύναμης του κατώτατου μισθού σε σχέση με το επίπεδο του 2010 (-9,45%).
Αγώνας για 900 ευρώ κατώτατο μισθό
Οι εργαζόμενοι/ες δεν έχουν να περιμένουν τίποτα από την κυβέρνηση της ΝΔ ούτε από κάθε κυβέρνηση, η οποία κινείται στο πλαίσιο των ευρω-μνημονίων και της εξυπηρέτησης του κεφαλαίου, όπως αναφέρει και το ΝΑΡ σε ανακοίνωσή του, καλώντας τους με τον αγώνα τους να διεκδικήσουν και να πάρουν ουσιαστικές αυξήσεις στους μισθούς (και στον κατώτατο και στους άλλους), για κατώτατο μισθό στα 900 ευρώ καθαρά, για Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας με όλα τα δικαιώματα, παλεύοντας για την κατάργηση των αντεργατικών νόμων Βρούτση, Αχτσιόγλου, για την ανατροπή συνολικά της επίθεσης κυβερνήσεων-κεφαλαίου.
Με απεργίες και κινητοποιήσεις, ταξικά σωματεία ήδη διεκδικούν και την επεκτασιμότητα των ΣΣΕ, ώστε κανένας να μη δουλεύει χωρίς συλλογική σύμβαση αλλά και την εναντίωση στην αύξηση του χρόνου δουλειάς, την κατάργηση του 8ωρου που προωθεί ο νέος νόμος Χατζηδάκη, της «ευέλικτης απασχόλησης» και της ζωής-λάστιχο! Χωρίς εργασία τα σαββατοκύριακα για όλους τους κλάδους, για ριζική μείωση του χρόνου εργασίας (5ημερο, 6ωρο, 30ωρο) και σταθερή δουλειά με ασφάλιση για όλους. Για επίδομα ανεργίας χωρίς προϋποθέσεις ίσο με τον βασικό μισθό και πλήρη κάλυψη των απωλειών της πανδημίας για όλους τους εργαζόμενους.
