Παναγιώτης Ξοπλίδης
Οι δυνάμεις του νέου καθεστώτος της Δαμασκού, με τη στήριξη της Τουρκίας και την ανοχή ΗΠΑ, Ρωσίας και Κίνας, επιχειρούν να ξεριζώσουν τους Κούρδους από τα εδάφη τους, διασφαλίζοντας συγκεκριμένα ανταλλάγματα.
Με μια ευρεία στρατιωτική επίθεση το καθεστώς του πολέμαρχου αλ-Τζολάνι και νυν προέδρου αλ-Σάρα, από κοινού με ισλαμιστικές πολιτοφυλακές υποστηριζόμενες από την Τουρκία, απειλούν όλη τη Ροζάβα. Η επίθεση ξεκίνησε από τις πρώτες ημέρες του 2026 εναντίον των κουρδικών συνοικιών του Χαλεπίου και συνεχίστηκε με την κατάληψη των Ράκα και Ντέιρ εζ-Ζορ. Οι περιοχές αυτές δεν κατοικούνται από κουρδική πλειοψηφία, ωστόσο είχαν καταληφθεί από τον SDF, τον στρατιωτικό βραχίονα των Κούρδων, κατά τη διάρκεια της μάχης ενάντια στον ISIS. O κουρδικός στρατός αποχώρησε χωρίς μεγάλη αντίσταση ώστε να επικεντρωθεί στην υπεράσπιση των πόλεων Χασάκα, Καμισλί και Κομπάνι.
Η ρίζα της σύγκρουσης βρίσκεται στη συμφωνία που είχε υπογραφεί στις 10 Μάρτη 2025 μεταξύ της κουρδικής ηγεσίας και της «μεταβατικής κυβέρνησης». Αυτή περιλάμβανε την εξασφάλιση των δικαιωμάτων των Κούρδων (γλώσσα, ομοσπονδιακή αυτονομία, διατήρηση στρατιωτικής δύναμης στις περιοχές τους κ.α.), με ταυτόχρονη αναγνώριση της κυριαρχίας του κεντρικού κράτους, παραχώρηση των πηγών πετρελαίων και φυσικού αερίου, καθώς και ενσωμάτωση του SDF στον κρατικό στρατό. Η συμφωνία, όμως, δεν εφαρμόστηκε ποτέ πλήρως και η «διαπραγμάτευση» πήρε ένοπλη μορφή, καθώς ένα χρόνο μετά ο αλ-Τζολάνι αισθάνεται πολύ πιο ασφαλής, έχοντας την κάλυψη ΗΠΑ και Ευρώπης. Φορώντας πλέον το κοστούμι του πρόεδρου, ο άλλοτε επικηρυγμένος ως τρομοκράτης προχώρησε σε συναντήσεις με Τραμπ, Μακρόν όπου συμφωνήθηκε η δυνατότητα δημιουργίας στρατιωτικών βάσεων των ΗΠΑ σε οποιαδήποτε περιοχή της Συρίας και το άνοιγμα σε «επενδύσεις».
Η παρουσία της Τουρκίας λειτουργεί ως «εγγυητής» των ασταθών συμφωνιών και το αντάλλαγμα που απαιτείται είναι η κατάργηση της ελευθερίας των κουρδικών περιοχών στη Συρία. Αυτή την κατεύθυνση διευκόλυνε και η συνάντηση αντιπροσωπειών Συρίας και Ισραήλ στο Παρίσι, με συμμετοχή ΗΠΑ και Τουρκίας, όπου συμφωνήθηκε η στρατιωτική, διπλωματική και οικονομική συνεργασία. Εκεί, ο αλ-Τζολάνι φέρεται να συμφώνησε να μη διεκδικήσει τα κατεχόμενα από το Ισραήλ Υψίπεδα του Γκολάν, προκειμένου να πάρει το πράσινο φως για την κατάληψη της Ροζάβα.
Η εξελισσόμενη επίθεση συνεχίζεται σε πολλαπλά μέτωπα, με παραβίαση των δηλώσεων περί κατάπαυσης του πυρός. Η πόλη Κομπάνι, σύμβολο της αντίστασης και της ήττας του ISIS, κινδυνεύει να περάσει στον έλεγχο ισλαμιστικών ομάδων υπό την «προστασία» του τουρκικού στρατού. Σκανδαλώδης είναι η σιωπή των δυτικών ΜΜΕ, αλλά και της Ρωσίας και της Κίνας, καθώς ο αλ-Τζολάνι έγινε δεκτός και στη Μόσχα, όπου συμφωνήθηκε η διατήρηση των ρωσικών βάσεων στην Ταρτούς και στη Λαττάκεια. Για άλλη μια φορά αποδεικνύεται ότι οι λαοί δεν μπορεί να έχουν καμιά εμπιστοσύνη σε ιμπεριαλιστικές δυνάμεις. Προφανώς δε, στο φόντο των εξελίξεων στη Συρία βρίσκεται και η συμφωνία του PKK για αφοπλισμό του στο έδαφος της Τουρκίας.
Αδιέξοδη η τοποθέτηση της αριστεράς διεθνώς με κριτήριο τη «γεωπολιτική» και τη σύμπλευση με τον «εχθρό του εχθρού μου»
Τα τελευταία χρόνια, η Ροζάβα, υπό τον έλεγχο των αδελφών οργανώσεων του ΡΚΚ (YPG-PYD), είχε προχωρήσει σε κατακτήσεις προοδευτικών δικαιωμάτων ενάντια στην εθνική καταπίεση, τον θρησκευτικό σκοταδισμό, τις πατριαρχικές δομές. Αυτές έγιναν με την «ανοχή» των ΗΠΑ στη φάση όπου ο κουρδικός στρατός ήταν αναγκαίος στη μάχη ενάντια στο καθεστώς Άσαντ, το δίκτυο της Χεζμπολάχ και τις ιρανικές πολιτοφυλακές. Οι ιμπεριαλιστές, άλλωστε, ενίοτε συμμαχούν και με το «διάβολο» για να διασφαλίσουν τα συμφέροντα τους, αλλά όταν αυτό κάνουν και οι επαναστατικές δυνάμεις, οι συνέπειες είναι οδυνηρές. Η τοποθέτηση της αριστεράς διεθνώς με κριτήριο τη «γεωπολιτική» και τη λογική σύμπλευσης με τον «εχθρό του εχθρού μου» αποδεικνύεται αδιέξοδη. Η ευρεία συμπάθεια που υπήρχε μέχρι πρόσφατα στη διεθνή αριστερά και τον αναρχικό χώρο για τη Ροζάβα έχει δυστυχώς σήμερα σε μεγάλο βαθμό υποχωρήσει.
Το άλλοτε μαρξιστικό αντάρτικο προχώρησε σε αποκήρυξη του μαρξισμού και σε «Διάσκεψη για τη Διεθνή Ειρήνη και τη Δημοκρατική Κοινωνία» στην Κωνσταντινούπολη, όπου ο στόχος που τέθηκε είναι η «ριζοσπαστική δημοκρατία» με υπέρβαση και της ταξικής πάλης! Πρόκειται για ορολογία προερχόμενη από τους Λακλάου και Μουφ, που οδήγησε στην υιοθέτηση «λύσεων» εντός του καπιταλισμού προς την κατεύθυνση μιας «πλουραλιστικής δημοκρατίας». Με αυτές τις αυταπάτες της ηγεσίας του, το κουρδικό απελευθερωτικό κίνημα βρίσκεται σε σταυροδρόμι. Πέρα από τη συγκινητική αλληλεγγύη χιλιάδων Κούρδων από τις γύρω χώρες που σπεύδουν να πολεμήσουν στη Ροζάβα, πρέπει να έχει την στήριξη των λαών και των καταπιεσμένων σε όλο τον πλανήτη και καθήκον όλων είναι να επανέλθει διεθνώς το ρεύμα της επαναστατικής ρήξης, που θα δώσει νέα πνοή και στα απελευθερωτικά κινήματα των καταπιεσμένων λαών.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν στο φύλλο 24-25 Ιανουαρίου 2026
