Aντριάν Εσπάνια Ερρέρα Μέλος του Σοσιαλιστικού Εργατικού Διεθνιστικού Κόμματος (POSI) απαντά στην Καλομοίρα Σωτηρίου
Ο 25χρονος Αντριάν, προσκεκλημένος στο πρόσφατο φεστιβάλ των Αναιρέσεων, ανήκει στις τάξεις της αντικαπιταλιστικής επαναστατικής Αριστεράς
της Ισπανίας και συγκεκριμένα του POSI. Ζει στη Βαρκελώνη, όπου εργάζεται ως τεχνικός ήχου, μεταφέροντάς μας πολύτιμες εμπειρίες και εκτιμήσεις για το κίνημακαι τα «καυτά» πολιτικά μέτωπα, ενόψει και των πρόωρων εκλογών της 23ης Ιουλίου στη χώρα.
▶ Πώς εξηγείτε την κατάρρευση του κυβερνητικού συνασπισμού στις περιφερειακές και δημοτικές εκλογές της 28ης Μαΐου;
Πιστεύω ότι πρόκειται για έναν συνδυασμό παραγόντων. Από τη μία, η κυβέρνηση παρουσίαζε τον εαυτό της ως την πιο προοδευτική διακυβέρνηση στην ιστορία, ενώ, στην πραγματικότητα, με την πολιτική της υιοθέτησε μια σειρά από καθόλου φιλόδοξα μέτρα, που δεν έφεραν καμία ουσιαστική βελτίωση των συνθηκών ζωής της εργατικής τάξης. Αν προσθέσουμε σε αυτό τη μιντιακή εξουσία και ένα πλαίσιο αφήγησης απολύτως ελεγχόμενο από τη Δεξιά, φτάνουμε στα αποτελέσματα που είχαμε: Η Αριστερά δεν ψηφίζει, η συμμετοχή μειώνεται και η Δεξιά παραμένει σταθερή και για αυτό «νικά». Θα ήθελα, άλλωστε, να κάνω σαφές ότι δεν ήταν η Δεξιά που αύξησε την ισχύ της αλλά η Αριστερά αυτή που την έχασε.
▶ Γιατί ανεβαίνει η ακροδεξιά στην Ισπανία;
Η ακροδεξιά στην Ισπανία βρίσκεται σε θέσεις εξουσίας από το 1939, όταν οι πραξικοπηματίες φίμωσαν τη Δεύτερη Ισπανική Δημοκρατία. Μετά από 40 χρόνια φρανκικής δικτατορίας, είχαμε τη λεγόμενη «Μετάβαση», η οποία δεν ήταν τίποτα άλλο από αποκατάσταση της μοναρχίας, κατά την οποία τα βασικά στοιχεία του κράτους (ο αρχηγός του κράτους, η δικαστική εξουσία, η αστυνομία και ο στρατός κ.λπ.) δεν άλλαξαν ούτε απαλλάχθηκαν από τα χουντικά στοιχεία, παρά μόνο κατ’ όνομα, ενώ τα πρόσωπα και η αντιδραστική και κατασταλτική
νοοτροπία διατηρήθηκαν υπό την επίφαση της «φιλελεύθερης δημοκρατίας». Πέραν αυτού, δεν μπορούμε να ξεχάσουμε ότι το βασικό κόμμα της ισπανικής Δεξιάς, το Λαϊκό Κόμμα, ιδρύθηκε από υπουργούς της δικτατορίας του Φράνκο, κάποιοι από τους οποίους είχαν υπογράψει θανατικές ποινές ενάντια σε πολιτικούς κρατούμενους. Το Vox, που αποτελείται από υποστηρικτές του Φράνκο, αποτελεί διάσπαση του Λαϊκού Κόμματος, δηλαδή μέχρι πρόσφατα αυτοί αισθάνονταν άνετα μέσα στο μεγαλύτερο κόμμα της Δεξιάς.
▶ Ποιες οι διεργασίες εντός της Αριστεράς και τι σηματοδοτεί η δημιουργία του SUMAR;
Το SUMAR είναι προϊόν της αντιπαράθεσης δυνάμεων στα αριστερά του Σοσιαλιστικού Κόμματος, δηλαδή της διαπάλης ανάμεσα στο Podemos από τη μία και τις διασπάσεις του και τους παλιούς περιφερειακούς εταίρους του από την άλλη. Η Γιολάντα Ντίαθ, επικεφαλής του Sumar, κατάφερε να προβληθεί ως αυτή που έχει την ικανότητα να συνενώσει γύρω από το πρόσωπό της τις πολλαπλές διασπάσεις των Podemos. Και λέω «γύρω από το πρόσωπό της» γιατί δεν ξέρουμε ούτε το σχέδιο ούτε τις πολιτικές ούτε καν ποιο πρόγραμμα θα εφάρμοζε στην περίπτωση που κέρδιζε στις εκλογές και σχημάτιζε κυβέρνηση. Επομένως, είναι πραγματικά άγνωστο το άμεσο μέλλον της Αριστεράς στην Ισπανία, αφού στις τελευταίες εκλογές το Podemos έχει εξαφανιστεί από πολλά περιφερειακά κοινοβούλια και δήμους και αν συνεχιστεί αυτή η τάση είναι πιθανό ο χώρος που καταλάμβανε ως τώρα αυτό κι οι σύμμαχοί του να αποδεκατιστεί, δεδομένης της εσωτερικής αντιπαράθεσης που προαναφέρθηκε.
▶ Ποια τα πιο σημαντικά γεγονότα για το ισπανικό εργατικό κίνημα τους τελευταίους μήνες;
Τους τελευταίους μήνες θα ξεχωρίζαμε το κίνημα για τη δημόσια υγεία, γνωστό στην Ισπανία ως «Λευκή Παλίρροια», το οποίο, ειδικά στη Μαδρίτη, οργάνωσε μαζικές κινητοποιήσεις για να σταματήσουν οι περικοπές στις υπηρεσίες υγείας, να μειωθεί ο φόρτος εργασίας των υγειονομικών και να βελτιωθούν οι μισθοί τους. υπήρξε κινητοποίηση για να γίνουν αξιοπρεπείς οι συνθήκες εργασίας των επαγγελματιών υγείας και να εξυπηρετούνται έτσι οι ανάγκες των πολιτών με όλες τις αναγκαίες εγγυήσεις. Αυτές οι κινητοποιήσεις είχαν ως κέντρο κυρίως την Κοινότητα της Μαδρίτης, όπου η πρόεδρος της περιφερειακής κυβέρνησης, Ιζαμπέλ Ντίαθ Αγιούσο, που εξελέγη με το Λαϊκό Κόμμα, εφαρμόζει μια σειρά από εγκληματικές αντεργατικές πολιτικές, οι οποίες επικεντρώνονται στην καταστροφή όλων των εργαλείων δημόσιας πολιτικής στην υπηρεσία της εργατικής τάξης.
Το Podemos βρίσκεται σε βαθιά κρίση και τείνει να εξαφανιστεί στα δημοτικά-περιφερειακά συμβούλια αλλά και στο κεντρικό σκηνικό
▶ Πώς επέδρασε η πολυσυζητημένη εργασιακή μεταρρύθμιση της απερχόμενης κυβέρνησης;
Παρότι η μεταρρύθμιση επιχειρεί να αντιμετωπίσει έναν κρίσιμο παράγοντα της ισπανικής αγοράς εργασίας, τα υψηλά ποσοστά προσωρινής απασχόλησης, δεν επιτυγχάνει τον στόχο. Επιπλέον, δεν αγγίζει το μεγάλο πρόβλημα των χαμηλών μισθών — άμεση συνέπεια του παραγωγικού μοντέλου της χώρας, βασισμένου στον τουρισμό και στις υπηρεσίες, που συνεπάγεται δουλειές «χαμηλής ποιότητας» και υψηλής εποχικότητας.
▶ Έπαιξαν κάποιο ρόλο στις τελευταίες εκλογές τα ζητήματα των αυτονομιών και τα κόμματα που εκφράζουν αποσχιστικές τάσεις;
Στις τελευταίες περιφερειακές και δημοτικές εκλογές, το πρόβλημα της ανεξαρτησίας ή της απόσχισης περιοχών δεν ήταν σε πρώτο πλάνο. Το γενικό αφήγημα, στο οποίο κυριαρχούσαν εξολοκλήρου η Δεξιά και η ακροδεξιά, ήταν η αμφισβήτηση του έργου της κεντρικής κυβέρνησης, αφήνοντας κατά μέρος τα προβλήματα κάθε περιοχής και κάθε δήμου. Αυτό σήμαινε ότι το εθνικό ζήτημα υποβιβάστηκε και δεν είχε την ίδια σημασία με τα τελευταία χρόνια. Μέχρι σήμερα, η καταστολή του κράτους έχει συντρίψει το κίνημα της ανεξαρτησίας, που αυτή τη στιγμή βρίσκεται σε μια φάση ανασύνθεσης των δυνάμεών του.
▶ Ποιοι είναι οι αγώνες που πρωταγωνιστεί η νεολαία;
Προφανώς το φοιτητικό κίνημα. Εκτός από αυτό, το κοινωνικό κίνημα στο οποίο η νεολαία έχει τη μεγαλύτερη παρουσία είναι το φεμινιστικό. Αν και είναι αλήθεια ότι στη συντριπτική πλειονότητα των κοινωνικών κινημάτων υπάρχουν πάντα νέοι, είναι στο φεμινιστικό κίνημα όπου έχουν αποκτήσει ρόλο, ομοίως και στο περιβαλλοντικό κίνημα ή στο κίνημα κατά της κλιματικής αλλαγής.
Δημοσιεύθηκε στο ΠΡΙΝ στις 01-07-2023
