Κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Angelus Novus, το βιβλίο του Τέλη Τύμπα Αναλογική εργασία, ψηφιακό κεφάλαιο. Ο Τέλης Τύμπας, καθηγητής Ιστορίας της Τεχνολογίας στο ΕΚΠΑ, σε αυτό το βιβλίο παρουσιάζει την εξέλιξη των μέσων και μηχανών υπολογισμού από τον 17ο αιώνα και μετά, όχι σαν μια ιστορία απλά τεχνολογικής προόδου αλλά στενά συνδεδεμένη με την καπιταλιστική ανάπτυξη και τη διαρκή προσπάθεια απαξίωσης και απόκρυψης της ζωντανής ανθρώπινης εργασίας.
Ο συγγραφέας θεωρεί «ουσιοκρατική» την απόλυτη διάκριση ανάμεσα σε αναλογικούς και ψηφιακούς υπολογιστές που επικράτησε το δεύτερο μισό της δεκαετίας του 1940. Μάλιστα, η υποτίμηση των πρώτων ως κατώτερων αντιστοιχεί στην υποτιθέμενη κατωτερότητα της ζωντανής (αναλογικής) εργασίας σε σχέση με την αποκρυσταλλωμένη τέτοια στο σταθερό (ψηφιακό) κεφάλαιο. Η απόκρυψη της αναγκαίας ανθρώπινης υπολογιστικής εργασίας είναι φανερή από τον «Αριθμομετρητή» του 1850 ως τον περίφημο ENIAC, τον πρώτο, υποτίθεται, ψηφιακό υπολογιστή αμέσως μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ενδεικτικές είναι οι φωτογραφίες του ENIAC που ψαλιδίστηκαν ώστε να μην φαίνονται οι γυναίκες υπολογίστριες που δούλευαν στο «φόντο».
Η εμφάνιση «τεχνητής νοημοσύνης» έχει επίσης τη δική της ιστορία. Ο «αναλυτής δικτύου» για τα συστήματα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας στις ΗΠΑ του 1929 παρουσιαζόταν ως η προσωποποίηση της «τεχνητής νοημοσύνης». Στις τεχνολογίες αυτοματισμού με την ανώτερη, υποτίθεται, τεχνική του «κυκλώματος-φάντασμα» αποκρύπτεται και απαξιώνεται η αναγκαία εργασία. Τελικά προσπαθούν να ξορκίσουν το «φάντασμα» της υπεραξίας.
