Οι στόχοι της Λαϊκής Ενότητας όσο και τα εφόδια για την κατάκτησή τους είναι ανεπαρκή και δεν επιχειρούν μια τομή με το ρεφορμιστικό – διαχειριστικό ΣΥΡΙΖΑίικο πλαίσιο αναφοράς, παρότι ο μαχόμενος κόσμος της Αριστεράς (και σε μεγάλο βαθμό και της ΛΑΕ) αναζητά μια ανατρεπτική επανεκκίνηση.
του Γιάννη Ελαφρού
Προχωρά η πολιτική συγκρότηση
Εκκλήσεις για αντιμνημονιακό αγώνα, χωρίς ρήξη με το ΜΕΤΑ
Την πρώτη της πανελλαδική πολιτική διαδικασία πραγματοποίησε το προηγούμενο Σαββατοκύριακο στο ΣΕΦ η Λαϊκή Ενότητα. Συμμετείχαν περίπου 1.500 αντιπρόσωποι, σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, οι οποίοι αναδείχθηκαν συναινετικά από τις πολιτικές επιτροπές της ΛΑΕ. Την εισήγηση και το «κλείσιμο» της διαδικασίας εκ μέρους του προσωρινού Πολιτικού Συμβουλίου πραγματοποίησε ο Π. Λαφαζάνης, ενώ τοποθετήθηκαν δεκάδες αντιπρόσωποι. Χαιρετισμό απηύθυνε ο Μανώλης Γλέζος, ενώ μήνυμα έστειλε από τη Βαρκελώνη (όπου συμμετείχε σε Συνέδριο για το χρέος) η Ζωή Κωνσταντοπούλου. Από άλλες πολιτικές δυνάμεις απηύθυναν χαιρετισμό οι Παντελής Βαϊνάς (ΑΝΤΑΡΣΥΑ), Αλέκος Αλαβάνος (Σχέδιο Β), Θέμις Συμβουλόπουλος (ΕΠΑΜ) και Γιάννης Αλμπάνης (Πρωτοβουλία για μια Δικτύωση της Ριζοσπαστικής Αριστεράς).
Η Πανελλαδική Σύσκεψη της ΛΑΕ ολοκληρώθηκε με την έγκριση πολιτικής ανακοίνωσης και τη σύσταση Οργανωτικής Επιτροπής, Επιτροπής Καταστατικού και Επιτροπής Θέσεων, με ορίζοντα την ιδρυτική Πανελλαδική Συνδιάσκεψη της ΛΑΕ, που προαναγγέλθηκε για τις αρχές του 2016.
Στην ανακοίνωση τονίζεται πως η ΛΑΕ θα στηρίξει «πρωτοβουλίες για το αγωνιστικό συντονισμό των σωματείων και των ταξικών αντιμνημονιακών δυνάμεων μέσα στο εργατικό κίνημα, σε ρήξη με λογικές εργοδοτικού, μνημονιακού, κυβερνητικού συνδικαλισμού και με βασική κατεύθυνση την κλιμάκωση των αγώνων και την πανεργατική κινητοποίηση». Πρόκειται για μια θετική διατύπωση, που θα κριθεί βεβαίως στην πράξη. Σε μεγάλο βαθμό όμως παραμένει κενό γράμμα, καθώς ο κύριος όγκος των συνδικαλιστικών δυνάμεων της ΛΑΕ (κυρίως οι προερχόμενοι από τον ΣΥΡΙΖΑ) παραμένουν στην παράταξη ΜΕΤΑ, μαζί με τους συνδικαλιστές του …κυβερνητικού συνδικαλισμού (όπως για παράδειγμα στον κρίσιμο χώρο των τραπεζών, όπου κατεβαίνουν μαζί με τον ΣΥΡΙΖΑ στο συνέδριο της ΟΤΟΕ). Για το θέμα αυτό, αλλά και για την ανάγκη μιας γενικότερης στροφής των δυνάμεων της ΛΑΕ σε κατεύθυνση μαχητικού, αντικυβερνητικού και μη γραφειοκρατικού συνδικαλισμού, έγινε μεγάλη συζήτηση και αντιπαράθεση σε παράλληλη σύσκεψη για το εργατικό κίνημα, η οποία όμως έκλεισε από τα πάνω και εν αναμονή της Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης. Επίσης, στην ανακοίνωση αναφέρεται πως η ΛΑΕ θα προσπαθήσει να στήσει στις γειτονιές «λαϊκές αντιμνημονιακές συνελεύσεις και επιτροπές οι οποίες πρέπει να δρουν με ικανότητα πλατειάς συσπείρωσης των λαϊκών στρωμάτων». Θετικό θα είναι οι αγωνιστές της ΛΑΕ να συμβάλλουν σε λαϊκές συνελεύσεις και επιτροπές (και σε αυτές που ήδη υπάρχουν και δίνουν μάχες), αλλά αυτές βεβαίως δεν «στήνονται» από κανένα κόμμα, ούτε μπορούν να περιοριστούν σε «αντιμνημονιακό» περιεχόμενο.
Πρόκειται για ολική επαναφορά της κυβερνητικής λογικής του ΣΥΡΙΖΑ αμέσως μετά την τραγική χρεοκοπία της
Οι πολιτικοί στόχοι που θέτει η Λαϊκή Ενότητα είναι αναμφίβολα φιλόδοξοι: «επανίδρυση της Αριστεράς», «μια νέα μετωπική πολιτική δύναμη, που θα κάνει την μεγάλη υπέρβαση» (χωρίς να είναι «ένας πιο αριστερός και αντιμνημονιακός ΣΥΡΙΖΑ» ή «ένα πιο ανοικτό και πιο γειωμένο αντίγραφο της ΑΝΤΑΡΣΥΑ»), ένα «νέο εθνικό ριζοσπαστικό σχέδιο» και βεβαίως «άμεση εναλλακτική λύση», καθώς ο «μεταλλαγμένος ΣΥΡΙΖΑ του Αλέξη Τσίπρα δεν θα διαρκέσει πολύ. Θα πρέπει να ετοιμαστούμε σοβαρά και υπεύθυνα για την ανατροπή». Διαβάζοντας όμως την εισήγηση στην Πανελλαδική Σύσκεψη μπορεί κανείς να διαπιστώσει πως τόσο οι στόχοι όσο και τα εφόδια για την κατάκτησή τους είναι ανεπαρκή και δεν επιχειρούν μια τομή με το ρεφορμιστικό – διαχειριστικό ΣΥΡΙΖΑίικο πλαίσιο αναφοράς, παρότι ο μαχόμενος κόσμος της Αριστεράς (και σε μεγάλο βαθμό και της ΛΑΕ) αναζητά μια ανατρεπτική επανεκκίνηση.
Πρώτο, το πολιτικό στίγμα: «Η ΛΑΕ αυτή την ώρα καλεί σε ένα μεγάλο αντιμνημονιακό, προοδευτικό, δημοκρατικό, πατριωτικό μέτωπο για να ηττηθεί η νεομνημονιακή κυβέρνηση και όλο το μνημονιακό μπλοκ, για μια προοδευτική εναλλακτική λύση στη χώρα, χωρίς λιτότητα, φορολεηλασία, εθνική υποτέλεια» (κλείσιμο Π. Λαφαζάνη). Ο λόγος που ανέπτυξε προεκλογικά και από την πρώτη στιγμή απόσχισης της Αριστερής Πλατφόρμας παραμένει αναλλοίωτος, χωρίς να επηρεάζεται από την κριτική που λέει πως δεν αρκεί η αντιμνημονιακή φυσιογνωμία. Βάλτε δίπλα σε αυτό και τον κομπασμό πως η ΛΑΕ «φαντάζει» (έτσι!) «ως η μόνη αντιπολίτευση»(!), την ώρα που τα στελέχη της ΛΑΕ δεν έχουν καταφέρει ακόμα να φύγουν στο σύνολό τους από τις παρατάξεις του ΣΥΡΙΖΑ που διοικούν μεγάλες Περιφέρειες.
Δεύτερο, η εισήγηση είναι γεμάτη από ουσιαστικά για «ανασύνθεση», «επαναθεμελίωση», «επανίδρυση» της Αριστεράς, αλλά από τα οποία λείπει η ουσία, καθώς δεν υπάρχει κανένας προσδιορισμός, καμία κατεύθυνση για τον χαρακτήρα της επανίδρυσης. Βεβαίως δεν λείπει από την εισήγηση μια εκτεταμένη επίθεση σε όσους «περιορίζονται στην αυτάρεσκη επαναστατική περιχαράκωση τους», που «αυτοκαταναλώνονται», που «αυτοϊκανοποιούνται», «αυτοθαυμάζονται» κλπ. Τι θα κάνει όμως η επαναθεμελιωμένη Αριστερά; Πρέπει άμεσα να καταθέσει «ένα νέο εθνικό ριζοσπαστικό σχέδιο που θα απαντά στην κρίση και θα δίνει στη χώρα διέξοδο και ανάσα. Ένα νέο σχέδιο που θα απαντά στις μεγάλες ανάγκες για δημοκρατία, εθνική ανεξαρτησία. Στη μεγάλη ανάγκη για ένα νέο μεταβατικό παραγωγικό και αποδοτικό οικονομικό πρότυπο δικαιοσύνης με προοπτική ένα καινούργιο, σύγχρονο, νικηφόρο σοσιαλισμό, μακριά από τα παλιά γραφειοκρατικά, αυταρχικά και δογματικά πρότυπα». Εντύπωση προκαλεί η αταξική προσέγγιση, που μιλά για «διέξοδο της χώρας», χωρίς να επικεντρώνει στα συμφέροντα και τον ρόλο της εργατικής τάξης και των σύμμαχων εργαζόμενων και λαϊκών στρωμάτων. Η συγκεκριμένη λογική μοιάζει να έχει βγει από τα σκονισμένα μπρεζνιεφικά εγχειρίδια του 10ου συνεδρίου του ΚΚΕ για αταξική «παραγωγική ανασυγκρότηση», αποδοτικότητα και νέου τύπου ανάπτυξη, σε συνδυασμό με ολίγο από ΚΚΕ Εσωτ. όσον αφορά το σοσιαλισμό. Στην πραγματικότητα η στρατηγική υπάρχει μόνο ως μακρινός αντίλαλος και η τακτική υποτάσσεται στον τακτικισμό ενός ανέφικτου πανεθνικού αντιμνημονιακού αγώνα. Γι’ αυτό και στο πρόγραμμα το ζήτημα των μισθών τίθεται ως εξής: «Στήριξη και αναβάθμιση στο πλαίσιο μιας νέας ανάπτυξης, μισθών, συντάξεων και του κοινωνικού ασφαλιστικού συστήματος». Στο πλαίσιο μιας νέας ανάπτυξης και όχι άμεσα και με αυτοτέλεια.
Τρίτο, κεντρικό στοιχείο αποτελεί η λογική πως «η ΛΑΕ παλεύει άμεσα για μια κυβέρνηση της Αριστεράς που στηριγμένη στο κίνημα και την πιο πλατιά πλειοψηφία και σε σύγκρουση με τα κατεστημένα συμφέροντα στην Ελλάδα και την ΕΕ, θα ανοίξει ένα καινούργιο αντιμνημονιακό προοδευτικό δρόμο». Πρόκειται για ολική επαναφορά της κυβερνητικής λογικής του ΣΥΡΙΖΑ και μάλιστα αμέσως μετά την τραγική χρεοκοπία της. «Ο πολιτικός στόχος της περιόδου δεν μπορεί να είναι η επανάληψη του σχεδίου ‘’κυβέρνηση της Αριστεράς’’ και ένας ΣΥΡΙΖΑ 2», είπε στην ομιλία του ο Δ. Μπελαντής. «Μια τέτοια στοχοθέτηση, παρά το ότι πρέπει από τώρα να τίθενται με πειστικό τρόπο οι σοβαρές προγραμματικές γραμμές μιας εναλλακτικής ταξικά διακυβέρνησης, μας αποπροσανατολίζει από τον πραγματικό άμεσο πολιτικό στόχο, αυτόν της γενικής κοινωνικής αποσταθεροποίησης της κυβερνητικής μνημονιακής πολιτικής, της προετοιμασίας μιας γενικευμένης εξεγερσιακής κατάστασης στην Ελλάδα και την Ευρώπη», συμπλήρωσε.
Τέταρτο, στο άμεσο προγραμματικό πλαίσιο καταγράφηκαν ορισμένες θετικές μετατοπίσεις από τις προεκλογικές τοποθετήσεις. Η πρώτη αφορά τη θέση για διαγραφή του δημόσιου χρέους και η δεύτερη αφορά την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπου σημειώνεται πως «αυτή η ΕΕ ως σκληρή νεοφιλελεύθερη συμμαχία υπό τη Γερμανική ηγεμονία δεν μεταρρυθμίζεται αλλά ανατρέπεται» και πως «ένα ριζοσπαστικό μεταβατικό προοδευτικό πρόγραμμα θα προσκρούσει στα σκληρά πλαίσια των ευρωενωσιακών κανόνων». Στην περίπτωση αυτή πρέπει να γίνει δημοψήφισμα, «όπου η Αριστερά θα πρέπει να στηρίξει την αποχώρηση από την ΕΕ».
Για «ενσωμάτωση» θέσεων του ΚΚΕ και της ΑΝΤΑΡΣΥΑ «από το παράθυρο», μίλησε η Νάντια Βαλαβάνη, ενώ «πρόγραμμα σημαίνει πριν απ’ όλα θέσεις εφαρμόσιμες». Τι θα εκφραστεί στον δημόσιο, στον πραγματικό προγραμματικό λόγο της ΛΑΕ; Πάντως στην ανακοίνωση για την απεργία της 3/12 οι εργαζόμενοι καλούνται σε «προετοιμασία για την έξοδο από την ευρωζώνη».
Η Πανελλαδική Σύσκεψη αποφάσισε την λήψη πρωτοβουλιών «για να βαθύνει ο διάλογος των αριστερών, ριζοσπαστικών, αντιμνημονιακών δυνάμεων, των δυνάμεων που αντιλαμβάνονται τη σημασία ενός μεταβατικού προγράμματος για την απαλλαγή από τα μνημόνια και το βραχνά του χρέους και για τη ρήξη με την ευρωζώνη. Στόχος μας η διαμόρφωση ενός κοινού πεδίου, ενός ‘’φόρουμ’’ διαλόγου και κοινών πρωτοβουλιών». Στην πρόταση αυτή αποτυπώνεται ένας περιορισμένος ορίζοντας («ρήξη με την ευρωζώνη») και μια λογική χαλαρού διαλόγου, ενώ το επείγον καθήκον είναι η κοινή δράση και ο συντονισμός στα πολιτικά και αγωνιστικά μέτωπα, με σκοπό την συμβολή στην αντεπίθεση του κινήματος για την απόκρουση και ανατροπή της επίθεσης κυβέρνησης – κεφαλαίου – ΕΕ – ΔΝΤ, όπως τονίζει και η σχετική πρόταση της ΑΝΤΑΡΣΥΑ. Σε αυτό καταρχήν θα κριθούμε όλοι, εκεί θα δημιουργηθούν οι καλύτεροι όροι για έναν προωθητικό διάλογο.
