Βίκυ Παπαδοπούλου
Στο νησί του Άγιου Δομίνικου που γυρίζεται το ριάλιτι Survivor, ο έξω κόσμος δεν υπάρχει. Οι παίχτες σκέφτονται και συζητούν μόνο για ό,τι έχει σχέση με το παιχνίδι, κυρίως σχόλια για άλλους παίχτες.
Υποδοχή ήρωα πολέμου ή ολυμπιονίκη επεφύλαξαν εκατοντάδες κάτοικοι της Ρόδου στον 24χρονο Τζέιμς Καφετζή, τον παίχτη του Survivor που αποχώρησε εθελοντικά από το ριάλιτι παρόλο που θεωρούνταν το απόλυτο φαβορί για τον τελικό και το έπαθλο των 100.000 ευρώ. «Υπάρχουν πράγματα πιο σημαντικά από το χρήμα» δήλωσε ο Τζέιμς κατά την αποχώρησή. Ο Τζέιμς φέρεται να συγκρούστηκε με την εταιρεία παραγωγής που επιδίωκε νέα παράταση του ριάλιτι λόγω της ανέλπιστης επιτυχίας της (που οφείλεται κυρίως στις συνθήκες lockdown του προηγούμενου διαστήματος).
Αυτή η θερμή υποδοχή, όπως και τα ενθουσιώδη ή απαξιωτικά σχόλια στα social media, δείχνουν εκτός των άλλων πόσο ανάγκη έχει ένα μεγάλο κομμάτι του λαού να πιστέψει σε κάποιον. Φυσικά δεν είναι κάτι πρωτόγνωρο. Πριν λίγους μήνες όταν η πανδημία βρισκόταν στο χειρότερο σημείο της σχεδόν 1000 άτομα περίμεναν στο αεροδρόμιο Ελευθέριος Βενιζέλος το νέο απόκτημα του μπασκετικού παναθηναϊκού Μάριο Χεζόνια. Όπως σημειώθηκε εδώ υποδεχόμαστε το “άγιο φως” από το Ιεροσόλυμα με τιμές αρχηγού κράτους γιατί να κατακρίνουμε τη θερμή υποδοχή ενός παίχτη ριάλιτι;
Τα τρία προγράμματα-ναυαρχίδες των τηλεοπτικών καναλιών που κάθε βράδυ κονταροχτυπιούνται στην prime time, τη λεγόμενη ζώνη υψηλής τηλεθέασης, για την επικράτηση τους τελευταίους μήνες είναι: η σειρά Άγριες Μέλισσες του ΑΝΤ1 το μαγειρικό ριάλιτι Master Chef του Star και το τουρκικής παραγωγής ριάλιτι Survivor, που προβάλλεται από τον Σκάι. Και τα τρία προγράμματα συγκεντρώνουν πολύ υψηλά ποσοστά τηλεθέασης, ωστόσο «νικητής» στην τηλεοπτική αρένα θεωρείται το Survivor, που παίρνει την πρωτιά στο λεγόμενο δυναμικό κοινό όσο και στο γενικό σύνολο. Δεν είναι τυχαίο ότι η επιτυχία ενός τηλεοπτικού προϊόντος μετριέται όχι τόσο από το πόσοι το παρακολουθούν αλλά από την αγοραστική δύναμη της ηλικιακής κατηγορίας. Σε αυτόν τον τομέα το Survivor είναι πρωταθλητής και μερικές φορές είναι δύσκολο να καταλάβεις πού τελειώνει η προώθηση προϊόντος και πού αρχίζει η εκπομπή. Εκτός από τις «κανονικές διαφημίσεις», που διαρκούν πάνω από 20 λεπτά σε κάθε ώρα, το Survivor περιλαμβάνει και διαφημίσεις κατά τη διάρκεια της εκπομπής στο κάτω μέρος της οθόνης και δεκάδες προϊόντα- χορηγούς.
Οι παίχτες υποχρεώνονται να χειροκροτούν και να χοροπηδάνε με ενθουσιασμό κάθε φορά που ανακοινώνεται ένα έπαθλο -προώθηση προϊόντος και να φωνάζουν ότι «τέτοιο τρώνε και στο σπίτι τους». Στο πλαίσιο της προώθησης προϊόντων, επικρατεί ένα όργιο παραπληροφόρησης: κατεψυγμένα προϊόντα παρουσιάζονται ως φρέσκα και γαριδάκια περιπτέρου που βρίσκονται στον πάτο της διατροφικής πυραμίδας εμφανίζονται ως «αθλητική τροφή», χωρίς συντηρητικά και πρόσθετα. Το ριάλιτι-μαραθώνιος
του Σκάι προβάλλεται ήδη από τα τέλη του 2020 και θα διαρκέσει μέχρι το καλοκαίρι, ενώ καθημερινά από Κυριακή μέχρι Τετάρτη καλύπτει περισσότερες από τρείς ώρες προγράμματος. Είναι ειρωνικό ότι ο Σκάι, που επικεντρώνει το μεγαλύτερο μέρος του δελτίου ειδήσεων σε αναλύσεις γύρω από την «τουρκική απειλή» και διατηρεί μια πολύ επιθετική γραμμή για τα εθνικά θέματα, στηρίζει την τηλεοπτική του επιτυχία σε μια τουρκική παραγωγή, ακριβή μεν, πολύ χαμηλού επιπέδου δε. Μάλιστα, το κανάλι του Φαλήρου σκοπεύει να επεκτείνει αυτήν τη συνεργασία αμέσως μετά το τέλος του Survivor, με την ανάθεση στην εταιρεία παραγωγής Acun Media και του επόμενου κύκλου επεισοδίων του –ακόμα πιο κανιβαλικού– ριάλιτι Big Brother. Μέσα στο παιχνίδι, υποτίθεται ότι οι παίκτες είναι ίσοι, ωστόσο δεν πληρώνονται όλοι το ίδιο, κάτι που αποτελεί μόνιμη εστία εντάσεων μεταξύ τους. Σαν ένα προνομιούχο είδος οικονομικών μεταναστών, οι παίχτες υποχρεούνται να περάσουν έως 6 μήνες μακριά από την οικογένεια τους.Ενώ η εβδομαδιαία αποζημίωση γίνεται με διαβάθμιση, ανάλογα με την αναγνωρισιμότητα και την απήχηση των προσώπων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Συνήθως, οι «διάσημοι» είναι πρόσωπα που μια εποχή ήταν «επιτυχημένοι» αλλά σήμερα ο κόσμος και η ζωή τους έχει ξεχάσει,.
Όργιο προώθησης προϊόντων και ασιτία μέχρι τελικής πτώσης για να «ανάψουν τα αίματα»
Η ζωή «πεζοναύτη» στον Άγιο Δομίνικο βασίζεται στην ψυχολογική αρχή που λέει πως, αν στερήσεις από έναν άνθρωπο τα βασικά αγαθά (όπως το φαγητό), βγάζει προς τα έξω τη χειρότερη πλευρά του. Έτσι, με… μισή μπανάνα, ο ένας παίχτης επιχειρεί να δωροδοκήσει τον άλλον, ενώ αυτός που ξέρει να ψαρεύει, επιλέγει με ποιους θα μοιραστεί το φαγητό του, ως διαπραγματευτικό ατού. Είναι απορίας άξιο πώς το λεγόμενο ΕΣΡ δεν έχει πει κουβέντα για ένα τηλεοπτικό προϊόν που βάζει την υγεία των διαγωνιζόμενων σε άμεσο κίνδυνο. Περισσότεροι από τους μισούς παίχτες έχουν μεταφερθεί, μετά από λιποθυμικό επεισόδιο ή σοβαρό τραυματισμό, στο νοσοκομείο. Πάνωα από επτά παίχτες αναγκάστηκαν να αποχωρήσουν για θέματα υγείας, όπως δισκοπάθεια, ρήξη χιαστού, πρόβλημα στον αυχένα, σοβαρή βλάβη στα γόνατα ενώ η παραγωγή, σε πρόσφατο επεισόδιο, έβαλε τους παίχτες να σηκώσουν 140 κιλά βάρους για να κερδίσουν ένα πακέτο πατατάκια. Αν δεν υπάρχει αρκετό δράμα και ανακάτωμα, το δημιουργεί η παραγωγή, φέρνοντας στο ριάλιτι πρόσωπα από το παρελθόν των παιχτών ή αναθέτοντας-ενθαρρύνοντας κάποιους παίχτες να παίξουν τον ρόλο του «κακού».
Στο νησί του Άγιου Δομίνικου, ο έξω κόσμος δεν υπάρχει ούτε η πανδημία. Οι παίχτες σκέφτονται και συζητούν μόνο για ό,τι έχει σχέση με το παιχνίδι, κυρίως σχόλια για άλλους παίχτες ή την προετοιμασία για τον διαγωνισμό στον «στίβο μάχης», σε αγωνίσματα που κινούνται μεταξύ λούνα-παρκ και στρατιωτικών ασκήσεων. Στην ουσία, δεν υπάρχει ούτε ο κόσμος της Δομινικανής Δημοκρατίας που τους φιλοξενεί και τους υπηρετεί, οι άνθρωποί του, η ιστορία τους — μόνο κάτι γελοίοι χοροί.
