Το βιβλίο αυτό των εκδόσεων Νew Star εστιάζει στον ποιητή Τσε Γκεβάρα, μια ελάχιστα γνωστή διάσταση της πολύπλευρης προσωπικότητάς του.
Η έκδοση αναδεικνύει την επίδραση που άσκησε και εξακολουθεί να ασκεί ο Τσε στην ποίηση, όπως και σε άλλες μορφές τέχνης. Η κατατοπιστική εισαγωγή, η μετάφραση των ποιημάτων, ο σχεδιασμός, οι σημειώσεις και τα σχέδια είναι του Μπάμπη Ζαφειράτου, ο οποίος εδώ και πολλά χρόνια ασχολείται συστηματικά με την ανάδειξη της γραπτής κληρονομιάς του Τσε.
Στον καλαίσθητο αυτόν τόμο περιλαμβάνονται τα 21 ποιήματα του Τσε, που έδωσε λαμπρά δείγματα γραφής και στον πεζό λόγο με τα δύο διηγήματα που έγραψε στο Κονγκό («Η πέτρα» και «Η Αμφιβολία), καθώς και με το βιβλίο του Σκηνές του Επαναστατικού Πολέμου (Κούβα), το οποίο, όπως επισημαίνει ο Μπ. Ζαφειράτος, «πέρα από μαρτυρία, είναι και μια συλλογή εξαιρετικών διηγημάτων».
Από τα πολύ νεανικά του χρόνια, ο Τσε διάβαζε με πάθος – κι έγραφε, όπως και μιλούσε με πάθος, «με λογισμό και όνειρο». Δεν ήταν μόνο άνθρωπος της δράσης αλλά και του λόγου, του γραπτού και του προφορικού. Και η ποίηση ήταν «το λυτρωτικό καταφύγιό του», ακόμα και στις πιο δύσκολες στιγμές. Όπως είπε σε συνέντευξή της το 1999 η κόρη του Αλέιδα Μαρτς: «Αν ο Τσε είχε ένα μεγάλο βίτσιο, αυτό ήτανε το διάβασμα. Διάβαζε όλες τις ώρες, σε κάθε ελεύθερη στιγμή, ανάμεσα στις συσκέψεις του, όταν ταξίδευε. […] Διάβαζε με απίστευτη ταχύτητα. Αν ήταν βιβλίο λογοτεχνίας, το έπιανε το πρωί και το βράδυ το ’χε τελειώσει. Και διάβαζε τα πάντα: μυθιστόρημα, ιστορία, ποίηση, λογοτεχνία, φιλοσοφία, ψυχολογία, βιογραφίες, ταξιδιωτικά».
Όταν συνέλαβαν τον Τσε στη Βολιβία, το 1967, οι δολοφόνοι του βρήκαν στο σακίδιό του μερικά ρολά φωτογραφικού φιλμ, ένα φορητό ραδιόφωνο που δεν δούλευε, τα γνωστά μας «Ημερολόγια Βολιβίας» και μια ιδιόχειρη ανθολογία ποιημάτων, που ένα απάνθισμά τους περιλαμβάνεται στο βιβλίο.
Πάνω από 200 σημαντικοί ποιητές (που τα βιογραφικά τους φιλοξενούνται στο βιβλίο) τού έχουν αφιερώσει στίχους του ή και ολόκληρες ποιητικές συλλογές – ανάμεσά τους και τρεις νομπελίστες (Πάμπλο Νερούδα, Βιθέντε Αλεϊξάντρε και Ντέρεκ Γουόλκοτ). Όπως επισημαίνει ο Μπ. Ζαφειράτος, πάνω από 200 είναι και τα τραγούδια-ποιήματα, αλλά και συμφωνικά έργα, τζαζ, ορατόρια κ.λπ. που έχουν γραφτεί για τον «αθάνατο κομαντάντε». Ο Τσε άφησε ισχυρό αποτύπωμα στον πεζό λόγο αλλά και τις εικαστικές τέχνες. Ας θυμηθούμε και ότι ο δικός μας χαράκτης, ο Τάσσος, αποτύπωσε σε έργα του τη μορφή του Τσε. Ας σημειωθεί ότι στην Ελλάδα έχουν προβληθεί 55 ταινίες στον κινηματογράφο Studio του Βελισσάριου Κοσσυβάκη τον Οκτώβριο του 2022 για τα 55 χρόνια από τη δολοφονία του Τσε.
Στο βιβλίο επίσης περιλαμβάνονται αγαπημένα του ποιήματα, ποιήματα που άφησε στη σύζυγό του φεύγοντας για τη Βολιβία, ποιήματα που κουβαλούσε μαζί του μέχρι την τελευταία στιγμή. Επίσης, πορτρέτα του Τσε Γκεβάρα, του Κάστρο και του Χοσέ Μαρτί, σχεδιασμένα από τον Μπάμπη Ζαφειράτο, και φωτογραφίες που τράβηξε ο ίδιος ο μεγάλος επαναστάτης.
Τα Άπαντα του Τσε στα ελληνικά έρχονται από τη New Star
Τα Άπαντα του Τσε Γκεβάρα, μια πολύτιμη παρακαταθήκη, θα κυκλοφορήσουν μέσα στη δεκαετία 2025-2035 από τις εκδόσεις Νew Star μεταφρασμένα στα ελληνικά. Πρόκειται για ένα σημαντικό εκδοτικό, πολιτικό και πολιτιστικό γεγονός.
Η ελληνική έκδοση των Απάντων του Τσε είναι προϊόν μιας μακρόπνοης συνεργασίας της Νew Star με το Κέντρο Μελετών Τσε Γκεβάρα της Αβάνας και τον εκδοτικό οίκο Ocean Press, που αντιπροσωπεύει το σύνολο του έργου του Τσε Γκεβάρα παγκοσμίως.
Οι επτά τόμοι των Απάντων, που καλύπτουν την περίοδο 1947-1967, αποτελούν καρπό μιας εργασίας άνω των 30 ετών του Κέντρου Μελετών Τσε Γκεβάρα, με στόχο τη διαφύλαξη, τη μελέτη και τη διάδοση της ζωής, της σκέψης και της μετασχηματιστικής δράσης του μεγάλου επαναστάτη..
Ήδη από τη New Star κυκλοφορεί το βιβλίο με 113 σπάνιες φωτογραφίες του Τσε ή τραβηγμένες από τον ίδιο, σε επιμέλεια, σχολιασμό και πρόλογο από την κόρη του Αλέιδα Γκεβάρα Μαρτς. Ακόμη το βιβλίο Che Guevara Παρών: Κείμενα για την πολιτική & την επανάσταση, επίσης σε επιμέλεια της κόρης του, της Αλέιδα.
Ντίνα Χαριτάτου
