Γιώργος Καλαμπαλίκης
Το νέο κόμμα που συγκροτούν ο πρώην ηγέτης των Εργατικών, Τζ. Κόρμπιν και η πρώην βουλεύτρια του κόμματος, Ζάρα Σουλτάνα, είναι συνέπεια της πολιτικής κρίσης και του κενού στα αριστερά, παραμένει όμως σε γραμμή κυβερνητικής διαχείρισης.
Στις 2 Ιουλίου, η (πρώην πλέον) βουλεύτρια των Εργατικών, Ζάρα Σουλτάνα, ανακοίνωσε την αποχώρησή της από το κόμμα και τη δημιουργία ενός νέου πολιτικού φορέα, υπό την ηγεσία της ίδιας και του Τζέρεμι Κόρμπιν – εξαγγελία που πήρε σάρκα και οστά στις 24 Ιουλίου. Η κίνηση αυτή έρχεται έναν χρόνο μετά την ανάληψη της εξουσίας από την κυβέρνηση του Κιρ Στάρμερ, μια περίοδος κατά την οποία η βρετανική οικονομία, η εργατική τάξη και τα πληττόμενα κομμάτια της κοινωνίας βρίσκονται σε ακόμα δυσχερέστερη θέση.
Παράλληλα, παρατηρείται σταθερή άνοδος του ακροδεξιού Reform UK, το οποίο έχει σαν αποτέλεσμα η κυβέρνηση των Εργατικών να υιοθετεί ολοένα και περισσότερο ακροδεξιά ρητορική και πολιτικές, για να χαϊδέψει τα αυτιά των ψηφοφόρων του. Ο Στάρμερ έφτασε στο σημείο να δηλώσει ότι «κινδυνεύουμε να γίνουμε ένα νησί ξένων, αντί για ένα ενωμένο έθνος», ενώ προχώρησε στην ποινικοποίηση της ακτιβιστικής οργάνωσης Palestine Action, ως πιστός υποστηρικτής του κράτους δολοφόνου του Ισραήλ, και συνένοχος στη γενοκτονία των Παλαιστινίων. Επικρότησε την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου για αναγνώριση μόνο του βιολογικού φύλου, ουσιαστικά αποκλείοντας τα τρανς άτομα και προχώρησε σε περικοπές κρίσιμων επιδομάτων αναπηρίας, την ίδια στιγμή που διαθέτει δισ. για πολεμικούς εξοπλισμούς.
Όλα αυτά οδηγούν σε αυξανόμενη απογοήτευση της βάσης αλλά και μεγάλου μέρους των ψηφοφόρων των Εργατικών, αποχωρήσεις στελεχών και τη δημιουργία πολιτικού κενού στα αριστερά. Το μαζικό κίνημα ενάντια στη γενοκτονία του παλαιστινιακού λαού, το οποίο είχε στήριξη και από στελέχη και βουλευτές των Εργατικών, πλέον δεν μπορεί να συνεχίσει να εκφράζεται εντός ενός κόμματος που στηρίζει τόσο ξεκάθαρα το Ισραήλ.
Ανεξάρτητοι βουλευτές που προέρχονται από τους Εργατικούς, εκλεγμένοι κυρίως μέσω της ατζέντας τους για την Παλαιστίνη, έχουν ανοιχτά ταχθεί με την καινούρια πρωτοβουλία για το νέο κόμμα (με προσωρινό τίτλο καμπάνιας “Το Κόμμα σου”). Αξιοσημείωτο είναι πως μετά και την κοινή ανακοίνωση των Κόρμπιν/Σουλτάνα, οι εγγεγραμμένοι που δήλωσαν στήριξη και προθυμία να γίνουν μέλη έχουν ξεπεράσει το μισό εκατομμύριο, αριθμός που ξεπερνά τα μέλη των Εργατικών, αλλά και από το άθροισμα των μελών Τόρις και Reform UK. Το γεγονός αυτό δείχνει πως το νέο αυτό εγχείρημα θα παίξει καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση του πολιτικού σκηνικού στο Ηνωμένο Βασίλειο, με τις αναλύσεις και δημοσκοπήσεις να φέρνουν ήδη το νέο κόμμα στα ποσοστά των Εργατικών και να προκρίνουν τον Κόρμπιν, αντί του Στάρμερ, ως πιο ικανό για πρωθυπουργό.
Οι εξελίξεις αυτές επιβεβαιώνουν με τον πιο εμφατικό τρόπο την πολιτική κρίση που διαπερνά όλο το παραδοσιακό συστημικό πολιτικό φάσμα. Εξάλλου, και η άνοδος της ακροδεξιάς (σε κάποιο βαθμό) εκφράζει αυτή την κρίση προς μια αντιδραστική κατεύθυνση. Η δεξιόστροφη, συντηρητική πορεία των Εργατικών του Στάρμερ, πιστού συνεχιστή των πάλαι ποτέ Νέων Εργατικών του Τόνι Μπλερ, έχει δημιουργήσει τον πολιτικό χώρο προς μία ιστορική καμπή και ρήγμα στην αριστερά.
Η «εκτός των τειχών» Αριστερά, εγκλωβισμένη επί χρόνια στους Εργατικούς, αναζητεί τη νέα της στέγη
Είναι, ταυτόχρονα, συνέπεια της πολιτικής απουσίας αλλά και ήττας της «εκτός των τειχών» αριστεράς, που όλα αυτά τα χρόνια στην πλειοψηφία της δορυφοροποιούνταν ή συμμετείχε ενεργά στους κόλπους των Εργατικών, αδυνατώντας να αποσπαστεί, να διαχωριστεί από σοσιαλδημοκρατικές και ρεφορμιστικές λογικές και να έχει αυτόνομη εκπροσώπηση. Είναι η ίδια αριστερά που αυτή τη στιγμή βλέπει το νέο κόμμα Κόρμπιν ως τη μόνη λύση για να αλλάξουν τα πράγματα στη βρετανική κοινωνία, μέσω μιας κοινοβουλευτικής διαχείρισης. Ακόμα όμως και σε αυτή τη συνθήκη, οργανώσεις που μιλούν στο όνομα του αντικαπιταλισμού και του κομμουνισμού, αδυνατούν να βάλουν στο προσκήνιο μαχητικά αιτήματα αντικαπιταλιστικής ανατροπής, θέτοντας ως προτεραιότητα τον σχηματισμό ενός πλατιού αντι-νεοφιλελεύθερου, αντι-ακροδεξιού εκλογικού πόλου. Με κυρίαρχα αιτήματα που μπορεί να απαντούν σε κάποια προβλήματα της κοινωνικής πλειοψηφίας, αλλά αδυνατούν να δώσουν κατεύθυνση για το αύριο των αγώνων και της συνολικότερης ανατροπής.
Σε κάθε περίπτωση, για να μπορέσει ένας πολιτικός φορέας να υπηρετήσει ουσιαστικά την εργατική τάξη, είναι απαραίτητο αυτή και οι δομές οργάνωσής της να αποτελούν οργανικό του μέρος. Για να μπορέσει δε να συγκρουστεί πραγματικά με το κεφάλαιο, που εκφράζεται μέσα από τις πολιτικές της κυβέρνησης των Εργατικών, των Συντηρητικών και του Reform, χρειάζεται να χαράξει ξεκάθαρη προοπτική ρήξης. Κάτι το οποίο δεν μπαίνει ούτε ως απλή αναφορά στις μέχρι τώρα ανακοινώσεις των Κόρμπιν/Σουλτάνα.
