Γιώργος Κώνστας
▸Την «άλωση» του νησιού σχεδιάζει το κεφάλαιο, αντιδράσεις από περιβαλλοντικές ομάδες, κινήσεις κατοίκων και πρωτοβουλίες πολιτών
«Του Ψηλορείτη τα πουλιά, στον κάμπο δεν φωλεύουν, κι οι μερακλίδικες καρδιές, τα πλούτη δεν ζηλεύουν».
Την πιο πάνω κρητική μαντινάδα είναι ζήτημα αν την γνώριζε ένας από τους δεκάδες υπουργούς, υφυπουργούς, ξενοδόχους, στελέχη κατασκευαστικών εταιρειών και τραπεζίτες που έδωσαν το «παρών» στα τρία (!) συνέδρια με θέμα την ανάπτυξη της Κρήτης που πραγματοποιήθηκαν το τελευταίο δίμηνο στο νησί με διοργανωτές ομίλους αθηναϊκών Μέσων Ενημέρωσης.
Και αν κάποιος τους τη σιγοψιθύρισε στο αυτί, το πιο πιθανό να χαμογελούσαν με… κατανόηση και να συνέχισαν τις τοποθετήσεις τους περί επενδύσεων, ανάπτυξης, οράματος για το νησί. Στο πιο πρόσφατο μάλιστα από τα συνέδρια, την Παρασκευή 29 Μαΐου στα Χανιά από τον όμιλο των Παραπολιτικών και τον Economist, έδωσε το «παρών» και ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, από τον οποίο δεν θα περίμενε κανείς να διαφοροποιηθεί στο ελάχιστο από τη κοινή γραμμή.
Γιατί όμως τόσο ενδιαφέρον για την Κρήτη; Είναι ξεκάθαρο εδώ και χρόνια και στον πλέον αδαή πως το νησί εμφανίζεται ως ένα νέο επενδυτικό «Ελντοράντο» για το μεγάλο και το μικρό κεφάλαιο:
Α) Άδειες για τεράστιες ξενοδοχειακές μονάδες δίνονται παντού, πλέον με το νέο χωροταξικό του τουρισμού, ακόμα και μέσα σε περιοχές Natura, αυξάνοντας την πίεση στο φυσικό περιβάλλον.
Β) Τα δίκτυα διασύνδεσης, ο νέος ΒΟΑΚ έχουν φέρει στην Κρήτη τις μεγαλύτερες κατασκευαστικές εταιρείες της χώρας.
Γ) Στο «μενού» βρίσκονται οι σχεδιαζόμενες εξορύξεις νότια και δυτικά του νησιού, η διαχείριση του νερού και των απορριμμάτων!
Δ) Η περαιτέρω εκμετάλλευση των τριτοβάθμιων ιδρυμάτων (Πολυτεχνείο, Πανεπιστήμιο, Μεσογειακό Πανεπιστήμιο, Ινστιτούτο Τεχνολογίας και Έρευνας) για φθηνή έρευνα σε όλους τους τομείς.
Κανείς δεν είχε αυταπάτες πως οι διοργανωτές των συνεδρίων θα καλούσαν να καταθέσουν την άποψη τους περιβαλλοντικές ομάδες, κινήσεις κατοίκων, πρωτοβουλίες πολιτών. Πότε αλήθεια ρωτάνε τις τοπικές κοινωνίες για τα σχέδια τους; Ο όγκος και το μέγεθος των χορηγών τους απέκλειε κάτι τέτοιο, ωστόσο ένα ολιγόλεπτο στασίδι στα πολυτελή πάνελ δεν βρήκαν ούτε καν οι «συνδικαλιστές» των συμβιβασμένων Εργατικών Κέντρων του νησιού, αλλά ούτε και οι επιστημονικοί φορείς, όπως τα Επιμελητήρια! Ενδεικτικό όλο αυτό της ολοκληρωτικής επιλογής οι συζητήσεις και οι συνομιλίες να αφορούν μόνο ανθρώπους της αγοράς.
Μόνοι τους συζητούσαν, σχεδίαζαν, ανέλυαν, παρουσίαζαν τα επενδυτικά σχέδια κάθε είδους σε παράλληλους μονολόγους, που η μόνη διαφοροποίηση ήταν ότι η «ανάπτυξη» τους «δεν θα αλλάξει τη φυσιογνωμία της Κρήτης». Αφού λοιπόν κτίσουν και την τελευταία παραλία και την πιο απάτητη βουνοκορφή, μόλις εμπορευματοποιήσουν πλήρως και τον αέρα που αναπνέουμε, όταν θα ξεπουλήσουν κάθε σπιθαμή γης, όλα αυτά σε βάρος των βασικών αναγκών για εργασία, εκπαίδευση, υγεία, ελεύθερο χρόνο των κατοίκων του νησιού, θα αφήσουν τον τελευταίο χορό (Πεντοζάλι ή Μαλεβιζιώτη) για το παραδοσιακό χορευτικό συγκρότημα που θα βγει στη σκηνή διατηρώντας έτσι «τη φυσιογνωμία του νησιού!».
Στα Χανιά, σε απόσταση 500 μέτρων από τον χώρο του συνεδρίου, περικυκλωμένοι από αστυνομικές δυνάμεις, βρέθηκαν διαδηλωτές από όλο το νησί δηλώνοντας την αντίθεση τους στη μετατροπή του τόπου τους σε μια ακόμα πιο υποβαθμισμένη Τενερίφη της Μεσογείου, όπου αυτοί θα έχουν τον ρόλο του ιθαγενή. Η κινητοποίηση θα μπορούσε να έχει ακόμα μεγαλύτερη συμμετοχή, καθώς η πορεία του νησιού, απασχολεί σοβαρά ολοένα και περισσότερους κατοίκους.
Είναι αυτοί που λένε μια άλλη μαντινάδα: «Μην τονε κλαις τον αϊτό, όντε βροντά και βρέχει, μόνο να κλαις το πουλί, όπου φτερά δεν έχει».
«Η Κρήτη δεν είναι real estate ιδιοκτησία κανενός Economist, καμίας κυβέρνησης και κανενός fund. Ανήκει στους ανθρώπους του μόχθου που ζουν και εργάζονται σε αυτήν» σημείωνε στην ανακοίνωσή της η Ανυπόταχτη Κρήτη, ενώ από την πλευρά του ο Παγκρήτιος Συντονισμός Ενάντια στο Συνέδριο Λεηλασίας της Κρήτης επεσήμανε πως «πίσω από τη φανταχτερή βιτρίνα της προπαγάνδας για επενδύσεις, ανάπτυξη, υποδομές και άλλα, βιώνουμε την πραγματικότητα ενός διαρκούς αγώνα επιβίωσης: τις σκιές των πολέμων, την αγωνία για στέγη, τα διαλυμένα νοσοκομεία, τα υποστελεχωμένα σχολεία, την υποτίμηση της αγροτιάς, την καταστροφή της φύσης, τα εγκλήματα στο μεταναστευτικό, τον περιορισμό των ελεύθερων δημόσιων χώρων και τόσα ακόμη».
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν στο φύλλο 6-7 Ιουνίου 2026
