Γιώργος Παυλόπουλος
Οι δύο πλευρές της σημερινής Ευρώπης σε πρώτο πλάνο
Οι εικόνες μέσα και έξω από το «στρατηγείο» της ΕΕ στις Βρυξέλλες, την περασμένη Πέμπτη, ήρθαν να αποτυπώσουν γλαφυρά τις διαφορετικές ανάγκες και προτεραιότητες των πρωταγωνιστών τους. Αυτών που εκπροσωπούν τις δύο πλευρές της Ευρώπης: Από τη μία, του κεφαλαίου και των αστικών τάξεων, που προτάσσουν τα κέρδη και τους πολέμους τους. Από την άλλη, των ανθρώπων που παλεύουν καθημερινά με τη γη για να τα φέρουν βόλτα για να σώσουν το βιός τους – έστω κι αν ακόμη δεν έχουν βρει ακόμη τον τρόπο (και το «αφήγημα») να το κάνουν αποτελεσματικά και νικηφόρα.
Μέσα, λοιπόν, στη σύνοδο κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι 27 επικεφαλής κυβερνήσεων των κρατών-μελών αναζητούσαν εναγωνίως τρόπους χρηματοδότησης και εξοπλισμού του Κιέβου, με στόχο τη συνέχιση του πολέμου ο οποίος κλείνει σύντομα τα τέσσερα χρόνια – εξετάζοντας, παράλληλα, σχέδια αποστολής ευρωπαϊκού στρατού στην Ουκρανία. Έξω, αντιθέτως, μπροστά από το κτίριο της Ευρωβουλής και στην κεντρική Πλατεία Λουξεμβούργου της πρωτεύουσας του Βελγίου, χιλιάδες αγρότες και κτηνοτρόφοι από χώρες της ΕΕ (υπήρχε αντιπροσωπεία και από τα ελληνικά μπλόκα), με περίπου 1.000 τρακτέρ, προχωρούσαν σε συμβολικό αποκλεισμό και συγκρούονταν σώμα με σώμα με τις δυνάμεις καταστολής.
Τα βασικά αιτήματα των συγκεντρωμένων, όπως και των συναδέλφων τους που παραμένουν σε θέσεις μάχης στο Βέλγιο, τη Γαλλία, την Ελλάδα και άλλες χώρες, ήταν δύο. Το ένα αφορά στη μη υπογραφή της συμφωνίας με τα κράτη της λατινοαμερικάνικης Mercosur – Βραζιλία, Αργεντινή, Βολιβία, Ουρουγουάη και Παραγουάη – με το επιχείρημα πως θα οδηγήσει σε αθρόες και ανεξέλεγκτες εισαγωγές προϊόντων από εκεί στην ευρωπαϊκή αγορά και θα δώσει το χαριστικό πλήγμα στον κλάδο, καθώς το κόστος παραγωγής είναι φτηνότερο και τα πρότυπα πιο χαλαρά. Πρέπει να σημειωθεί, μάλιστα, ότι οι ενστάσεις τους έχουν υιοθετηθεί και από τις κυβερνήσεις ορισμένων χωρών, όπως της Γαλλίας (όπου η συζήτηση για τον προϋπολογισμό του 2026 διεξάγεται με μπλόκα σε πολλές περιοχές) και της Ιταλίας, στις οποίες η θέση και ο ρόλος αγροτών και κτηνοτρόφων είναι πιο σημαντικός από ό,τι στον ευρωπαϊκό Βορρά.
Η συμφωνία με τη Mercosur και η αντιδραστική μεταρρύθμιση της ΚΑΠ προκαλούν οργή και μαχητικές αντιδράσεις
Το δεύτερο αίτημα, όμως, είναι πιο σημαντικό και βαθύ, καθώς φέρνει εκατομμύρια ανθρώπους αντιμέτωπους με τον «πυρήνα» της ΕΕ και της αναδιάρθρωσής της. Πρόκειται για τη μεταρρύθμιση στην Κοινή Αγροτική Πολιτική, στο πλαίσιο του νέου επταετούς κοινοτικού προϋπολογισμού (2028-’34). Με βάση όσα έχουν γίνει γνωστά, η πρόταση της Κομισιόν προβλέπει μείωση κατά περίπου 22% των κονδυλίων της ΚΑΠ, δηλαδή και των ποσών για τις αγροτικές επιδοτήσεις – προς όφελος, βεβαίως, των εξοπλισμών και της «πολεμικής οικονομίας».
«Μπορούμε να είμαστε ευχαριστημένοι με μια Ευρώπη η οποία παίρνει 90 δισ. ευρώ από την ΚΑΠ και τα δίνει στη Γερμανία, προκειμένου να φτιάξει νέα τανκς και να χρηματοδοτήσει τον βιομηχανικό της μετασχηματισμό;», ήταν το ερώτημα που έθεσε, μιλώντας στην εφημερίδα la Repubblica, ο ΓΓ της Coldiretti, του ισχυρότερου και πολυπληθέστερου αγροτικού συνδικάτου της Ιταλίας και ενδεχομένως όλης της Ευρώπης. «Είμαστε εδώ στις Βρυξέλλες για να διαδηλώσουμε την ισχυρή αντίληψη που κυριαρχεί στις καρδιές και τα μυαλά όλων των παραγωγών της Ευρώπης», πρόσθεσε ο ίδιος.
Είναι γεγονός, βεβαίως, ότι αγρότες και κτηνοτρόφοι δεν είναι ενιαίοι, σε συμφέροντα, αιτήματα και συνθήματα, ενώ στη δυτική Ευρώπη το «προλεταριάτο της γης» δεν είναι τόσο πολυπληθές και ισχυρό όσο στην Ελλάδα. Παρ’ όλα αυτά, η βιαιότητα και η ταχύτητα της στροφής που επιχειρείται σε επίπεδο ΕΕ, στο φόντο του πολεμικού και ακραία ανταγωνιστικού καπιταλισμού της εποχής μας, προκαλεί αναταράξεις, ανασφάλεια και τρόμο ακόμη και σε στρώματα που μέχρι σήμερα θεωρούνταν «μεσαία» και έδειχναν να μην απειλούνται σοβαρά.
Η αναμέτρηση θα συνεχιστεί.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν στο φύλλο 20-21 Δεκεμβρίου
