Μια γυναίκα δέχεται να συμμετάσχει σε ένα πείραμα. Ένας άντρας την ρωτά και προσπαθεί να εκμαιεύσει απαντήσεις. Η διαδικασία έχει σκηνές βίας, λεκτικής και όχι σωματικής. Η γυναίκα έχει μπει σε αυτήν τη διαδικασία γιατί θέλει να κερδίσει κάποια χρήματα. Ο άντρας είναι υπάλληλος μιας εταιρείας. Το τέλος είναι απρόσμενο. Αυτό όμως που έχει σημασία είναι ότι κάποιος θέλει να επιβληθεί στον άλλο, με τρόπο βίαιο, προσπαθώντας να δοκιμάσει τις αντοχές του στα όρια αυτών των συμπεριφορών.
Ο Αντώνης Καραγιάννης, σκηνοθέτης της παράστασης Ζωτικός Χώρος –Lebensraum, έχει πάρει ένα κείμενο που δοκιμάζει τα όρια και το αναπαριστά στη σκηνή με τρόπο εξαιρετικό. Διδάσκει τους ηθοποιούς έτσι ώστε να βγάλει από μέσα τους τη βία και την αντίδραση σε αυτήν. Αυτό είναι ένα εκρηκτικό τοπίο που μεταβιβάζεται στους θεατές. Προοδευτικά, ο κάθε θεατής μπαίνει μέσα στο έργο, εμπλέκεται στην υπόθεση μπρεχτικά, βρίσκεται σε αυτή την τελετή ως τελεστής, είναι έτοιμος να πάθει, να είναι το υποκείμενο της βίας. Μέχρι το τέλος που τον επαναφέρει στην πραγματικότητα.
Τα σκηνικά είναι απλά και μας θυμίζουν έναν χώρο υποδοχής μιας καλής εταιρείας. Το φως είναι πότε χαμηλό και πότε σαν αυτό ενός γραφείου. Η ηθοποιός κάθεται στον χώρο των θεατών και ανεβαίνει στη σκηνή αφού το έργο έχει αρχίσει. Με αυτό τον τρόπο «τραβά» τον θεατή στον σκηνικό χώρο και, τελικά, στο έργο το ίδιο. Η μουσική αφηγείται με τον τρόπο της, πότε μας βάζει σε μια παράξενη ατμόσφαιρα, πότε μας χαλαρώνει, ακολουθώντας τη ροή της παράστασης.
Ο συγγραφέας και ο σκηνοθέτης καλούν τον θεατή να συνδημιουργήσει, να εκφραστεί.
Οι ρόλοι δομούνται έτσι ώστε να χτίζουν έναν βίαιο χώρο. Σε αυτόν καλείται, με έμμεσο τρόπο, ο θεατής να συμμετάσχει. Στοιχεία από την παράσταση θα ακουμπήσουν τον ψυχισμό του καθενός, θα τον βάλουν σε έναν ιδεολογικό χώρο όπου υπάρχουν κάποιες ερωτήσεις. Δεν λέγονται, εννοούνται. Μπορεί και εγώ να είμαι το υποκείμενο αυτής της βίας; Πώς; Θα πάθω τα ίδια ή χειρότερα; Πώς μπορώ να ανταπεξέλθω; Θα είμαι, τελικά, το θύμα; Τι θα πρέπει να κάνω; Ποιες είναι οι άμυνές μου; Ενδεχομένως και άλλα. Σε όλα αυτά καλείται να δώσει απάντηση ο θεατής. Έτσι θα φτιάξει το δικό του κείμενο, αυτό που παράγεται αφού η παράσταση έχει τελειώσει, το μετακείμενό της. Μόνο έτσι θα δοθεί η λύση της τραγωδίας.
Οι δύο ηθοποιοί αποδίδουν και αναπτύσσουν με εξαιρετικό τρόπο τους χαρακτήρες. Μας δίνουν να καταλάβουμε ότι όλοι εμείς είμαστε θύματα μιας βίας, κυρίως κρατικής, που είναι δύσκολο να την αποφύγουμε. Δεν είναι όμως αδύνατο. Η συναίνεση και η παθητική στάση, το πάγωμα μπροστά στον κίνδυνο και η αναμονή στη δράση των βίαιων χαρακτήρων είναι καταστροφική. Θα πρέπει να ξέρουμε το σημείο από όπου θα βγούμε, θα αντισταθούμε, θα ενωθούμε με άλλους για να μην είμαστε τα θύματα αυτής της βίας. Είναι δύσκολο αλλά όχι αδύνατο.
Εισιτήρια στο ταμείο του Θεάτρου και στο more.com
Πρωταγωνιστούν οι Βασίλης Κανελλόπουλος και Βερόνικα Αργέντζη.
Συγγραφέας: Θανάσης Τριαρίδης Σκηνοθεσία: Αντώνης Καραγιάννης
Παρουσιάζεται στο Θέατρο Αθήναιον στη Θεσσαλονίκη μέχρι τις 10 Μαρτίου, πριν να ταξιδέψει σε άλλες πόλεις στην Ελλάδα.
