Γιώργος Τσαντίκος
Ο πρωθυπουργός έχει κηρύξει τον πόλεμο περισσότερες φορές και από τον Βενιζέλο και οι συμπαραστάτες του έχουν στηρίξει αδρά την ιδεολογική μάχη του: «Απειλούμαστε». Ιδιοκτήτες ΠΑΕ, ΜΜΕ και της ζωής μας της ίδιας, έστελναν τρόφιμα και νερά «στους ακρίτες μας».
Εδώ και μερικά χρόνια υπάρχει ένας κηρυγμένος πόλεμος. Όχι «ακήρυχτος», ούτε καν σύντομα μελλοντικός, όπως υπονοεί το τραγούδι των New Model Army από τριάντα (ναι, 30) χρόνια πριν. Είναι εδώ και είναι εναντίον μας. Έχει ανθρώπινα θύματα, κοστίζει ζωές και είναι και ένοπλος.
Από την εποχή του «έπους του Έβρου», που αρχικά έμοιαζε με τους Γενναίους του Μπρανκαλεόνε αλλά χωρίς την αρτίστικη χαρά και το έξυπνο χιούμορ, τροφοδοτούμαστε με «μάχες». Ο πρωθυπουργός έχει κηρύξει τον πόλεμο περισσότερες φορές και από τον Βενιζέλο και οι συμπαραστάτες του έχουν στηρίξει αδρά την ιδεολογική μάχη του: «Απειλούμαστε».
Ιδιοκτήτες ΠΑΕ, ΜΜΕ και της ζωής μας της ίδιας, έστελναν τρόφιμα και νερά «στους ακρίτες μας», που πάλευαν το νέο ελληνοαλβανικό απέναντι σε άοπλα πλήθη που στοιβάζονταν ανάμεσα σε δύο ένοπλες εξουσίες. Ήταν οι ίδιοι ιδιοκτήτες που έστελναν τους παίκτες της ομάδας τους να μοιράσουν γεύματα στους πρόσφυγες στο λιμάνι μερικά χρόνια πριν. Την ίδια περίπου εποχή, οι, υποτίθεται πιο ανθρωπιστές, ήταν και με τον φράχτη αλλά και με τους πρόσφυγες.
Στελέχη της κυβέρνησης μιλούσαν στα κανάλια σαν τη Βέμπο το ’40. Σήμερα, είναι ένας «πόλεμος που κέρδισε η κυβέρνηση», μια νίκη που μοιάζει βγαλμένη από τα παραμύθια του Τζιάνι Ροντάρι: Ο στρατηγός Μπομπόνε Σπαρόνε Πεσταφρακασόνε και οι λιωμένες καμπάνες του χωριού…
Σήμερα όμως είναι και κάτι άλλο: το τρέιλερ ενός πολέμου σε εξέλιξη. Όταν η ανθρώπινη ζωή δεν αναγνωρίζεται ως ίδιας αξίας, αλλά άμα πνιγείς κατά τη «ρυμούλκηση» από το Ελληνικό Λιμενικό, κανείς δεν σε αναζητεί ούτε ως πτώμα.
Όταν η ανθρώπινη ζωή δεν αναγνωρίζεται ως ίδιας αξίας, αλλά άμα είσαι ξένος και πνιγείς κατά τη «ρυμούλκηση» από το Ελληνικό Λιμενικό, κανείς δεν σε αναζητεί ούτε ως πτώμα. Συζητάμε ακόμα σε θεωρητικές βάσεις χωρίς να έχει απαντηθεί ένα ελάχιστο και συνάμα βασικό: πόσοι άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους στα ανοιχτά της Πύλου; Αντ’ αυτού, η ερώτηση ποινικοποιείται με εξώσεις από δημόσια κτίρια.
Αν σε κλείσουν σε ένα τρέιλερ δεύτερης και τρίτης γενιάς μετανάστες στην ίδια τη χώρα που προσπαθείς να διασχίσεις, ανταποκρινόμενοι σε ιδεολογικά καλέσματα για πογκρόμ, καψίματα και θανάτους «εχθρών», τότε είναι πιο πιθανό να κατηγορηθείς για εμπρησμό παρά να παραμείνουν έγκλειστοι οι αυτόκλητοι κυνηγοί κεφαλών, σε αυτό τον ιστορικό και κοινωνικό τραγέλαφο.
Ζούμε έναν πόλεμο όπου τα μετόπισθεν είναι η πιο προωθημένη γραμμή
Αν καείς σε ένα δάσος που καίγεται εδώ και πάνω από μια βδομάδα πλέον, θα συμπεράνουν όλοι αυτόματα ότι ήσουν «λάθρο» και δεν έγινε και τίποτα που έγινες παρανάλωμα, με τρόπο τόσο αγωνιώδη, που οι συμπεραίνοντες συμπεράσματα δεν θα εύχονταν ούτε στον πραγματικά χειρότερό τους εχθρό. Είναι πόλεμος, με τα μετόπισθεν να είναι η πιο προωθημένη γραμμή: η εξουσία θα σε εκδικηθεί αν κάνεις μια εκδήλωση γι’ αυτούς τους ανθρώπους που πνίγηκαν στις «δικές» σου θάλασσες, αλλά ακόμα και σήμερα δεν ξέρουμε πόσοι είναι, γιατί το κτίριο είναι «δημόσιο». Δημόσιο, αλλά να υπηρετεί τον πόλεμο, όχι τα θύματα.
Οι «παλιοί αριστεροί», αυτή η πολιτική λαίλαπα που ήταν η πραγματική «πρώτη φορά αριστερά» όταν έμπαινε στην εξουσία και κανόνιζε τα κόλπα, επί Σημίτη, είναι οι δημόσιοι υπερασπιστές των κυνηγών κεφαλών των μεταναστών. Οι ίδιοι που έκαναν λες και τους απειλούσαν με πυρηνικές κεφαλές, όταν το φοιτητικό κίνημα έμπαινε ανάμεσα σε αυτούς και τα τρόπαιά τους. Μια στρατιά αρίστων, φτιαγμένων από λευκοσίδηρο…
Ένας πόλεμος που δεν έχει κανονικότητες και παράλληλες καθημερινότητες. Δεν αρκεί να κηρύσσονται ενότητες, όταν ο αντίπαλος βάζει (αντιδημοκρατικά) όρια, αλλά μέχρι εκείνη την ώρα, η αριστερά να συμπεριφέρεται σαν φοιτητική παρέα στην Ανάφη: «Παιδιά κάνουμε ο καθένας το πρόγραμμά του και βρισκόμαστε στο κάμπινγκ μετά».
Ένας πόλεμος χωρίς fade out. Πολύ σύντομα δεν θα είναι ούτε οι αναμνήσεις επαρκείς για να καταφεύγουμε. Πόλεμος, λοιπόν. Υπαρκτός, παροντικός και σκληρότατος. Που σβήνει τα φώτα, στην εποχή της λογικής, όπως λένε και οι New Model Army…
