Νίκος Ναγκούλης
Η ιδιαίτερη παράσταση παρουσιάζεται μέχρι 22/05 από την ομάδα Θέατρο Πρόταση στον χώρο του Goethe-Institut
Αρχικά, με την είσοδό του στον χώρο, το κοινό δοκιμάζει μια έκπληξη, καθώς οι ηθοποιοί βρίσκονται στις θέσεις τους, μονολογούν, κινούνται, υπάρχουν. Η «μηχανή» (της καταπίεσης) είναι ήδη εκεί. Αλήθεια, θα ήταν υπερβολική η διατύπωση ότι και η δική μας «μηχανή» ήταν ήδη εδώ, πριν έρθουμε στον κόσμο; Έπειτα, ξετυλίγεται μπροστά στα μάτια μας το εξής αντιφατικό πλαίσιο: δύο γοητευτικές και εκνευριστικές συνάμα, νεαρές Ευρωπαίες μασουλάνε από ένα μήλο, δύο άποικοι με στολές που θυμίζουν ισοβίτες ή ταλαίπωρους φαντάρους καθαρίζουν τζάμια και ένας ακόμη άποικος τους επιβλέπει.
Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Στη Σωφρονιστική Αποικία του Κάφκα (1914), ένας Ερευνητής-Ταξιδιώτης βρίσκεται σε μια αποικία, στην οποία ένας στρατιώτης καταδικάζεται σε θάνατο. Η καταδίκη κρατάει ώρες και υλοποιείται τελετουργικά μέσω μια φρικτής μηχανής που εγγράφει στο σώμα του κατάδικου τον λόγο που καταδικάζεται. Υπέρμαχος και δεινός χειριστής της μηχανής είναι ο Αξιωματικός που ηδονίζεται στη θέα της. Ο Ερευνητής-Ταξιδιώτης έτσι χωρίς να το καταλάβει βρίσκει τον μπελά του, γιατί από τη μια είναι ένας «Δυτικός αστός» που δεν του επιτρέπουν τα ήθη του να μείνει απαθής μπροστά σε αυτή τη φρικαλεότητα, αλλά από την άλλη είναι ένας «Δυτικός αστός» που δεν του επιτρέπουν τα ήθη του να μπλεχτεί σε προβλήματα που δεν είναι δικά του.
Ανάμεσα στον Ερευνητή-Ταξιδιώτη και την αποικία υπάρχει ένα πελώριο τείχος. Ανάμεσα στις Ευρωπαίες της παράστασης και στους άποικους υπάρχει ένας τοίχος. Και ένας επιπλέον τοίχος ανάμεσα στις δυο Ευρωπαίες μεταξύ τους. Δυο κουτιά, με μεγάλα τζάμια, αυτός είναι ο χώρος των δυο Ευρωπαίων Ερευνητριών Ταξιδιωτισσών που θυμίζουν παρουσιάστριες ραδιοφωνικού προγράμματος. Τα μικρόφωνα που έχουν μπροστά τους σίγουρα βοηθάνε σε αυτό (αν και κούρασε λίγο αυτή η μόδα φέτος). Ένας χώρος παράλληλων μονολόγων που μια στο τόσο τυχαίνει να αλληλεπιδρά με τον έξω κόσμο. Τελικά, μπορεί αυτός ο χώρος να αυτοκαταργηθεί; Μπορεί το τραύμα να φέρει το άνοιγμα και τη λύτρωση; Ή είμαστε καταδικασμένοι και αιχμάλωτοι των ταυτοτήτων μας; Αν ο τοίχος αυτός σπάσει, η καταπίεση θα αναιρεθεί; Ποιος είναι ο χώρος της σύγχρονης Σωφρονιστικής Αποικίας; Αρκεί να είμαστε κοντά για να είμαστε μαζί;
Ένα έργο βασισμένο στη σπουδαία Σωφρονιστική Αποικία του Φραντς Κάφκα
Στο κέντρο της σκηνής: η «μηχανή». Προφανώς η μηχανή δεν φαίνεται, αλλά ξέρουμε ότι είναι εκεί γιατί βλέπουμε τα αποτελέσματά της στον βασανισμένο κατάδικο. Ο φωτισμός τονίζει επιλεγμένα κάθε φορά σημεία και μια προσεγμένη επένδυση με ζωντανή μουσική δίνει τον τόνο. Γενικά, η επικοινωνία του θιάσου είναι εξαιρετική και η ενέργεια στο χώρο παραμένει υψηλή σχεδόν καθ’ όλη τη διάρκεια της παράστασης (δυστυχώς υπερβολικά υψηλή κάποιες φορές, εμποδίζοντας έτσι την κλιμάκωση). Τέλος, μέσα από αναφορές σε σημερινά τραγικά γεγονότα, αλλά και μέσα από μια παράθεση παρελθοντικών συμβάντων η παράσταση προσπαθεί, συχνά με επιτυχία, να φέρει το έργο του Κάφκα πιο κοντά στο σύγχρονο κοινό, τονίζοντας παράλληλα τη διαχρονικότητα του αρχικού κειμένου.
Συντελεστές:
Διασκευή-Δραματουργία: Κωνσταντίνος Αβράμης, Σκηνοθεσία: Στέλιος Βραχνής, Μουσική: Άρης Παραπούρας, Ερμηνεύουν: Πάνος Αναγνωστόπουλος, Στέφανος Zγούρι, Απόστολος Λινάρδος, Χαρά Σβάνου, Μαίρη Λιόλιου
