Η κόρη του θρυλικού επαναστάτη Τσε Γκεβάρα μίλησε στο Πριν, κατά τη διάρκεια της παρουσίας της στην Ελλάδα. Αναφερόμενη στην ιστορία της Κούβας, τόνισε πως ένας λαός αποφασισμένος και ενωμένος μπορεί να νικήσει τον οποιοδήποτε εχθρό, ενώ εξέφρασε την ελπίδα της πως ο ελληνικός λαός θα βρει τη δύναμη να παλέψει για όσα χρειάζεται και αγαπάει.
Συνέντευξη στον Χρίστο Κρανάκη
Παρά τον ιμπεριαλιστικό εκβιασμό, η Κούβα συνεχίζει να αντιστέκεται και να εμπνέει. Τι είναι αυτό που την κάνει να αντέχει;
Από τα έξι στα 1.000 παιδιά που πέθαιναν την εποχή της επανάστασης, πλέον πεθαίνουν πέντε στα 10.000. Το ποσοστό αναλφαβητισμού από 33% έχει σχεδόν μηδενιστεί
Οι Κουβανοί παλεύουν για την ελευθερία και την κυριαρχία τους πάνω από 160 χρόνια! Πρώτα έναντι των Ισπανών και μετά των ΗΠΑ. Μετά την επανάσταση, οι ΗΠΑ αισθάνθηκαν ζημιωμένες. Μάλιστα, το 1961 επιχείρησαν στρατιωτική εισβολή στον Κόλπο των Χοίρων. Εκεί αποδείξαμε πως ένας λαός, όταν είναι ενωμένος και αποφασισμένος, μπορεί να κερδίσει ακόμα και τις ΗΠΑ. Γιατί όμως –και τότε και τώρα– ο λαός μας αντιστέκεται; Γιατί για πρώτη φορά στην ιστορία του είναι κυρίαρχος στον τόπο του. Από τα έξι στα 1.000 παιδιά που πέθαιναν την εποχή της επανάστασης, πλέον πεθαίνουν πέντε στα 10.000. Το ποσοστό αναλφαβητισμού από 33% έχει σχεδόν μηδενιστεί. Στέλνουμε επιστήμονες ακόμα και στις χώρες του «πρώτου» κόσμου, οι γιατροί μας συνδράμουν σε πάνω από 63 χώρες διεθνώς. Μέσω του προγράμματος «Ναι, μπορώ», χειρουργήσαμε τέσσερα εκατομμύρια ανθρώπους στα μάτια και πολλούς από αυτούς τους γλιτώσαμε από την τύφλωση. Στέλνουμε αθλητές και προπονητές σε όλο τον κόσμο…
Συνεπώς, ένας λαός που σήμερα μπορεί να κάνει όλα τα παραπάνω –παρά τον εγκληματικό αποκλεισμό– δεν μπορεί να παραδοθεί! Δεν μπορούμε να παραδοθούμε, δεν ξέρουμε πλέον να ζήσουμε με άλλον τρόπο.
Η Λατινική Αμερική βρίσκεται σε πολιτική κινητικότητα με έντονα κοινωνικά ξεσπάσματα και σχηματισμό πολλών σοσιαλδημοκρατικών κυβερνήσεων. Πώς ερμηνεύετε τις εξελίξεις αυτές;
Η Λατινική Αμερική είναι μια ήπειρος με μεγάλες δυνατότητες, καθώς οι λαοί της έχουν πολλές κοινές πολιτιστικές ρίζες και η ενοποίησή τους καθίσταται εύκολη. Απ’ ό,τι φαίνεται, οι λαοί της ηπείρου έχουν αρχίσει να κουράζονται και ψάχνουν εναλλακτικές λύσεις απέναντι στον νεοφιλελευθερισμό. Η επανάσταση των Σαντινίστας στη Νικαράγουα και ειδικότερα η επανάσταση του Τσάβες στη Βενεζουέλα έχουν ανοίξει το δρόμο για την οργάνωση και την ένωση των λαών της ηπείρου. Ειδικά ο σχηματισμός της ένωσης ALBA [Εναλλακτική Μπολιβαριανή Λύση για την Αμερική, τα αρχικά της οποίας σημαίνουν «ανατολή» στα ισπανικά] επέτρεψε την καλύτερη επικοινωνία μεταξύ των χωρών της Λατινικής Αμερικής και ανέδειξε πως οι λαοί μπορούν να ζήσουν αλλιώς. Ακόμα, η ALBA δεν έχει επιτύχει το σύνολο των στόχων της, καθώς οι τρεις μεγαλύτερες χώρες της ηπείρου (Βραζιλία, Αργεντινή, Μεξικό) δεν συμμετέχουν. Ελπίζουμε όμως ότι θα το πετύχουμε και αυτό. Ο δρόμος είναι μακρύς, αλλά βαδίζουμε σωστά.
Πρόσφατα υπήρξαν σημαντικές συνταγματικές αλλαγές στο οικογενειακό δίκαιο της Κούβας. Ποιο το σκεπτικό σας;
Ο οικογενειακός κώδικας αγγίζει πολλά κομμάτια της κοινωνίας. Η κοινωνία δεν μένει στάσιμη αλλά εξελίσσεται συνεχώς. Αλλάξαμε τη νομοθεσία με βάση ακριβώς αυτό το σκεπτικό. Ο κώδικας μπορεί να χρειαστεί να αλλάξει ξανά μέσα σε 10 με 20 χρόνια και εμείς είμαστε εδώ για να τον αλλάξουμε ξανά, όταν χρειαστεί. Ο βασικός μας στόχος είναι να βελτιώσουμε τη ζωή όλων των ανθρώπων και ο καθένας να αισθάνεται ασφαλής και ότι η χώρα του τον προστατεύει. Αυτό είναι το βασικότερο.
Ποια η γνώμη σας για τον πόλεμο στην Ουκρανία;
Πρώτα από όλα πρέπει να γνωρίζουμε καλά την ιστορία πίσω από τις συγκρούσεις στην περιοχή αυτή. Η ίδρυση της Ουκρανίας έγινε χάριν της ΕΣΣΔ, καθώς πίστευε ότι οι λαοί που ζούσαν εντός της υιοθετούν έναν δικό τους πολιτισμό. Όταν κατάρρευσε η ΕΣΣΔ και η Ουκρανία ανεξαρτητοποιήθηκε, στο εσωτερικό της συνυπήρχαν διάφοροι πολιτισμοί, ενώ λαοί που ζούσαν στα σύνορα με τη σημερινή Ρωσία μίλαγαν ρωσικά και θεωρούσαν τον εαυτό τους κομμάτι του ρωσικού πολιτισμού. Βέβαια, λόγω της τότε γεωγραφικής διανομής που ακολούθησε την κατάρρευση της ΕΣΣΔ, οι περιοχές αυτές παρέμειναν εντός των ουκρανικών συνόρων. Αυτό δημιούργησε συγκρούσεις ανάμεσα στους λαούς αυτούς και τους Ουκρανούς. Μάλιστα, εδώ και πάνω από 14 χρόνια οι πρώτοι θέλουν να αυτονομηθούν.
Έως τώρα, η συμφωνία ανάμεσα στην Ουκρανία και τη Ρωσία ήταν να σεβαστούν την όποια απόφαση αυτών των λαών, χωρίς να τους επιτεθούν. Δυστυχώς, όμως, η Ουκρανία δεν τήρησε τη συμφωνία, με αποτέλεσμα την ύπαρξη σοβαρών εθνοτικών συγκρούσεων εντός αυτών των εδαφών τα τελευταία χρόνια. Προκειμένου να χειροτερέψει αυτή η κατάσταση, οι ΗΠΑ αποφάσισαν να εξοπλίσουν στρατιωτικά την Ουκρανία και να τοποθετηθούν όπλα στα σύνορα με τη Ρωσία. Φυσικά αυτό είναι βαθιά υποκριτικό από την πλευρά τους, καθώς οι ίδιοι είναι που είχαν υπογράψει συμφωνία ήδη από τον καιρό της ίδρυσης της ΕΣΣΔ, ότι όσες χώρες συνορεύουν με τη Ρωσία δεν θα γίνονταν ποτέ μέλη του ΝΑΤΟ. Παρότι η συμφωνία αυτή έχει καταγραφεί σε επίσημα έγγραφα, οι ΗΠΑ δεν τηρούν ποτέ αυτά που λένε! Μάλιστα, άμα ανατρέξουμε στην ιστορία και συγκεκριμένα στη δεκαετία του ‘60, HΠΑ και ΕΣΣΔ είχαν μια τεράστια σύγκρουση, όταν η δεύτερη εξόπλισε την Κούβα με βαλλιστικούς πυραύλους, η λεγόμενη «κρίση του Οκτώβρη». Τότε όντως φτάσαμε στα πρόθυρα ενός τρίτου παγκοσμίου πολέμου, απλά γιατί οι ΗΠΑ ένιωσαν ότι κινδυνεύουν! Βέβαια, σήμερα κάνουνε ακριβώς το ίδιο στην Ουκρανία.
Αναμφισβήτητα, αυτή η σύγκρουση μας βλάπτει όλους, ειδικά αν σκεφτούμε πως η Ρωσία έχει μεγάλη παραγωγή αερίου/πετρελαίου. Η ΕΕ, δεν ξέρω γιατί, αλλά παίζει το παιχνίδι των ΗΠΑ. Οι ευρωπαϊκές χώρες υπέφεραν πολύ από δύο Παγκόσμιους Πολέμους, συνεπώς θα έπρεπε να γνωρίζουν τα αποτελέσματα ενός πολέμου. Γιατί υποστηρίζουν την αμερικάνικη κυβέρνηση που βρίσκεται τόσες χιλιάδες μέτρα μακριά, που μάλιστα όχι απλά δεν θα ζημιωθεί αλλά θα επωφεληθεί από αυτή την κατάσταση. Για εσάς, πλησιάζει ο χειμώνας. Με τι θα ζεσταθείτε; Τι θα κάνετε; Αυτό πρέπει να μας απασχολεί!
Σε μια πιο προσωπική ερώτηση, πώς σχολιάζετε την επιχειρούμενη εμπορευματοποίηση ενός επαναστατικού συμβόλου, όπως ο πατέρας σας, από τον σύγχρονο καπιταλισμό;
Στην Κούβα υπάρχει το ίδρυμα «Τσε Γκεβάρα». Όλα τα παιδιά του Τσε έχουμε δωρίσει τα δικαιώματά μας στο ίδρυμα αυτό και μέσω αυτού προσπαθούμε να ελέγξουμε αυτή την κατάσταση. Στόχος μας είναι να πάψει η εργαλειοποίηση του Τσε και ο συμβολισμός του να γεμίσει με ουσία. Η μάχη είναι δύσκολη, καθώς περιπλέκεται με σύνθετα νομικά ζητήματα, αλλά συνεχίζουμε να πολεμάμε.
Το μήνυμα σας προς τον ελληνικό λαό μπροστά σε έναν δύσκολο χειμώνα;
Εγώ έρχομαι από μια διαφορετική κοινωνία, όπου η γνώμη του λαού ακούγεται, την προσέχουν και την εφαρμόζουν. Το μόνο που μπορώ να πω ότι δεν νικηθήκαμε ποτέ χάρη στην ενότητα του λαού μας. Αυτή η ενότητα είναι πολύ αναγκαία για να αλλάξει αυτή η πραγματικότητα. Εμείς θα βοηθήσουμε σε ό,τι μπορούμε, αλλά πρέπει να θυμάστε πως τίποτα δεν πέφτει από τον ουρανό, πρέπει να παλέψουμε για τα πράγματα που χρειαζόμαστε και αγαπάμε. Ο τρόπος που παλεύει κάθε λαός εξαρτάται από τον ίδιο. Εγώ ελπίζω ότι ένας λαός τόσο ιστορικός θα βρει τη δύναμη να παλέψει και να επιβιώσει.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν (15.10.22)
