Γκογκί [Μνήμη]: Η αθέατη πλευρά των Ρομά στην Ελλάδα

Ο πλήρης τίτλος αυτού του πολύ αξιόλογου βιβλίου που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Άπαρσις, είναι Οι Ρομά από την Πόλη στην Ελλάδα / Ε ΡΟΜΑ ΑΝΤΑΡ ΣΤΑΜΠΟΛΙ ΑΝΤΟ ΓΙΟΥΝΑΝΟΣ. Συγγραφείς του είναι δύο Έλληνες Ρομά, ο Νίκος Μπατζαλής και ο Κωνσταντίνος Χηνάς, απόγονοι τσιγγάνων που έφυγαν από την Κωνσταντινούπολη πριν έναν αιώνα περίπου — και οι δύο άνθρωποι της βιοπάλης. Το βιβλίο τους είναι προϊόν εκτεταμένης έρευνας και περιλαμβάνει και αδημοσίευτο φωτογραφικό υλικό από τους προγόνους τους στην Κωνσταντινούπολη μέχρι σήμερα.

Το Γκογκί χωρίζεται σε δύο μέρη. Στο πρώτο περιλαμβάνεται ένα για πρώτη φορά καταγεγραμμένο λεξικό της γλώσσας των Ρομά στα νέα ελληνικά και βασικές αρχές γραμματικής. Πρόκειται για μια λεξικογραφική αναφορά βασικών λέξεων που αποτελούν τα σωζόμενα και ζωντανά στοιχεία της γλώσσας, μαζί με την ελληνική τους μετάφραση και υποδείξεις για την ορθή προφορά τους.

Το δεύτερο μέρος του βιβλίου αποτελεί μια αναφορά στη ζωή και τις παραδόσεις των Ρομά, έτσι όπως ζωντανεύουν από τις αφηγήσεις των ίδιων. Όπως επισημαίνεται, ο κύκλος της ζωής, γέννηση, έρωτας και θάνατος, συνοδεύεται από μια σειρά έθιμα και συμβολισμούς που πολλά από αυτά συναντάμε σε πολλές λαϊκές παραδόσεις ανά τον κόσμο. Η επιμέλεια της έκδοσης είναι της Κατερίνας Θανοπούλου, των κειμένων της Χαράς Παπαδοπούλου και των τσιγγάνικων ιστοριών της Θεώνης Μπατζακλή που υπογράφει και τον πρόλογο, ενώ ο σχεδιασμός είναι της Γεωργίας Αλεβιζάκη.