21ο συνέδριο ΚΚΕ: Πρώτο από όλα το κόμμα, ανάγλυφο το έλλειμμα τακτικής

Η Κεντρική Επιτροπή του ΚΚΕ έχει ήδη ανακοινώσει τη διεξαγωγή του 21ου Συνεδρίου του ΚΚΕ μέσα στο 2021 με ανοιχτή ακόμα ημερομηνία, λόγω των συνθηκών της πανδημίας. Οι «Θέσεις» της ΚΕ είναι χωρισμένες σε τρία κείμενα, το πρώτο από τα οποία δημοσιεύτηκε στον Ριζοσπάστη της 30ής Γενάρη με τίτλο: «Ο απολογισμός και τα συμπεράσματα από τη δράση της ΚΕ και όλου του Κόμματος από το 20ό στο 21ο Συνέδριο – Το Κόμμα ως καθοδηγητής του επαναστατικού εργατικού κινήματος, της κοινωνικής συμμαχίας στην πάλη για το Σοσιαλισμό-Κομμουνισμό». Το δεύτερο κείμενο για τα διεθνή, το κομμουνιστικό κίνημα και τις εκτιμήσεις του ΚΚΕ για τις εξελίξεις στην Ελλάδα δημοσιεύτηκε στις 6/2, ενώ στις 13/2 το τρίτο για την κατάσταση της εργατικής τάξης και του κινήματος καθώς και την παρέμβαση του ΚΚΕ.

Στο πρώτο κείμενο επισημαίνεται ο κίνδυνος πολέμου «ανάμεσα στις αστικές τάξεις και διάφορα μπλοκ δυνάμεων σε περιφερειακό, ευρωπαϊκό, διεθνές επίπεδο» (θέση 52), αποδίδοντάς τον όμως στην «τουρκική προκλητικότητα» (θέση 4). Το κόμμα απορρίπτει τον «ακραίο αστικό εθνικισμό» και τον «κοσμοπολιτισμό ή την οπορτουνιστική του έκφραση». Κλείνει όμως το μάτι στον αστικό εθνικισμό καθώς εκτιμά ότι ενισχύεται «η ένταση των τουρκικών διεκδικήσεων έναντι και ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων, ακόμα και η αμφισβήτηση νησιωτικής ελληνικής επικράτειας» (θέση 3). Για τη «μεγάλη προσφυγική-μεταναστευτική εισροή» υπεύθυνοι είναι «οι ιμπεριαλιστικοί πόλεμοι» και «η πολιτική του τουρκικού κράτους» (θέση 3).

Στη θέση 10 αναφέρονται οι αδυναμίες: «άλλοτε να συνδέουμε τεχνητά τα αιτήματα της καθημερινής πάλης με την προοπτική, καταλήγοντας με ένα σύνθημα “για την εργατική εξουσία” και άλλοτε, άθελά μας, να καλλιεργούμε αντιλήψεις ότι μπορούν να υπάρξουν και λύσεις-νησίδες σοσιαλιστικές μέσα στον καπιταλισμό, ζήτημα που οδηγεί στην επιλογή κάποιου κυβερνητικού δήθεν μικρότερου κακού, για την απόσπαση κάποιων πρόσκαιρων μέτρων. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν παλεύουμε σε δύσκολες συνθήκες για απόσπαση έστω κάποιων μέτρων ανακούφισης για τον λαό […]». Η ανεπάρκεια του ΚΚΕ στη σύνδεση της στρατηγικής με την ταχτική (με την πρώτη «στο τιμόνι») και η απουσία μιας επαναστατικής τακτικής οδηγεί στο δίπολο, από τη μια, της συνθηματικής επίκλησης στην «εργατική εξουσία» και, από την άλλη, στην πάλη για «κάποια μέτρα ανακούφισης». Οποιοσδήποτε αντικαπιταλιστικός στόχος σήμερα βαφτίζεται κυβερνητισμός και «νησίδα». Αποτελέσματα αυτής της ανεπάρκειας είναι και το φαινόμενο «ορισμένα μέλη και στελέχη φαίνεται να μπερδεύουν την κατεύθυνση για πολιτικοποίηση του κινήματος, ισοπεδώνοντας τις διαφορές ανάμεσα στο κόμμα και το ταξικά προσανατολισμένο σωματείο» (θέση 33).

Οποιαδήποτε «κοινή δράση» με δυνάμεις της μαχόμενης αριστεράς χαρακτηρίζεται «υποκριτικός ελιγμός» του «οπορτουνισμού» και «αντιδεξιό» ή «αντινεοφιλελεύθερο» ή «αντιμνημονιακό» ή «αντιφασιστικό» μέτωπο (θέση 31).

Η κριτική στο πρώτο κείμενο των Θέσεων της ΚΕ δεν εξαντλείται εδώ. Εκτός όμως από το συγκεκριμένο περιεχόμενο, το ζήτημα του κόμματος δεν μπορεί να μπαίνει πριν από τον σύγχρονο καπιταλισμό, την αστική πολιτική και την ταξική πάλη. Ένα κομμουνιστικό κόμμα είναι ένα αναγκαίο μέσο για τη νικηφόρα πάλη της εργατικής τάξης και την ανατροπή του καπιταλισμού και όχι το κέντρο.