Γιώργος Μουρμούρης
▸ Μια σύγκρουση που αφήνει σημαντική παρακαταθήκη
Σαράντα οκτώ ώρες, δύο ολόκληρες μέρες. Τόσο κράτησε η κορύφωση της σύγκρουσης φοιτητών, εκπαιδευτικών, εργαζομένων και νεολαίας με κυβέρνηση και κατασταλτικούς μηχανισμούς. Μία σύγκρουση που, παρά την (αναμενόμενη) ψήφιση του νομοσχεδίου Κεραμέως αργά το βράδυ της Πέμπτης, 11 Φεβρουαρίου, με 166 ψήφους υπέρ και 132 κατά, αφήνει σημαντικές παρακαταθήκες για το επόμενο διάστημα. Για τις κεντρικές πολιτικές αναμετρήσεις στο ζήτημα των ελευθεριών, της καταστολής αλλά και της διαχείρισης της πανδημίας, όπως και σε ενδεχόμενη προσπάθεια εφαρμογής του νόμου.
Την Τετάρτη, 10 Φεβρουαρίου, εκατοντάδες φοιτητές συγκεντρώνονταν λίγο πριν τη 1 το μεσημέρι στα Προπύλαια για μια ακόμη διαδήλωση, τη πιο μαζική από συνεχόμενες εβδομάδες κινητοποιήσεων που κατάφεραν να παγιώσουν το σπάσιμο της κυβερνητικής απαγόρευσης συναθροίσεων, να καταργήσουν στην πράξη παλιά και νέα δόγματα κατά των διαδηλώσεων. Αυτή η Τετάρτη, που στους δρόμους της Αθήνας βρέθηκαν περισσότεροι από 7.000 φοιτητές, ήταν αποτέλεσμα των μικρών συγκεντρώσεων στην πλατεία Κοραή που βρίσκονταν αντιμέτωπες με τους φραγμούς των ΜΑΤ, που δεν τους επιτρεπόταν να κατέλθουν στο οδόστρωμα, που αντιμετωπίζονταν με αύρες και χημικά, που ήταν απαραίτητη η μυστικότητα στους διαδηλωτές για να φτάσουν στο σημείο της προσυγκέντρωσης. Αυτές οι μικρές συγκεντρώσεις άνοιξαν τον δρόμο στη πρώτη διαδήλωση που έσπασε την απαγόρευση και εν συνεχεία στην επαναφορά των φοιτητικών κινητοποιήσεων στο κέντρο της πρωτεύουσας με τους δικούς τους όρους.
Φοιτητική πορεία ενάντια στο νομοσχέδιο #Κεραμεως – Χρυσοχοΐδη και την πανεπιστημιακή αστυνομία. #Greece pic.twitter.com/axEtS8TBhN
— Savvas Karmaniolas (@savvaskarma) February 10, 2021
Η διαδήλωση της Τετάρτης μετατράπηκε σε ένα μεγάλο ποτάμι που «πλημμύρισε» Πανεπιστημίου, Σταδίου και Σύνταγμα. Μπροστά στη Βουλή οι διαδηλωτές δέχτηκαν τα χημικά και τα κλομπ των ΜΑΤ, όταν προσπάθησαν να σπάσουν τον αστυνομικό κλοιό, με την ΕΛΑΣ να προχωρά σε συλλήψεις που απαθανατίστηκαν σε γεμάτες συμπαραδηλώσεις φωτογραφίες: Αστυνομικούς των ΜΑΤ με διαδηλωτές πεσμένους στα πόδια τους, με φόντο το κτήριο του κοινοβουλίου. Αργότερα, ενώ οι φοιτητές αποχωρούσαν προς την Ομόνοια και τα πρώτα μπλοκ είχαν ήδη περάσει τα Προπύλαια, μηχανές της ομάδας ΔΡΑΣΗ όρμησαν στους διαδηλωτές, δήθεν με αφορμή περιορισμένης έκτασης επεισόδια στο τέλος της πορείας. Τα μηχανοκίνητα τάγματα της ΔΡΑΣΗ διέλυσαν τη διαδήλωση, πέταξαν χημικά και χειροβομβίδες κρότου λάμψης κατά των διαδηλωτών, εγκλώβισαν ανθρώπους που έτρεχαν να ξεφύγουν, προπηλάκισαν φωτορεπόρτερ. Στην Ομόνοια κυνήγησαν, χτύπησαν και εγκλώβισαν φοιτητές, ανάμεσά τους μέλη της ΕΑΑΚ και της νΚΑ, που έφταναν στον σταθμό του μετρό για να αποχωρήσουν
Η μεγάλη συγκέντρωση της Πέμπτης έδειξε πως το κίνημα δεν υποχωρεί, παρά την καταστολή
Ακολούθησε μαζική συγκέντρωση αλληλεγγύης στους περισσότερους από 50 προσαχθέντες στη ΓΑΔΑ, με συνθήματα ενάντια στην αστυνομική βία αλλά και το νομοσχέδιο Κεραμέως, ενώ την επόμενη ημέρα δεκάδες φοιτητές έδιναν το «παρόν» σε συγκέντρωση αλληλεγγύης στους συλληφθέντες στα δικαστήρια της Ευελπίδων. Σημειώνεται ότι την ίδια ώρα εκατοντάδες καλλιτέχνες διαδήλωναν στο κέντρο της Αθήνας ενάντια σε διάταξη που επί της ουσίας επανέφερε τη λογοκρισία στα καλλιτεχνικά κείμενα.
Το απόγευμα της Πέμπτης, παρά το lockdown, μια μεγάλη συγκέντρωση φοιτητών, εκπαιδευτικών και εργαζομένων κατέκλυσε την λεωφόρο Αμαλίας, μπροστά στη Βουλή. Οι διαδηλωτές παρέμειναν μπροστά στο κοινοβούλιο μέχρι αργά το απόγευμα. Λίγες ώρες αργότερα, το νομοσχέδιο Κεραμέως υπερψηφίστηκε από τους βουλευτές της ΝΔ και της Ελληνικής Λύσης.
Oι απαγορεύσεις «έσπασαν» η μία πίσω από την άλλη
Η μάχη στην Παιδεία που δόθηκε τις τελευταίες εβδομάδες ήταν αποκαλυπτική και καθοριστική από πολλές απόψεις. Βεβαίως δεν κατάφερε να εμποδίσει την ψήφιση του νομοσχεδίου για τον τρόπο εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, το πειθαρχικό κώδικα κατά των φοιτητών και την πανεπιστημιακή αστυνομία. Κατόρθωσε όμως να αναγάγει το νομοσχέδιο που η κυβέρνηση της ΝΔ πήγαινε να περάσει υπό καθεστώς «σιγής νεκροταφείου» σε κεντρικό πολιτικό ζήτημα για αρκετές ημέρες, δημιουργώντας ρήγματα έστω και σε δευτερευούσης σημασίας ζητήματα στο εσωτερικό του αστικού στρατοπέδου, προκαλώντας ακόμα και την διαφοροποίηση (πρώην) στελεχών του κυβερνώντος κόμματος.
Πιο σημαντικό, κατάφερε να διατηρήσει ανενεργό στην πράξη, τουλάχιστον στο σκέλος της πρόληψης-περιορισμού, το νόμο Χρυσοχοΐδη για τις διαδηλώσεις και να γελοιοποιήσει το νέο «δόγμα» που παρουσίασε, με το κίνημα εν εξελίξει, ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη. Καμία από τις διαδηλώσεις που πραγματοποιήθηκαν δεν ζήτησε «άδεια» από τις αρχές, ενώ υπό την πίεση των διαδηλωτών οι απαγορεύσεις «έσπασαν» η μία πίσω από την άλλη: Από τον φραγμό των ΜΑΤ στην πλατεία Κοραή, οι φοιτητές έφτασαν να συντρίψουν, στις 28 Ιανουαρίου, την φωτογραφική απαγόρευση συναθροίσεων που αποφάσισαν κυβέρνηση και ΕΛΑΣ. Τέλος, η υπομονή και επιμονή των νέων ανδρών και γυναικών που βρέθηκαν στους δρόμους ανάγκασε τον ίδιο τον πρωθυπουργό να σκίσει το «εκσυγχρονιστικό» του προσωπείο και να εμφανιστεί στη Βουλή ως ιεροδιδάσκαλος του 1950, χαρακτηρίζοντας την αστυνομική μπότα και κλομπ «δροσερή πνοή της δημοκρατίας». Αφήνοντας παρακαταθήκες για το μέλλον.
