Δημήτρης Τζιαντζής
Με θανάσιμη απάτη μοιάζει ο μηχανισμός αποφυγής συγκρούσεων μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας που συμφωνήθηκε στο αρχηγείο του ΝΑΤΟ. Την εφαρμογή του μηχανισμού αυτού, καθώς και της συμφωνίας για έναρξη διερευνητικών συνομιλιών Ελλάδας-Τουρκίας είχε σκοπό να διασφαλίσει η επίσκεψη του γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ, Γενς Στόλτενμπεργκ σε Αθήνα και Άγκυρα την περασμένη βδομάδα. Ο νατοϊκός μηχανισμός φέρεται να περιλαμβάνει τη δέσμευση ενός ασφαλούς τρόπου επικοινωνίας, που θα λειτουργεί 24 ώρες το εικοσιτετράωρο.
Προτού όμως καν το γεράκι λαλήσει η Τουρκία φρόντισε να προχωρήσει στη δημιουργία νέων τετελεσμένων ανακοινώνοντας το άνοιγμα του παραλιακού μετώπου στην κλειστή μέχρι σήμερα πόλη της Αμμοχώστου στα κατεχόμενα. Στην αρχή κάποιοι επιχείρησαν να υποβαθμίσουν την επιθετική αυτή κίνηση ως ένα προεκλογικό πυροτέχνημα λίγο πριν τις εκλογές στα κατεχόμενα εδάφη της Βόρειας Κύπρου. Ωστόσο αυτή τη Δευτέρα 12 Οκτωβρίου ο σταθμός της Αττάλεια ανακοίνωσε ότι το ερευνητικό σκάφος Oruc Reis απέπλευσε ξανά και θα εκτελέσει σεισμικές έρευνες ακόμα και 6,5 ναυτικά μίλια από το Καστελόριζο μέχρι και τις 22 Οκτωβρίου. Η τουρκική Navtex αναφέρει πως το σκάφος θα συνεχίζει τις έρευνες στην περιοχή συνοδευόμενο από τα πλοία Ataman και Cengiz.
Όλα αυτά την ώρα που υποτίθεται Αθήνα και Άγκυρα προετοιμάζονται για τη διαδικασία των διερευνητικών επαφών, σύμφωνα και με τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Καμία αποκλιμάκωση λοιπόν δεν έφερε η επίσκεψη του Γ.Γ. του ΝΑΤΟ Γενς Στόλτενμπεργκ σε Αθήνα και Άγκυρα, ούτε η 20λεπτη συνάντηση «στα πεταχτά» του Νίκου Δένδια με τον Μεβλούτ Ταβούσογλου στη Μπρατισλάβα. Διεθνείς αναλυτές θεωρούν ότι οι κινήσεις της Αγκυρας συνδέονται με την πολιτική αστάθεια στις ΗΠΑ και την διαφαινόμενη αλλαγή φρουράς στο Λευκό Οίκο.
Τι δουλειά είχε η αλεπού του ΝΑΤΟ στο παζάρι;
Η ατζέντα της επίσκεψης Στόλτενμπεργκ στην Αθήνα δεν περιορίστηκε μόνο στην ελληνοτουρκική διένεξη, αλλά σχετίζεται και με τις ευρύτερες επιδιώξεις του ΝΑΤΟ και των ΗΠΑ και την κρίση στον Καύκασο. Επιπλέον η επίσκεψη Στόλτενμπεργκ δείχνει ότι λειτουργεί συμπληρωματικά και με την πρόσφατη επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο στην Ελλάδα επιδιώκοντας να στείλει ένα μήνυμα στην Άγκυρα, όχι όμως απαραίτητα αυτό που θα ήθελε η Αθήνα. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο Στόλτενμπεργκ στη συνάντηση του με τον Τσαβούσογλου έδειξε ότι το ΝΑΤΟ ενοχλήθηκε περισσότερο από την αγορά των S-400 από την Τουρκία παρά από την επιθετική στάση της Άγκυρας στις εντάσεις σε Μεσόγειο, Καύκασο και Λιβύη. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης χαιρέτισε την πρωτοβουλία Στόλτενμπεργκ για τεχνικοστρατιωτικό μηχανισμό του ΝΑΤΟ, αφήνοντας ωστόσο αιχμές ότι δεν αρκεί εφόσον δεν συνοδευτεί από πολιτική βούληση των κυβερνήσεων. Όσον αφορά τις εξελίξεις στο Ναγκόρνο Καραμπάχ ο Κ. Μητσοτάκη «κάρφωσε» την Τουρκία για την παρέμβαση της στη σύγκρουση. Μάλιστα προς τέρψιν του ΓΓ του ΝΑΤΟ ο πρωθυπουργός μίλησε με περηφάνια για τις πρόσφατες αποφάσεις για νέους εξοπλισμούς-μαμούθ, με την απόκτηση πολεμικών αεροσκαφών και φρεγατών και πρόσληψη 15.000 μόνιμων στελεχών. Σύμφωνα με τον Κ. Μητσοτάκη με αυτό τον τρόπο αυξάνονται και οι επιχειρησιακές δυνατότητες του ΝΑΤΟ, υπενθυμίζοντας ότι η Ελλάδα και σε περίοδο κρίσης ξόδευε πάνω απο 2% του ΑΕΠ της για στρατιωτικές δαπάνες.
