Δημήτρης Γρηγορόπουλος
Άρωμα – ή μάλλον μπόχα – ακραίου νεοφιλελευθερισμού εκπέμπει, παρά το ρετουσάρισμα, τα προεκλογικά προγράμματα της ΝΔ για την υγεία και την ασφάλιση, βασικούς πυλώνες του πάλαι ποτέ κράτους πρόνοιας. Άξονές τους είναι η εκχώρηση των εναπομεινάντων τομέων του δημοσίου στην κερδοσκοπία του κεφαλαίου, ενώ κουβέντα δεν γίνεται για ανέγερση και επάνδρωση νέων νοσοκομείων και κέντρων υγείας στο κέντρο και την περιφέρεια, για προσλήψεις χιλιάδων γιατρών και νοσηλευτών, ώστε να αντιμετωπιστούν οι αυξημένες ανάγκες, λόγω αύξησης της νοσηρότητας που επιφέρει η κρίση, αλλαγών στο προσδόκιμο επιβίωσης, κλιματική αλλαγή.
Στο πρόγραμμά της, η ΝΔ αναγνωρίζει μεν ότι επί των ημερών του ΣΥΡΙΖΑ υποβαθμίστηκε η υγεία, ωστόσο παραθέτει αποσπασματικά διάφορους στόχους χωρίς κοστολόγηση και δέσμευση – παρά μόνο για τη διάθεση 100 εκατ. ευρώ για ανακαίνιση και εξοπλισμό των κτιριακών υποδομών των νοσοκομείων, εντός πενταετίας μάλιστα. Ενώ είναι τεράστια τα κενά προσωπικού, αναγγέλει μόνο «στοχευμένες προσλήψεις όπου υπάρχει μεγαλύτερη ανάγκη». Επίσης, η προνομιακή αντιμετώπιση του ιδιωτικού τομέα είναι εμφανής στην αναγγελία επέκτασης της συνεργασίας του ΕΣΥ με τον ιδιωτικό τομέα για τις ΜΕΘ, την ώρα που το 25% των υπαρχουσών κλινών σε αυτές παραμένουν κλειστές και ενώ σύμφωνα με τις διεθνείς προδιαγραφές το 20% των κλινών ενός νοσοκομείου πρέπει να είναι Μονάδες Αυξημένης Φροντίδας (ΜΑΦ). Επιπλέον, πλουσιοπάροχο δώρο αποτελεί η πρόβλεψη για συνεργασία του δημόσιου τομέα με τον ιδιωτικό για την αγορά ιατρικών πράξεων και εξετάσεων. Κραυγαλέα και η απουσία μέριμνας για μείωση ή ακόμη και δωρεάν παροχή των φαρμάκων παρά την αυξανόμενη τιμή τους. Χαρακτηριστική είναι και η απουσία μέριμνας για κρίσιμους τομείς, όπως ψυχιατρική, παιδιατρική και υγεία μεταναστών, ναρκομανών, αλκοολικών κά.
Σημειώνεται πως ενώ σε άλλα ζητήματα η ηγεσία της ΝΔ επιχειρεί να εξωραΐσει τη νεοφιλελεύθερη διαχείριση με μικροπαροχές και βελτιώσεις, ενόψει και των εκλογών, στα θέματα υγείας και ασφάλισης η εμμονή και ιδεοληψία της δεν μπορεί ν’αποκρυβεί. Το πρόγραμμα Μητσοτάκη ουσιαστικά παραδίδει την κοινωνική ασφάλιση στους ιδιώτες με το σύστημα των τριών πυλώνων, που πρωτοεφαμόστηκε το 1971 στη Χιλή του Πινοτσέτ με επώδυνα αποτελέσματα για τους εργαζόμενους. Το έδαφος για την ιδιωτικοποίηση προλειάνθηκε, βεβαίως, από τους μνημονιακούς νόμους, με κορύφωση τον ασφαλιστικό νόμο Κατρούγκαλου. Σύμφωνα με το σύστημα της ΝΔ, ο πρώτος πυλώνας θα παρέχει εθνική σύνταξη στο ύψος περίπου της ισχύουσας, αλλά και «ανάλογα με τις αντοχές της οικονομίας». Ο δεύτερος θα έχει «επαγγελματικό» και ανταποδοτικό χαρακτήρα, ανάλογα με τις εισφορές των εργαζομένων, ενώ προαιρετικά μπορεί να χρηματοδοτείται και από το κράτος. Με βάση πάντως τη νεοφιλελεύθερη λογική, αυτός ο πυλώνας, για να είναι βιώσιμος, πρέπει να περάσει στο ιδιωτικό κεφάλαιο. Όσον αφορά τον τρίτο, θα είναι αμιγώς ιδιωτικός, ενώ εξασφαλίζεται η χαριστική ενίσχυσή του, καθώς θα είναι ο βασικός τροφοδότης της σύνταξης, με τη μη φορολόγηση των εισφορών των ασφαλισμένων. Ο καθοριστικός ρόλος του τρίτου πυλώνα αναπτύσσει μια δυναμική πλήρους ιδιωτικοποίησης των συντάξεων. Το επιχείρημα είναι ότι το δημόσιο σύστημα υγείας συνεχώς φθίνει λόγω γήρανσης, ανεργίας και ελαστικής εργασίας. Ωστόσο, τα αποθέματα των ταμείων θα υπερεπαρκούσαν, αν δεν πετσοκόβονταν από τα άτοκα δάνεια στο κεφάλαιο μετά το 1951, από το PSI, από τα αντιασφαλιστικά νομοσχέδια, την ανεργία και την ελαστική εργασία.
Πρέπει, τέλος, να ξεκαθαριστεί πως καμιά ιδιωτική εταιρεία στον καπιταλισμό δεν είναι θωρακισμένη απέναντι στον κίνδυνο χρεοκοπίας. Εύγλωττη απόδειξη η κατάρρευση των δύο μεγαλύτερων ασφαλιστικών οργανισμών στη χώρα μας, Interamerican και Ασπίς Bank-Πρόνοια, που δεν αποζημίωσαν μάλιστα μεγάλο αριθμό ασφαλισμένων.
