Νίκος Μανάβης, Λέσβος
Κληρικοί και λαϊκοί αντιμετωπίζουν με εμφανές μίσος και εχθρότητα τους πρόσφυγες
Είναι θύματα πολέμου, έχουν χάσει τους δικούς τους ανθρώπους, έχουν αντιμετωπίσει απίστευτες κακουχίες μέχρι να φθάσουν στα νησιά του Αιγαίου. Κι όταν φθάνουν στα νησιά αντιμετωπίζουν άγρια εκμετάλλευση, ρατσισμό, βασανισμούς, βιασμούς και νέες κακουχίες, πολλοί από αυτούς αφήνουν την ζωή τους στην θάλασσα ή σε κολαστήρια όπως αυτό της Μόριας στη Λέσβο ή της ΒΙΑΛ στην Χίο. Ο λόγος για τους πρόσφυγες-μετανάστες. Ξεπερνούν κατά πολύ το ένα εκατομμύριο αυτοί που πέρασαν από τα νησιά την τελευταία τριετία, απίστευτη συγκίνηση προκάλεσε η ανθρωπιά που έδειξαν οι νησιώτες έναντι των προσφύγων, βουνό είναι τα άρθρα και τα ρεπορτάζ στον ελληνικό και τον διεθνή Τύπο για τις συνθήκες διαβίωσης αυτών των ανθρώπων.
Εντυπωσιάζει η απουσία της Ορθόδοξης Εκκλησίας, όπως εκφράζεται από τον κλήρο και τους λαϊκούς στα νησιά του ανατολικού Αιγαίου, από αυτό το εν εξελίξει ανθρώπινο δράμα. Σε πάρα πολλές περιπτώσεις κληρικοί και λαϊκοί αντιμετωπίζουν με εμφανές μίσος και εχθρότητα τους πρόσφυγες. «Δεν υπάρχουν πρόσφυγες είναι όλοι λαθρομετανάστες» δήλωνε τον Αύγουστο του 2016 ο Μητροπολίτης Χίου Μάρκος. Το Σεπτέμβριο του 2017, σε πιο ήπιους τόνους ο Μητροπολίτης Σάμου, Ικαρίας και Κορσέων Ευσέβιος αναφέρει πως «η εισροή των μεταναστών-προσφύγων γίνεται πλέον με ρυθμούς επέλασης», δηλαδή με κόσμιο τρόπο κάνει σαφές ότι οι πρόσφυγες είναι απειλή για την Σάμο. Η παραπάνω αναφορά ακολουθούνταν από άλλες για αύξηση της παραβατικότητας στο νησί και για το ότι ο πληθυσμός των προσφύγων-μεταναστών προσεγγίζει τον αριθμό των κατοίκων του Βαθύ.
Το Νοέμβριο του 2016 τέσσερις ενορίες της Χίου αρνούνται να παραχωρήσουν ενοριακά κτήρια για την προσωρινή στέγαση των προσφύγων, ώστε να μην βρίσκονται εκτεθειμένοι στην βροχή και το κρύο. Τον Ιανουάριο του 2017 ξεσηκώνεται πανελλαδικός σάλος από τους θανάτους προσφύγων στη Μόρια όλοι σε καλοκαιρινές σκηνές εν μέσω ενός δριμύ χιονιά. Καμία εκκλησία και κανένα κτήριο της Μητρόπολης στην πόλη της Μυτιλήνης δεν άνοιξε για να φιλοξενηθούν πρόσφυγες και μετανάστες σε αυτό. Ούτε καν μέριμνα για την φιλοξενία των μικρών παιδιών δεν υπήρξε. Ίδια ήταν η στάση της Εκκλησίας στην Λέσβο όταν 10.000 άνθρωποι, τον Αύγουστο και το Σεπτέμβριο του 2015 είχαν κατακλύσει τα πάρκα και της πλατείες της Μυτιλήνης.
Το καλοκαίρι του 2017 λαϊκοί που βρίσκονται κοντά στην Μητρόπολη Μυτιλήνης διαδίδουν ότι οι Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις, οι οποίες νοικιάζουν σπίτια στην πόλη για να στεγάσουν πρόσφυγες θα αφήσουν απλήρωτους τους ιδιοκτήτες. Η φήμη διαψεύδεται στην πράξη.
Φυσικά υπάρχουν κι οι εξαιρέσεις, μια τέτοια περίπτωση ήταν ο αείμνηστος Παπά-Στρατής που επί χρόνια με έμπρακτο τρόπο βοηθούσε πρόσφυγες. Αλλά αυτές οι εξαιρέσεις δεν αλλάζουν τον κανόνα.
Γιατί, λοιπόν, η εκκλησία στα νησιά του ανατολικού Αιγαίου επέλεξε να αντιμετωπίσει με αδιαφορία και εχθρότητα τους πρόσφυγες και τους μετανάστες; Γιατί δεν εξέφρασε την φιλανθρωπία που η ίδια διακηρύσσει;
Η απάντηση στα παραπάνω ερωτήματα βρίσκεται στην σύγχρονη έκφραση του Ελληνορθόδοξου φονταμενταλισμού, που την συγκεκριμένη χρονική περίοδο εκφράζεται μέσα από τον μύθο της απειλής ισλαμοποίησης των νησιών. Δεν είναι τυχαίο πως όσοι διακηρύσσουν αυτό το μύθο δηλώνουν ταυτόχρονα πιστοί χριστιανοί.
Οι πρόσφυγες-μετανάστες αντιμετωπίζονται ως εχθροί, ως εισβολείς που έρχονται να εγκατασταθούν στα νησιά, να γίνουν πλειοψηφία, δηλαδή να τα εξισλαμίσουν. Κατά τον μύθο αυτό μετά τον εξισλαμισμό τα νησιά θα περάσουν στον έλεγχο της Τουρκίας. Από καιρό σε καιρό ο μύθος αυτός πλαισιώνεται με διαφορά fakenews, όπως ήταν εκείνο που ήθελε πρόσφυγες να βρωμίζουν με κόπρανα εικόνες σε ξωκλήσια της Λέσβου.
Η αντικαπιταλιστική Αριστερά στα νησιά αλλά και σε όλη την Ελλάδα πρέπει να αποκαλύψει τον αντιδραστικό ρόλο της Εκκλησίας, πρέπει να δείξει τα δεκάδες χιλιάδες νήματα που την συνδέουν με άγριο και απάνθρωπο καπιταλισμό της εποχής. Όσο δύσκολο κι αν είναι αυτό το έργο είναι απολύτως αναγκαίο, γιατί ο Ελληνορθόδοξος φονταμετανισμός σήμερα στρέφεται κατά των προσφύγων, αλλά αύριο θα γίνει το εργαλείο για ένα Ελληνοτουρικό πόλεμο.
