Γιώργος Καρανίκας
Η Αρχαιολογική Εταιρεία είναι οργανισμός που παράγει δημόσιο έργο. Μοναδικός της σκοπός είναι η διεξαγωγή συστηματικών αρχαιολογικών ανασκαφών και η δημοσίευση αντίστοιχων μελετών. Η πλειονότητα των μεγάλων αρχαιολογικών χώρων, όπως για παράδειγμα η Ακρόπολη και η Βεργίνα, υπήρξαν έργα της κατ’ εντολή του δημοσίου. Οι σχετικές δημοσιεύσεις της αποτελούν πάνω από χίλιους τόμους ειδικών βιβλίων και περιοδικών.
Η μείωση του προσωπικού δεν έγινε εξαιτίας της γενικευμένης οικονομικής κρίσης. Άρχισε από τον καιρό της ευημερίας με απολύσεις, αναγκαστικές παραιτήσεις, βεβιασμένες ή μη συνταξιοδοτήσεις χωρίς αναπλήρωση των θέσεων που αδειάζουν. Μετά ήρθαν οι μειώσεις των μισθών του προσωπικού που απέμεινε, ύψους 45%, μονομερώς, παρά τη ρητή αντίθεση των εργαζομένων και κατά παράβαση των όποιων λειψάνων νομοθεσίας υπάρχουν ακόμη. Ταυτόχρονα, όμως, οι μειώσεις παραβαίνουν και τον ιδρυτικό νόμο του οργανισμού ο οποίος προβλέπει το δημόσιο μισθολόγιο. Οι μισθοί στην Αρχαιολογική Εταιρεία είναι τραγικά μικρότεροι από τους ισχνούς μισθούς του Δημοσίου.
Το υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού, το οποίο –βάσει του επίσης ιδρυτικού του νόμου– «εποπτεύει», δεν ασχολείται με το πρόβλημα. Ενδεχομένως το άλλοθι να είναι ότι η Αρχαιολογική Εταιρεία είναι ιδιωτικού δικαίου. Η πραγματικότητα είναι ότι το θεσμικό πλαίσιο του οργανισμού χρονολογείται στο 1837 και στο 1943! Όταν ιδρύθηκε το υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού και του ανατέθηκε το ίδρυμα, κανείς δεν ασχολήθηκε με τον προσδιορισμό του περιεχομένου της «εποπτείας» εκ μέρους του υπουργείου. Στην πράξη δεν υπάρχει εποπτεία. Κατ’ αυτόν τον τρόπο έχει αφεθεί ένα ίδρυμα δημοσίου συμφέροντος να λειτουργεί σχεδόν ως ιδιωτική εταιρία. Και μπορεί να κατάφερε να επιβιώσει την εποχή του ρομαντισμού και την belle époque, αλλά δεν τα καταφέρνει στην εποχή του άκρατου φιλελευθερισμού. Ωστόσο, άβουλες ηγεσίες στο υπουργείου και αυτοαναφερόμενες διοικήσεις στο ίδρυμα το αφήνουν να καταστρέφεται.
