Ελίφ Γκιορκού (*)
Φάκελος: 7η Οκτώβρη-Ένας χρόνος μετά
Φραστικές επιθέσεις, ενώ το εμπόριο ανθεί…
Κάποιες από τις αμερικανικές βόμβες που έχει ρίξει το Ισραήλ στη Γάζα – τώρα και στον Λίβανο – είναι τόσο ισχυρές ώστε προκαλούν τεράστιες τρύπες στο έδαφος, κομματιάζοντας παράλληλα τους ανθρώπους. Τα κομμάτια τους περιμαζεύονται και τοποθετούνται σε πλαστικές σακούλες. Καθε μία από αυτές, που έχει βάρος 70 κιλά, θεωρείται πως αντιστοιχεί σε ένα ανθρώπινο σώμα. Όμως αυτή που παρέλαβε ο Χασάν Αχμέντ τον Αύγουστο ζύγιζε μόλις 18 κιλά. Του είπαν ότι τα κομμάτια που περιείχε ανήκαν στον εξάχρονο γιο του, Άλι. «Πήγαινε και θάψ’ τον», του είπαν. «Δεν ξέρω εάν είναι ο γιος μου», είπε ο Χασάν στους δημοσιογράφους. «Δεν βλέπω τίποτα εδώ που να ανήκει στον γιο μου».
Από την 8η Οκτωβρίου 2023 ορισμένοι ισχυρίζονται πως είναι η προηγούμενη ημέρα, η 7ηΟκτωβρίου, αυτή που φέρει την ευθύνη για την ανείπωτη καταπίεση που βιώνουν καθημερινά οι Παλαιστίνιοι. Προσπαθούν να χωρέσουν ολόκληρη την ιστορία της κατοχής, μετά το 1948, σε μια σακούλα και να τη θάψουν. Άλλοι επιχειρούν να εκμεταλλευτούν τα γεγονότα προκειμένου να αποκομίσουν πολιτικό όφελος από τη γενοκτονία την οποία διαπράττουν τα ισραηλινά αεροπλάνα με τις αμερικανικές βόμβες στο έδαφος της Παλαιστίνης. Η κυβέρνηση της Τουρκίας ανήκει σε αυτή την κατηγορία. Γι’ αυτό, ενώ το στόμα της μοιάζει καθαρό, τα χέρια της είναι βρόμικα.
Η κυβέρνηση Ερντογάν είχε ήδη ρίξει ένα πέπλο πάνω στο γεγονός που είχε προκαλέσει επιδείνωση των σχέσεών της με το Ισραήλ το 2010, όταν φιλοκυβερνητικοί κύκλοι σαλπάρισαν για τη Γάζα πάνω στο «Μαβί Μαρμαρά» και 10 Τούρκοι πολίτες σκοτώθηκαν όταν το Ισραήλ επιτέθηκε στο πλοίο σε διεθνή ύδατα. Αν και περιστασιακά συνεχίζονταν οι σκληρές δηλώσεις κατά της ισραηλινής κυβέρνησης, η μετάλλαξη των σχέσεων συνεχιζόταν και το διμερές εμπόριο αυξήθηκε κατά 532%. Παρά δε τους πολιτικούς ελιγμούς και τις τακτικές κινήσεις που υπαγορεύει η επεκτατική της γραμμή, η κυβέρνηση της Τουρκίας δεν έχει εγκαταλείψει τη γραμμή των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ. Μάλιστα, εάν δεν προέκυπτε η 7η Οκτωβρίου, ο Νετανιάχου ήταν προγραμματισμένο να επισκεφθεί την Τουρκία.
Η 7η Οκτωβρίου, όμως, είναι πλέον ένα γεγονός. Και η κυβέρνηση Ερντογάν, η οποία βγήκε αποδυναμωμένη και στη δεύτερη θέση από τις τοπικές εκλογές, ενώ είχε αναγκαστεί να συμφιλιωθεί με πολλούς ηγέτες κρατών που αποκαλούσε επί χρόνια εχθρούς καθώς τα επεκτατικά της σχέδια στην περιοχή δεν προχωρούσαν όπως θα ήθελε, δεν καθυστέρησε να επιστρέψει στη ρητορική περί «Παλαιστινιακού Ζητήματος» και του «καταπιεστή Ισραήλ». Παρ’ όλα αυτά το καθεστώς, έχοντας εγκλωβιστεί σε μια διεθνή πολιτική αρένα στην οποίαν οι μεγάλοι παίκτες έχουν σκληρύνει τη στάση τους σε τέτοιο βαθμό ώστε να μην αφήνουν έστω και περιορισμένα περιθώρια ελιγμών για τους μικρότερους, δεν μπορούσε να κάνει οτιδήποτε πέραν του ρητορικού επιπέδου. Την ίδια δε στιγμή ο εκλογικός του σύμμαχος, το ισλαμιστικό Νέο Κόμμα της Ευημερίας, με τη στάση του στο Παλαιστινιακό ασκούσε στην κοινωνία μια επίδραση που ανησυχούσε το ΑΚΡ.
Στο μεταξύ οι τουρκικές εταιρείες συνεχίζουν το εμπόριο με το Ισραήλ. Ενδεικτικά, το 65% του χάλυβα που χρειάζεται η πολεμική του βιομηχανία συνεχίζει να προέρχεται από την Τουρκία. Επίσης, το πετρέλαιο του Αζερμπαϊτζάν φτάνει στο Ισραήλ μέσω των τουρκικών λιμανιών.
Είναι αλήθεια πως ορισμένες ισλαμιστικές ομάδες κοντά στο ΑΚΡ έχουν επιτεθεί σε ανθρώπους που τρώνε στα καταστήματα της Burger King ή πίνουν καφέ σε εκείνα της Starbucks. Είναι σημαντικό να υπογραμμίσουμε, όμως, ότι αυτές οι επιθέσεις αποτελούν κατά βάση συνέχιση των αντιδράσεων και των επιθέσεων με μισογυνικό χαρακτήρα, ενάντια στον κοσμικό τρόπο ζωής. Επίσης, αναβίωσε η αντισημιτική προπαγάνδα. Κι εδώ, το Παλαιστινιακό αναδείχθηκε όχι ως ζήτημα με αντιιμπεριαλιστικό χαρακτήρα, που έχει σχέση με το δικαίωμα των λαών στην αυτοδιάθεση, αλλά στο πλαίσιο της σύγκρουσης ανάμεσα στο Ισλάμ και τον Ιουδαϊσμό.
Η πλειοψηφία του τουρκικού λαού στηρίζει ειλικρινά τον αγώνα των Παλαιστινίων για την απελευθέρωσή τους
Την ίδια στιγμή, αρκετές μαζικές συγκεντρώσεις οργανώθηκαν με σκοπό να αποτρέψουν την όποια κριτική και να δώσουν την εντύπωση της στήριξης προς την Παλαιστίνη. Άλλες, όμως, εκδηλώσεις διαμαρτυρίας, που καλούσαν σε διακοπή των διπλωματικών σχέσεων με το Ισραήλ και σε εμπάργκο, γνώρισαν την καταστολή. Κάποιοι συμμετέχοντες συνελήφθησαν και διώχθηκαν ποινικά.
Κι όμως, οι φωνές εξακολουθούσαν να δυναμώνουν, ενώ δημοσιογράφοι άρχισαν να δημοσιεύουν στα κοινωνικά Μέσα τα ονόματα όλων των πλοίων που ξεκινούσαν για το Ισραήλ. Ως απάντηση, ανακοινώθηκε πως το εμπόριο αρχικά περιορίστηκε και στη συνέχεια διακόπηκε πλήρως. Ωστόσο, όπως αποκάλυψε η Evrensel με βάση επίσημα στοιχεία, το εμπόριο με το Ισραήλ συνεχίστηκε ως «εμπόριο με την Παλαιστίνη». Τον Ιούλιο, για παράδειγμα, οι εξαγωγές προς την «Παλαιστίνη» αυξήθηκαν κατά 1.180% σε σύγκριση με τον αντίστοιχο μήνα του 2023! Η υπό κατοχή και αποκλεισμό Παλαιστίνη εμφανίστηκε να εισάγει ακόμη και κοσμήματα αξίας 170.000 δολαρίων από την Τουρκία, ενώ οι αντίστοιχες εισαγωγές πέρσι ήταν μηδενικές.
Πρέπει να σημειωθεί ότι ο λαός της Τουρκίας σε γενικές γραμμές – σε αντίθεση με την κυβέρνηση – στηρίζει ειλικρινά τον αγώνα των Παλαιστινίων για ελευθερία. Η παράδοση των νεαρών επαναστατών της περιόδου του ’68 που εκπαιδεύτηκαν στα όπλα από την παλαιστινιακή αντίσταση και αγκάλιασαν την υπόθεσή της από αντιιμπεριαλιστική σκοπιά παραμένει ζωντανή.
Υπάρχουν, φυσικά, και τμήματα της Αριστεράς που ερμηνεύουν διαφορετικά την επίθεση της 7ηςΟκτωβρίου, επικαλούμενα το γεγονός ότι σκοτώθηκαν Ισραηλινοί πολίτες, κάνοντας λόγο για λάθος τακτική ή διαφωνώντας με τον τρόπο που πρέπει να υλοποιηθεί η αυτοδιάθεση των Παλαιστινίων. Παράλληλα με όλα αυτά, στο φόντο και των διεθνών τάσεων αλλά κυρίως εξαιτίας της πολιτικής του ΑΚΡ έναντι της Συρίας – και με τη στήριξη κομμάτων της αντιπολίτευσης – παρατηρείται αυξημένη εχθρότητα απέναντι στους «Άραβες». Μάλιστα, επειδή η κινητήριος δύναμη της παλαιστινιακής αντίστασης σήμερα είναι προσανατολισμένη στο Ισλάμ, υπάρχουν και εκείνοι που κρατούν αποστάσεις επικαλούμενοι αυτό το στοιχείο.
Παρ’ όλα αυτά, η γενική τάση τόσο των οργανωμένων όσο και των μη οργανωμένων δυνάμεων είναι υπέρ του τερματισμού της ισραηλινής κατοχής και της απελευθέρωσης του παλαιστινιακού λαού. Εκφράστηκε δε και στους δρόμους, έστω και περιορισμένα, παρά την έντονη πολιτική καταπίεση στη χώρα και την αδράνεια της αστικής αντιπολίτευσης. Ήταν αυτή η αντίδραση που ενόχλησε την κυβέρνηση του ΑΚΡ, κατέδειξε πόσο ανεπαρκής είναι η ρητορική της και την ανάγκασε να απολογείται διαρκώς αλλά και να λαμβάνει κάποια μέτρα, έστω και εντός ορίων.
(*) δημοσιογράφος της Evrensel
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν (5.10.24)
