Πολιτικές γραμμές και όρια στους αγώνες πέρσι
Φάκελος / Τέμπη, μετά ένα έτος
Γιάννης Ελαφρός
Ήταν σαν να έγινε μια μεγάλη έκρηξη και συσσωρευμένη ενέργεια, πάθος και οργή να ξεχύθηκε στους δρόμους. Μέσα σε ελάχιστες ώρες, μέσα σε λίγες μέρες, όσο γινόταν κατανοητό το μέγεθος του εγκλήματος, εκατοντάδες χιλιάδες λαού και νεολαίας κινητοποιούνταν σε όλη την Ελλάδα. Δημοσκόπηση μίλησε για 2,5 εκατ. άνω των 17 ετών που πήραν μέρος σε κινητοποιήσεις, κάτι που είχε συμβεί μόνο την περίοδο της πάλης κατά των μνημονίων. Διαδηλώσεις, αυθόρμητες συγκεντρώσεις, συνελεύσεις σε σχολές, καταλήψεις σε σχολεία και δεκάδες χιλιάδες μαθητές/τριες σε πορείες, συνθήματα παντού, σε πανό, σε πικέτες, σε προαύλια σχολείων και πλατείες από σχολικές τσάντες. «Στείλε όταν φτάσεις… δεν έφτασες ποτέ», «Μαμά θα αργήσω», «Τα κέρδη τους – οι ζωές μας», «Οι ιδιωτικοποιήσεις σκοτώνουν». Ήταν το μέγεθος της απώλειας, τα νέα παιδιά που χάθηκαν και η αίσθηση πως θα μπορούσε να είναι το παιδί του καθενός/της καθεμιάς μέσα στο τρένο.
Όπως κάθε μεγάλη έκρηξη του κινήματος είναι ένας συνδυασμός του αυθόρμητου που απελευθερώνεται δυναμικά με συνειδητές πολιτικές γραμμές. Γιατί αυτές υπήρξαν κι έπαιξαν τον ρόλο τους. Ήταν σημαντικό πως μπήκε διαδήλωση από την πρώτη κιόλας μέρα και μάλιστα έξω από τα γραφεία της Hellenic Train, σημαδεύοντας την ιδιωτικοποίηση. Είχε την αξία του, πως από την πρώτη μέρα, όταν ο ΣΥΡΙΖΑ έλεγε πως δεν είναι ώρα για διαδηλώσεις, το ΜέΡΑ25 δεν καλούσε ακόμα γιατί υπήρχε πένθος και το ΚΚΕ έβαζε μπροστά κυρίως τη θλίψη, με τα κεράκια και τα φαναράκια, η ΑΝΤΑΡΣΥΑ και άλλες δυνάμεις έδιναν αγωνιστική και πολιτική έκφραση στην οργή. Η συνέχεια όξυνε αυτές τις πολιτικές διαφοροποιήσεις. Κυβέρνηση και συστημική πλευρά έκαναν ό,τι μπορούσαν για να θάψουν τις ευθύνες τους και να κατευνάσουν τα πνεύματα. Ο ΣΥΡΙΖΑ ψέλλιζε μισόλογα, καθώς η ιδιωτικοποίηση του ΟΣΕ είχε γίνει στη διακυβέρνησή του και περίμενε (τρομάρα του) τις κάλπες.
Το ΝΑΡ και η ΑΝΤΑΡΣΥΑ αντιπαλεύοντας την πολιτική που υπηρετεί τα κέρδη του κεφαλαίου, έθεσαν συγκεκριμένους πολιτικούς στόχους, όπως να ακυρωθεί η ιδιωτικοποίηση στα τρένα, να πεταχτεί έξω η ιταλική εταιρεία χωρίς αποζημίωση και να υπάρξει ένας δημόσιος ενιαίος σιδηρόδρομος για τον λαό, με εργατικό έλεγχο. Η γραμμή αυτή συνδυαζόταν με την πάλη για ανατροπή της κυβερνητικής πολιτικής, διεκδίκηση τιμωρίας των ενόχων κ.λπ., με συνέπεια προτάσεις και προσπάθεια για ένα κίνημα διαρκείας με κλιμάκωση και προοπτική.
Το ΚΚΕ, αν και καλούσε σε μαζική κινητοποίηση, αρνιόταν τον πολιτικό στόχο της κρατικοποίησης χωρίς αποζημίωση και με εργατικό έλεγχο, καθώς και την ανατρεπτική πάλη κατά της κυβέρνησης, μένοντας στο γενικόλογο «να πληρώσουν οι ένοχοι» και σε συνθήματα κατά των κερδών. Ελλείψει πολιτικών στόχων και διεκδικήσεων και καθώς πλησίαζαν οι βουλευτικές εκλογές, το κίνημα αφηνόταν να σιγοσβήσει. Η μαύρη τρύπα του κοινοβουλευτισμού κατάπιε τις κινητοποιήσεις. Τελικά, αφοπλισμένη πολιτικά και με σύντομη διάρκεια, η κινηματική έκρηξη για το έγκλημα στα Τέμπη προκάλεσε μικρότερη ζημιά στην κυβέρνηση της ΝΔ και στο αστικό πολιτικό σύστημα απ’ αυτή που μπορούσε… Το σημαντικό είναι πως άφησε παρακαταθήκες, που δεν πρέπει να πάνε χαμένες.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν (2.3.24)
