Δημήτρης Τζιαντζής
▸ Βαθύτερη εμπλοκή σε Ερυθρά Θάλασσα και ουκρανικό μέτωπο
Πόσο και τι θα μας κοστίσουν τελικά τα πολυδιαφημισμένα F-35; Τι ρίσκα, συμφωνίες κάτω από το τραπέζι και δεσμεύσεις προς τους συμμάχους περιλαμβάνει η νέα «αγορά του αιώνα», πέρα από το εμφανές δυσβάσταχτο οικονομικό κόστος; Εκτός από το τεράστιο κόστος συντήρησης, άλλωστε εκκρεμεί η διαπραγμάτευση για τα οπλικά συστήματα που θα φέρουν τα μαχητικά 5ης γενιάς, κάτι που αναμένεται να εκτινάξει το τελικό κόστος στα ύψη.
Ούτε λίγα εικοσιτετράωρα δεν πέρασαν από την έγκριση της πώλησης έως 40 μαχητικών αεροσκαφών F-35 στην Ελλάδα από το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ με αρχικό κόστος 8,6 δισ. δολάρια και νέα σύννεφα μαζεύτηκαν. Ο Νίκος Δένδιας κατέστησε σαφές ότι η Ελλάδα διεκδικεί νέο αναβαθμισμένο ρόλο στις επιθετικές πολεμικές επιχειρήσεις εναντίον της Υεμένης –και έμμεσα της Παλαιστίνης– στη Μέση Ανατολή. Συγκεκριμένα, την Τετάρτη ο υπουργός Άμυνας από τις Βρυξέλλες ανακοίνωσε ότι θα προσφέρει το Στρατηγείο της Λάρισας ως στρατηγείο της ευρωπαϊκής επιχείρησης «Ασπίδες» με στόχο τους αντάρτες της Υεμένης στην Ερυθρά Θάλασσα, αλλά και ότι θα προτείνει η χώρα μας να αναλάβει τη διοίκηση της επιχείρησης. Σύμφωνα με πληροφορίες, η διοίκηση της επιχείρησης θα καταρτιστεί σε τρία τμήματα, με το στρατηγικό επίπεδο να έχει Αυστριακό διοικητή, το επιχειρησιακό γαλλική διοίκηση ενώ το στρατηγείο στη Λάρισα θα αναλάβει την τακτική υποστήριξη. Η κυβέρνηση προσπαθεί να δικαιολογήσει τη νέα τυχοδιωκτική ενέργεια που θέτει τη χώρα στο επίκεντρο της παγκόσμιας ανάφλεξης λέγοντας ότι πρόθεσή της είναι να δείξει ότι, παράλληλα με την πρόσδεση της στο αμερικανικό άρμα, παραμένει προσηλωμένη στην ενίσχυση του αυτόνομου στρατηγικού ρόλου της ΕΕ. Η Ελλάδα δεν υπαναχωρεί πάντως από τον αρχικό σχεδιασμό να στείλει πολεμική φρεγάτα και στην αμερικανική επιχείρηση στην Ερυθρά Θάλασσα με την ονομασία «Φύλακας της Ευημερίας» (Prosperity Guardian). Κύκλοι του ΥΕΘΑ σημείωναν πως η «διπλή αυτή αποστολή» εκτός έδρας προστατεύει «τα συμφέροντα της Ελλάδας», δηλαδή των κερδών των Ελλήνων εφοπλιστών, και πως η χώρα «έχει συμφέρον αλλά και υποχρέωση να διασφαλίζει με την παρουσία της την απρόσκοπτη κίνηση των ελληνόκτητων πλοίων» — ακόμα και όταν αυτά έχουν ξένη σημαία, πλήρωμα και έδρα! Επιστρέφοντας στο μέτωπο των εξοπλισμών, η πώληση των F-35 στην Ελλάδα είναι η άλλη όψη του ανάλογου σούπερ πακέτου 23 δισ. δολαρίων στην Τουρκία, ενός υπερεξοπλισμού που περικλείει τον σπόρο της επόμενης σύγκρουσης.
Ο διάβολος βρίσκεται στις λεπτομέρειες της δυσβάσταχτης συμφωνίας με τις ΗΠΑ
Η ελληνική κυβέρνηση πανηγυρίζει για τα «τυράκια» της συμφωνίας, δηλαδή τα σκάφη, δύο C130 και θωρακισμένα οχήματα από τη «σαβούρα» του πλεονάζοντος υλικού των ΗΠΑ. Ωστόσο, στην πρόσφατη συνέντευξή του στον Σκάι, ο Κ. Μητσοτάκης παραδέχτηκε ότι θα χρειαστούν ειδικό πρόγραμμα αναβάθμισης και τροποποιήσεις ώστε να γίνει λειτουργικό αυτό το υλικό.
Η διπλή συμφωνία εντάσσεται στον σχεδιασμό των ΗΠΑ να «καλύψουν» τις ρωγμές στη νοτιοανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ. Στην επιστολή του Στέιτ Ντιπάρτμεντ στο Κογκρέσο για το πράσινο φως στην πώληση F-35 τονίζεται ότι θα επιτρέψει στην Ελλάδα «να συμβάλει στις αποστολές του ΝΑΤΟ για τη διατήρηση της περιφερειακής ασφάλειας και την υπεράσπιση των Συμμάχων του ΝΑΤΟ». Εξάλλου, δύο μέρες μετά τη έγκριση του deal ο Κυριάκος Μητσοτάκης επικοινώνησε με τον Ουκρανό πρόεδρο Β. Ζελένσκι επιβεβαιώνοντας την «προσήλωση» της Ελλάδας στην παροχή νέου στρατιωτικού υλικού στην Ουκρανία, μια δέσμευση που αναφέρεται και στην επιστολή Μπλίνκεν.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν (03.02.24)
