Γιάννης Φραγκούλης
Το 46ο Φεστιβάλ Δράμας έχει τελειώσει. Όπως ήδη γράψαμε, το φεστιβάλ έχει χάσει μεγάλο μέρος από την ουσία της ύπαρξής του. Μέχρι πριν λίγα χρόνια, στη Δράμα έρχονταν όσοι ήθελαν να νιώσουν τον παλμό των μικρομηκάδων και να δουν τις νέες εξελίξεις στον χώρο της ταινίας μικρού μήκους. Με την προβολή κάποιων ταινιών εδώ και κάποιων άλλων στις Νύχτες Πρεμιέρας, στην Αθήνα, αυτό έχει σπάσει πλέον οριστικά. Δεν ξέρουμε, επίσης, πόσες ταινίες από το σπουδαστικό τμήμα έχουν κοπεί και δεν τις είδαμε. Μπορούμε όμως να κάνουμε κάποιες εκτιμήσεις, ως ένα μικρό απολογισμό του Φεστιβάλ.
Όσον αφορά στον ελληνικό κινηματογραφικό χώρο, το ενδιαφέρον τραβούσε το εθνικό διαγωνιστικό και το ελληνικό σπουδαστικό διαγωνιστικό τμήμα. Μια πρώτη διαπίστωση είναι ότι στο σπουδαστικό είδαμε περισσότερες ταινίες καλές και αξιομνημόνευτές απ’ ότι στο εθνικό τμήμα. Αυτό μπορεί να σημαίνει ότι οι σχολές κινηματογράφου έχουν αναβαθμιστεί, ότι το Τμήμα Κινηματογράφου, στη Θεσσαλονίκη, έχει κάνει καλή δουλειά, ότι, τελικά, η ανανέωση που πάντα ευχόμαστε θα έρθει από τους σπουδαστές. Κάποιοι από αυτούς τους σκηνοθέτες είναι έτοιμοι να κάνουν μεγάλου μήκους ταινία.
Με δύο λόγια, σε πολλές σπουδαστικές ταινίες είδαμε σενάριο άρτια δομημένο, πολύ καλές τεχνικές προδιαγραφές, σκηνοθεσία που δομούσε με ακρίβεια τους χαρακτήρες, την αφήγηση που ολοκληρωνόταν, με πολύ καλή οικονομία του αφηγηματικού χρόνου.
Οι ταινίες του εθνικού διαγωνιστικού ακολουθούσαν την κλασική αφήγηση. Όχι όλες, αλλά οι περισσότερες. Έλειπε ο πειραματισμός. Η ταινία μικρού μήκους είναι το πεδίο που ο σκηνοθέτης μπορεί να πειραματιστεί, να δοκιμάσει τις δυνάμεις του, πριν να πάει στη μεγάλου μήκους, λόγω χαμηλού προϋπολογισμού. Αυτή την ευκαιρία έχασαν πολλοί μικρομηκάδες. Ίσως είχαν στο μυαλό τους να κάνουν ένα demo -για να χρησιμοποιήσουμε τον αγοραίο όρο- για να δείξουν τη δουλειά τους και να τους δοθεί η ευκαιρία για τη μεγάλου μήκους.
Από αυτό τον κανόνα ξεφεύγει η ταινία Wings, του Φοίβου Ήμελλου, που με όμορφο και γλαφυρό τρόπο μας βάζει μέσα στην καταπίεση του αγοριού από τη μητέρα και τον δρόμο που τους οδηγεί στην παράνοια. Οι συμβολισμοί του ήταν ακριβείς, για να γίνουν οι απαραίτητες αναγωγές.
Η ταινία της Μαρίας Έλενας Μητροδήμα, Εάν σου πω τις αναμνήσεις μου, ακολουθούσε τον δρόμο που οδηγεί στην υψηλή αισθητική και στο άριστα δομημένο σενάριο του κινηματογράφου. Ένας χωρισμός αφηγείται από τρεις διαφορετικές εκδοχές, μέσα από τα όνειρα της κοπέλας. Η αφήγηση αλλάζει ελαφρώς για να πάρει την οριστική της μορφή όταν αυτή αποκρυσταλλώσει το λόγο της. Η Σοφία Κόκκαλη ήταν εξαιρετική στην ερμηνεία της, όπως και ο Χάρης Φραγκούλης (ηθοποιός και σκηνοθέτης). Ο φωτισμός τόνιζε τους χαρακτήρες, τις αλλαγές και την εσωτερική τους αύρα. Το μοντάζ ήταν βιωματικό στη διαμόρφωση της «πραγματικότητας».
Το Φεστιβάλ Δράμας έδειξε, για ακόμα μια φορά τα τελευταία χρόνια, ότι το ενδιαφέρει να είναι μια γκλάμουρους διοργάνωση. Απομακρύνεται όλο και περισσότερο από ένα φεστιβάλ όπου το πείραμα και οι νέες προτάσεις μπορούν να βρουν χώρο, να φανούν και να προβληματίσουν. Η ανανέωση που προσδοκούμε ίσως έρθει από τη νέα γενιά των σπουδαστών, αν δεν τους κόψουν τα φτερά οι πολιτικές του μάρκετινγκ από ιδιώτες και υπουργείο Πολιτισμού.
