Γεράσιμος Λιβιτσάνος
▸ «Διαχείριση πολιτικής ζημιάς» με το βλέμμα στις εκλογές
Παρά τα πρωθυπουργικά «συγγνώμη», τα δάκρυα μπροστά στις κάμερες, τις δηλώσεις πένθους και όλες τις σχετικές εκδηλώσεις ενσυναίσθησης της ανθρώπινης πλευράς της τραγωδίας, η κυβέρνηση, από τις πρώτες ώρες μετά το έγκλημα των Τεμπών, ακολούθησε ένα σχέδιο διαχείρισης της πολιτικής κρίσης που άμεσα διέβλεψε. Ως κύριο γνώμονα έχει τις επερχόμενες εκλογές, η διενέργεια των οποίων έχει πλέον «υποταχθεί» στον νέο σχεδιασμό. Το βασικό σενάριο θέλει τις κάλπες να στήνονται μετά το Πάσχα, σε ημερομηνία μετά τα μέσα Μαΐου, ενώ πιο ακραία σενάρια κάνουν λόγο για πιθανότητα εξάντλησης των συνταγματικών δυνατοτήτων. Δηλαδή εκλογές τις πρώτες μέρες του Ιουλίου με τις επαναληπτικές, εφόσον απαιτηθούν, το Φθινόπωρο.
Μέχρι τις εκλογές, το Μέγαρο Μαξίμου θα «τρέξει» ένα σχέδιο πολλών επιπέδων. Στόχος, να αντισταθμίσει τις απώλειες πολιτικής επιρροής που οι λεγόμενες «κυλιόμενες δημοσκοπήσεις» είχαν προσδιορίσει στις 8 ποσοστιαίες μονάδες τα πρώτα 24ωρα μετά το πολύνεκρο δυστύχημα. Στο επικοινωνιακό επίπεδο έχουν ήδη δοκιμαστεί αρκετές εκδοχές: Πλήρης καταφυγή στη «θεωρία του ανθρώπινου λάθους», που σύντομα εγκαταλείφθηκε, για να προχωρήσει στον συμψηφισμό ευθυνών με τις προηγούμενες κυβερνήσεις του ΣΥΡΙΖΑ και του ΠΑΣΟΚ. Μια συνταγή που «είχε έδαφος να πατήσει» μιας και την προηγούμενη δεκαετία ακολουθήθηκαν διαδοχικά οι γνωστές μνημονιακές πολιτικές ιδιωτικοποίησης του σιδηροδρόμου. Έχοντας ως βάση την παράδοσή των δημόσιων σιδηροδρόμων στις λογικές του «διαμετακομιστικού κέντρου», σε συνδυασμό με την ιδιωτικοποίηση των λιμανιών και την ανάπτυξη των logistics. Παράλληλα, η κυβέρνηση εξάντλησε, σε αυτή τη φάση, τις «διαπλεκόμενες» μιντιακές της δυνατότητες. Γεγονός που είχε ως αποτέλεσμα την έκφραση προκλητικών απόψεων από τα γνωστά φερέφωνα-τηλεπερσόνες.
Παράλληλα, το Μαξίμου έχει δείξει ξεκάθαρα πως σκοπεύει να αντιμετωπίσει με σκληρή καταστολή τις σημαντικές κινηματικές αντιστάσεις που αναπτύσσονται — ιδίως στη νεολαία. Έτσι τα ΜΑΤ εμφανίζονται επιθετικά στις διαδηλώσεις, που διαλύονται με χημικά. Αυτή η τακτική αναμένεται να ενισχυθεί μετά τον μαζικό χαρακτήρα των κινητοποιήσεων στην απεργία της 8ης Μαρτη και με το πολιτικό περιεχόμενο που δόθηκε, με έμφαση στο ζήτημα της ιδιωτικοποίησης του ΟΣΕ και των καπιταλιστικών κερδών. Με τον τρόπο αυτό, επίσης, η κυβέρνηση δείχνει την προτίμησή της στο να εκφραστεί η αναπόφευκτη κοινωνική οργή με όσο το δυνατόν πιο «απολίτικο» κι «ενσωματώσιμο» τρόπο.
Τέλος, σε θεσμικό επίπεδο, υπό πλήρη έλεγχο βρίσκονται όλες οι έρευνες για τα αίτια του δυστυχήματος. Αυτό το διασφαλίζει η τριμελής επιτροπή Γεραπετρίτη, που αποτελείται από εκλεκτούς της ΝΔ, όπως και η εμπλοκή του εισαγγελέα του Αρείου Πάγου ως επικεφαλής της δικαστικής διερεύνησης. Η διερεύνηση θα ολοκληρωθεί σε χρόνους που βολεύουν την κυβερνητική τακτική, ενώ το περιεχόμενό της αναμένεται να είναι ενταγμένο στους σχεδιασμούς της. Τα παραπάνω ήταν σαφή και στη συνέντευξη τύπου που παραχώρησε την περασμένη Τετάρτη ο μεταβατικός υπουργός Μεταφορών και συνεργάτης του πρωθυπουργού. Για μία ακόμη φορά «προανήγγειλε» τα αποτελέσματα των ερευνών που θα διεξαχθούν, μιλώντας για τη μελέτη των «διαχρονικών προβλημάτων» του σιδηροδρόμου, που θα ενσωματωθούν στην εισαγγελική έρευνα που διεξάγει ο Ισίδωρος Ντογιάκος. Ο τελευταίος είναι ένα πρόσωπο διορισμένο από την κυβέρνηση Μητσοτάκη, στον οποίον κατέληξε η σχετική αναζήτηση με το πρόσχημα διεξαγωγής της έρευνας στο ανώτερο δυνατό επίπεδο.
