Κώστας Δικαίος
Αφιέρωμα ένας χρόνος πολέμου στην Ουκρανία
Οι δυτικοί ιμπεριαλιστές προσπαθούν να ξεγελάσουν τους εργαζόμενους και τη νεολαία λέγοντας ότι στον πόλεμο της Ουκρανίας διεξάγεται μια πάλη ανάμεσα στα δημοκρατικά κράτη της Δύσης και τα αυταρχικά καθεστώτα της Ρωσίας και της Κίνας.
Η λεγόμενη δυτική «δημοκρατία» αποτελεί ένα ανελεύθερο πολιτικό σύστημα, στο οποίο μια χούφτα πολυεθνικών και μεγάλων μονοπωλίων καθορίζουν απόλυτα την εσωτερική και εξωτερική πολιτική των κρατών. Οι υποψήφιοι στις διάφορες εκλογικές διαδικασίες στις ΗΠΑ, για παράδειγμα, πρέπει να συγκεντρώνουν τεράστια ποσά προκειμένου να ανταποκριθούν στοιχειωδώς στις ανάγκες του προεκλογικού αγώνα, «το αποτέλεσμα είναι ότι οι υποψήφιοι αντιπροσωπεύουν τα συμφέροντα των μεγάλων ευεργετών τους»! Για να μην μιλήσουμε για τη σημερινή σήψη της αμερικάνικης Δημοκρατίας και του αμερικανικού ονείρου. Στην ΕΕ, τα πράγματα είναι ακόμα χειρότερα, αφού η Κομισιόν ούτε καν εκλέγεται αλλά διορίζεται και απλά εγκρίνεται από το ευρωκοινοβούλιο, οι ευρωβουλευτές παίζουν τους λομπίστες που προωθούν τα συμφέροντα των εταιρειών (βλέπε Κατάρ-γκέιτ). Επίσης, πρέπει να σημειώσουμε ότι οι «δημοκρατίες» των οποίων η «ευημερία» στηρίζεται στην εκμετάλλευση και την καταλήστευση άλλων χωρών και λαών, δηλαδή στην ιμπεριαλιστική τυραννία, ουδέποτε υπήρξαν ελεύθερες.
Στην άλλη μεριά, η Ρωσία αποτελεί ένα καπιταλιστικό μόρφωμα, όπου οι λεγόμενοι «ολιγάρχες» μαζί με μια κρατική γραφειοκρατία ελέγχουν την οικονομία και επιβάλουν τη διαχείριση της εργατικής τάξης, στηριζόμενοι σε ανελεύθερους και αυταρχικούς νομούς. Στη δε Κίνα, η γραφειοκρατία του Κόμματος αξιοποιεί τον κεντρικό σχεδιασμό –που κληρονόμησε από τα χρόνια της διαχείρισης του στρεβλωμένου εργατικού κράτους– για να αναπτύξει έναν καπιταλισμό στον οποίο ο ιδιωτικός τομέας συνυπάρχει με τον κρατικό στην κατεύθυνση της «κοινής ευημερίας», με έλεγχο όμως από το κέντρο, όπως έδειξε η πολιτική του Σι με τις εκστρατείες κατά της διαφθοράς (σύγκρουση με τον Τζακ Μα της Alibaba). Στο επίπεδο της δημοκρατίας, μπορεί το ΚΚ Κίνας να διατείνεται ότι αφουγκράζεται την κινεζική κοινωνία και τις ανάγκες της, αλλά στην πράξη στηρίζεται όλο και περισσότερο στον τεράστιας έκτασης μηχανισμό επιτήρησης και κοινωνικού ελέγχου που έχει διαμορφώσει. Στο επίπεδο της παγκόσμιας πολιτικής, Ρωσία και Κίνα αποτελούν σαφώς χώρες με ιμπεριαλιστικούς σχεδιασμούς, οι οποίες προωθούν ένα «πολυπολικό κόσμο» όπου δεν θα ισχύει η μονοκρατορία των ΗΠΑ και της Δύσης. Πρόκειται για μια απάτη, αφού τόσο η Κίνα όσο και η Ρωσία συμμετέχουν στην καταλήστευση των χωρών για τις οποίες έχουν οικονομικές και γεωπολιτικές βλέψεις με όχι λιγότερο καταστροφικά αποτελέσματα από τους δυτικούς ιμπεριαλιστές.
Οι επαναστάτες δεν εμπιστεύονται την υπεράσπιση της δημοκρατίας στα αστικά κράτη
Αν, όμως, οι μαρξιστές δεν υποτιμούν τα δημοκρατικά δικαιώματα στη Δύση –που έχουν κατακτηθεί με αίμα και αγώνες– και είναι έτοιμοι κάθε στιγμή να αντισταθούν σε κάθε προσπάθεια να καταπατηθούν, ενώ δεν τα ταυτίζουν με τον αυταρχισμό και την καταστολή στην Κίνα και Ρωσία, τότε σε περίπτωση πολέμου δεν θα πρέπει το προλεταριάτο να υποστηρίξει τις δημοκρατικές κυβερνήσεις ενάντια στα αυταρχικά καθεστώτα; Ποια πρέπει να είναι η θέση τους; Πρώτον, υπερασπιζόμαστε τη δημοκρατία ενάντια στον αυταρχισμό μέσα από τις οργανώσεις και τις μεθόδους του προλεταριάτου και δεν εμπιστευόμαστε αυτήν την υπεράσπιση στο αστικό κράτος.
Δεύτερον, αναδεικνύουμε το γεγονός ότι ένας σύγχρονος πόλεμος ανάμεσα στις μεγάλες δυνάμεις δεν σημαίνει μια σύγκρουση ανάμεσα στην δημοκρατία και τον αυταρχισμό, αλλά μια πάλη ανάμεσα σε δυο ιμπεριαλισμούς για το ξαναμοίρασα του κόσμου. Αυτό σημαίνει ότι και στα δυο στρατόπεδα θα βρεθούν και «δημοκρατικά» και «αυταρχικά» κράτη ανάλογα με τα γεωπολιτικά τους συμφέροντα (ενδεικτική η συμμαχία ΗΠΑ – Σαουδικής Αραβίας). Την ίδια στιγμή, η μπουρζουαζία σε μια σειρά «δημοκρατικές» χώρες σε περίπτωση εσωτερικού κινδύνου εύκολα θα αλλάξει χωρίς περίσκεψη την κοινοβουλευτική μορφή της κυριαρχίας της με μια αυταρχική. Θα κάνει δε αυτήν την αλλαγή πολύ πιο αποφασιστικά σε περίοδο πολέμου όταν τόσο εσωτερικοί όσο και εξωτερικοί κίνδυνοι απειλούν πιο έντονα τα ταξικά της συμφέροντα.
Τρίτον, έχουμε συνείδηση ότι σε κάθε ιμπεριαλιστικό πόλεμο ο σοβινισμός και η πολεμοκαπηλία πάνε μαζί με τον εθνικισμό και μια επικάλυψη «δημοκρατικού αισθήματος»! Δεν είναι τυχαίο που η προπαγάνδα στη Δύση προσπαθεί να δαιμονοποιήσει τον Πούτιν (όπως τον Χίτλερ ή τον Σαντάμ) αλλά και τους Ρώσους ή τους Κινέζους (κατασκοπεία, δηλητηριάσεις, κυβερνοεπιθέσεις, σφαγές, παρεμβάσεις στις εκλογές, χρηματοδότηση κομμάτων κ.λπ.). Τέτοια προπαγάνδα υπάρχει και από τη μεριά της Ρωσίας με άμεσες κατηγορίες ενάντια στους δυτικούς ότι θέλουν να αποσαρθρώσουν τη ρωσική κοινωνία, με ταυτόχρονη επίκληση σε μια βαθιά εθνικιστική αντίληψη του «ρωσικού πνεύματος» που ανάγεται σε υπέρτατη αξία.
Ανάμεσα στη Σκύλλα και τη Χάρυβδη
Αν οι επαναστάτες μαρξιστές προσπαθήσουν να επιλέξουν στρατόπεδο με βάση το ερώτημα ποια πλευρά αντιπροσωπεύει την πρόοδο και τη δημοκρατία, θα είναι σαν να επιλέγουν ανάμεσα στη Σκύλλα και τη Χάρυβδη. Πρόκειται για μοιρολατρική τρέλα να λέγεται στη Δύση ότι η στρατιωτική ήττα της Ρωσίας ή της Κίνας θα δώσει ένα χτύπημα στον αυταρχισμό και επομένως θα ανοίξει ο δρόμος για μια φιλειρηνική δημοκρατία στον κόσμο. Αντίθετα, παλεύουμε για την ήττα του δικού μας ιμπεριαλισμού, όχι όμως γιατί η ενδυνάμωση της Ρωσίας ή της Κίνας θα βελτιώσει τους όρους διεξαγωγής της ταξικής πάλης, αλλά γιατί το αδυνάτισμά του θα διευκολύνει την ανατροπή του. Ο ιμπεριαλισμός και ο υπηρέτης του ο μιλιταρισμός θα εκπληρώσουν τους υπολογισμούς τους από κάθε νίκη και από κάθε ήττα σε έναν ιμπεριαλιστικό πόλεμο, με εξαίρεση μία περίπτωση: αν το παγκόσμιο προλεταριάτο παρέμβει με επαναστατικό τρόπο και δώσει τέλος σε αυτούς τους υπολογισμούς.
