Ματίνα Παπαχριστούδη
Στην ΕΕ, ενόσω συνεχίζεται η πολεμική σύγκρουση των δυο ιμπεριαλιστικών δυνάμεων, του ΝΑΤΟ και της Ρωσίας, στο έδαφος της Ουκρανίας, άνοιξε η συζήτηση για ένα νέο «πακέτο κυρώσεων» της Δύσης κατά της Μόσχας. Στόχος είναι η εξαφάνιση όλων των κρατικών ρωσικών καναλιών από κάθε δορυφόρο που «βλέπει» σε ευρωπαϊκό έδαφος. Η δεύτερη φάση στην προσπάθεια επιβολής ολοκληρωτικής ενημέρωσης, φαινόμενο που εντάθηκε δραματικά με τον πόλεμο στην Ουκρανία και αφορά το σύνολο των ΜΜΕ και των δημοσιογράφων στον κόσμο, φαίνεται πως αυτό το διάστημα προχωρά με νέες πράξεις. Εμφανές χαρακτηριστικό στην αλλαγή του μοντέλου δημοσιογραφίας και ενημέρωσης είναι η αχρησία της «ουδετερότητας» και της «αποστασιοποίησης» από τα γεγονότα και τους πρωταγωνιστές τους, δυο βασικές αρχές-πυλώνες της δημοσιογραφίας του 20ου αιώνα. Τα μίντια, οι δημοσιογράφοι και οι φορείς τους επιβάλλεται πλέον να ταυτίζονται με το κυρίαρχο αφήγημα! Τα στοιχεία που επιτρέπουν την παραπάνω εκτίμηση είναι σαφή, έστω κι αν στο πακέτο κυρώσεων προς το παρόν δεν περιλαμβάνονται τα ιδιωτικά κανάλια, χωρίς ωστόσο να αποκλείεται η επέκταση και σε αυτά. Θυμίζουμε πως ήδη το κρατικό RT έχει κατέβει από τους ευρωπαϊκούς δορυφόρους στην πρώτη έντονη φάση του «πολέμου της προπαγάνδας» και συνεχίζει να εκπέμπει στις τρεις γλώσσες –αγγλικά, γαλλικά και ισπανικά– μέσω του ρωσικού δορυφόρου Express.
Η Ρωσία, από τη δική της πλευρά, αφού επέβαλε αβάσταχτους περιορισμούς φίμωσης στα Μέσα που είχαν ανεξάρτητη φωνή και διαφωνούσαν με την εισβολή, οχυρώνει το δικό της σύστημα προπαγανδιστικής ελεγχόμενης ενημέρωσης: Στον δορυφόρο Express 80 ανέβηκε ήδη σειρά δεκάδων ομοσπονδιακών κρατικών και επιλεγμένων ιδιωτικών καναλιών, με εκπομπή σήματος προς την Ανατολή και τον Νότο.
Αυτές τις μέρες, επίσης, η ένωση δημόσιων ραδιοτηλεοπτικών Μέσων (EBU) κυκλοφόρησε σύσταση προς όλους τους σταθμούς της Ευρώπης για την ανάγκη σχεδιασμού, ανάπτυξης και λειτουργίας υποδομών δικτύων με όλες τις μορφές διανομής ενημερωτικού περιεχομένου (δορυφόροι, επίγεια δίκτυα, ευρυζωνικά, ερτζιανά και μεσαία) για τις ανάγκες πληροφόρησης σε καιρό πολέμου.
Ειδήσεις πίσω από τις κάμερες
Σημαντικό σχίσμα επίκειται και στην οργάνωση των δημοσιογραφικών φορέων, που σχετίζεται άμεσα με τις πολιτικές θέσεις για το περιεχόμενο και τον χαρακτήρα της δημοσιογραφίας. Από την Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία (ΕΟΔ), ενόψει του συνεδρίου που θα γίνει τον Ιούνιο στη Σμύρνη, τέθηκε προς όλες τις συμμετέχουσες ενώσεις δημοσιογράφων πως πρέπει να επιλέξουν αν θα είναι μέλη μόνο της ΕΟΔ ή θα παραμείνουν μέλη της Διεθνούς Ομοσπονδίας!
Το θέμα θα τεθεί σε ψηφοφορία στο συνέδριο. Η μετατόπιση αυτή αποτυπώνει σε μεγάλο βαθμό την αποδοχή του νέου δόγματος ολοκληρωτισμού στην πληροφόρηση. Μέχρι σήμερα, απότοκο των μεγάλων διεθνών κινήσεων δημοσιογραφικής αλληλεγγύης τα προηγούμενα χρόνια, οι δημοσιογραφικές ενώσεις μετείχαν τόσο στην ΕΟΔ όσο και στη Διεθνή Ομοσπονδία, που ανέπτυξε σημαντική δράση υπέρ της ανεξαρτησίας των ΜΜΕ-δημοσιογράφων από την κεντρική εξουσία.
Οι ελληνικές ενώσεις, ΕΣΗΕΑ και ΕΣΗΕΜΘ, θα μετέχουν στο δημοσιογραφικό συνέδριο της ΕΟΔ. Τα παραπάνω θέματα, ωστόσο, δεν έχουν απασχολήσει όχι μόνο τους δημοσιογράφους γενικά, αλλά ούτε καν τα διοικητικά συμβούλιά τους. Ο χαρακτήρας και ο ρόλος των φορέων αυτών παραμένει ένα κλειστό γραφειοκρατικό κύκλωμα για λίγους και εκλεκτούς συνδικαλιστές που δεν δίνουν λόγο για τα πεπραγμένα τους σε κανέναν.
