Από την ατομική ευθύνη στα εξευτελιστικά «150άρια»

Γιώργος Μουρμούρης

Ένα εφιαλτικό σκηνικό με πιστοποιητικά νόσησης και εμβολιασμού, ραβδοκώδικες, μηχανήματα και εφαρμογές διακρίβωσης της γνησιότητας των πιστοποιητικών και ειδικές σημάνσεις στα καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος ανακοίνωσε την Τρίτη η κυβέρνηση, παρουσιάζοντας τον οδικό χάρτη προς αυτό που κατά τα άλλα τα κυβερνητικά στελέχη αποκήρυξαν μετά βδελυγμίας: Τη δημιουργία πολιτών δύο ταχυτήτων.

Ευθύς εξαρχής, ας ξεκαθαρίσουμε κάτι. Η ύπαρξη μέσα σε έναν χρόνο από το ξέσπασμα της πανδημίας μιας σειράς αποτελεσματικών εμβολίων κατά του κορονοϊού, αποτελεί ένα κατόρθωμα της ανθρώπινης νόησης. Ούτε των φαρμακευτικών, ούτε των κρατών, ούτε πεφωτισμένων CEO. Αποτελεί κατάκτηση των εκατοντάδων ερευνητών, των χιλιάδων ανθρώπων που συμμετείχαν στις κλινικές μελέτες, της συσσωρευμένης γνώσης της ανθρωπότητας από την έως σήμερα επιστημονική πορεία. Από αυτή την άποψη, τα εμβόλια αποτελούν ίσως τη χαρακτηριστικότερη περίπτωση «ατομικής ιδιοποίησης του συλλογικά παραγόμενου πλούτου», για να θυμηθούμε τον Μαρξ. Και εδώ ξεκινούν τα προβλήματα.

Προβλήματα που δεν σχετίζονται με τα εμβόλια καθ’ αυτά αλλά με τη μεταχείρισή τους από τους «ιδιοκτήτες» τους, κράτη και φαρμακευτικές. Αυτούς που τα μετέτρεψαν από σανίδα σωτηρίας για την ανθρωπότητα σε μέσο πλουτισμού (έως και 50% ακριβότερα από το Ηνωμένο Βασίλειο φέρεται να αγόρασε της δόσεις της Pfizer το Ισραήλ, καταφέρνοντας έτσι να προηγηθεί παγκοσμίως στην κούρσα των εμβολιασμών) ή σε μέσο άσκησης γεωπολιτικής πίεσης και επιρροής (χαρακτηριστικός εδώ ο αποκλεισμός του αποτελεσματικού Sputnik V, ακόμα και εμβολιασθέντων με αυτό από τη Δύση, και από την άλλη πλευρά η χρησιμοποίησή του από τη Ρωσία ως μέσο άσκησης διπλωματίας και επιρροής κυρίως σε χώρες του τρίτου κόσμου).

Η ντε φάκτο υποχρεωτικότητα του εμβολιασμού σχεδόν νομοτελειακά θα φουντώσει τα αντιεμβολιαστικά «κινήματα»

Δεν έχουν περάσει άλλωστε παρά λίγες εβδομάδες από όταν η Γερμανία και η ΕΕ αρνούνταν οποιαδήποτε συζήτηση για σπάσιμο της πατέντας στα mRNA εμβόλια, με αφορμή τότε την εμφάνιση της «μετάλλαξης Δέλτα» που σάρωνε την Ινδία και που τώρα θέτει σε κίνδυνο την πορεία εξόδου από την πανδημία στη Δύση. Τέλος, η AstraZeneca αποτελεί μια ακόμη περίπτωση εγκληματικής δυσφήμισης του αγαθού του εμβολίου. Ειδικά στην Ελλάδα, όπου δεν ακολουθήθηκε η προληπτική οδός άλλων χωρών να μην πραγματοποιούνται εμβολιασμοί με το συγκεκριμένο σκεύασμα σε νέους και κυρίως νέες, με αποτέλεσμα τη δυσφήμηση του εμβολίου από τις παλινωδίες και ορισμένες σοβαρές παρενέργειες. Όταν σταμάτησαν οι εμβολιασμοί για τους κάτω των 60, η ζημιά είχε γίνει: Εκατοντάδες ραντεβού είχαν αναβληθεί ή ακυρωθεί, καθυστερώντας το εμβολιαστικό πρόγραμμα την πιο κρίσιμη περίοδο.

Πρόκειται για λίγους μόνο από τους «σταθμούς» που οδήγησαν στις αρχές Ιουλίου σε Ελλάδα και ΕΕ το ποσοστό των πλήρως εμβολιασμένων να βρίσκεται κάτω από το 40% του πληθυσμού. Μια τραγική και επικίνδυνη αποτυχία, στην οποία η ελληνική κυβέρνηση απαντά με την επιχειρούμενη δημιουργία πολιτών δύο ταχυτήτων. Γιατί μπορεί ο υπουργός Επικρατείας Γιώργος Γεραπετρίτης, απαντώντας σε σχετική ερώτηση, να υποστήριξε ότι «όχι απλώς δεν διχάζουμε την κοινωνία, αλλά αντιθέτως φροντίζουμε για την κοινωνική συνοχή και τη δημόσια υγεία», στην πραγματικότητα όμως ο αποκλεισμός των μη εμβολιασμένων από μια σειρά κοινωνικές δραστηριότητες μετατρέπει ντε φάκτο σε υποχρεωτικό τον εμβολιασμό.

Το ζήτημα είναι εξαιρετικά σοβαρό από τρεις πλευρές: Από άποψη αρχής, η αντικατάσταση της πειθούς για την άσκηση ιατρικής πράξης από τον καταναγκασμό, θέτει σοβαρότατα ζητήματα ηθικής τάξης και δημιουργεί ένα εφιαλτικό προηγούμενο που μπορεί στο μέλλον να οδηγήσει σε επικίνδυνες ατραπούς. Από άποψη δικαιωμάτων και ελευθεριών, ο διαχωρισμός των πολιτών με βάση τη βιολογική τους κατάσταση «ξυπνά» μνήμες από τις πιο σκοτεινές περιόδους του Μεσοπολέμου. Σημαντικά προσωπικά δεδομένα, όπως ο εμβολιασμός, τυχόν παθήσεις ή φάρμακα που δεν τον επιτρέπουν, συν στοιχεία της ταυτότητας για να γίνεται η διασταύρωση, θα πρέπει να επιδεικνύονται στους… πορτιέρηδες των μπαρ, σε ένα τρομακτικό σύστημα βιοπολιτικής που ξεκινά από την επιτροπή βιοηθικής και φτάνει στα… σκυλάδικα της επαρχίας.

Τέλος, από υγειονομικής άποψης, η ντε φάκτο υποχρεωτικότητα του εμβολιασμού σχεδόν νομοτελειακά θα φουντώσει τα αντιεμβολιαστικά «κινήματα», δίνοντας «καύσιμη ύλη» για να αναμείξουν θεωρίες συνωμοσίας με υπαρκτά ζητήματα δικαιωμάτων και ελευθεριών.

Η δημιουργία πολιτών δύο ταχυτήτων που σήμερα ξεκινά από τους κλειστούς εσωτερικούς χώρους, αύριο θα μπορεί να επεκταθεί και στους δημόσιους ή επαγγελματικούς χώρους αφού θα υπάρχει η τεχνογνωσία, αποτελεί την παρανοϊκή απόληξη του δόγματος της «ατομικής ευθύνης», με την οποία η κυβέρνηση της ΝΔ κινήθηκε όλη την προηγούμενη περίοδο της πανδημίας. Με το ΕΣΥ να κινδυνεύει πάντοτε με κατάρρευση μπροστά σε ένα ενδεχόμενο νέο πανδημικό κύμα, οι ρατσιστικοί κοινωνικοί διαχωρισμοί και τα εξευτελιστικά «150άρια» στους νέους αποτελούν τους μόνους τρόπους «συνδρομής» της κυβέρνησης στην προστασία της δημόσιας υγείας, όπως τον χειμώνα μόνη «συνδρομή» αποτελούσαν τα αστυνομικά γκλοπ και τα εξευτελιστικά sms.

Όπως τότε ο αγώνας για στήριξη του ΕΣΥ και επιτάχυνση των εμβολιασμών περνούσε μέσα από τη σύγκρουση με τον αυταρχισμό κράτους και κυβέρνησης, έτσι σήμερα η μάχη της πειθούς υπέρ των εμβολίων περνά από την άρνηση του τρομακτικού, ψηφιακού ολοκληρωτισμού.