Ματίνα Παπαχριστούδη
Τις τελευταίες μέρες ξέσπασε μέγας εκδοτικός πόλεμος γύρω από το πρακτορείο διακίνησης εφημερίδων Άργος, το οποίο κάποιοι – και εντός κυβέρνησης – παρέδωσαν διθυραμβικά πριν ενάμιση χρόνο στον Μαρινάκη, μαζί με την υπόλοιπη περιουσία του πρώην ΔΟΛ. Το έτερο πρακτορείο διακίνησης, η Ευρώπη του Μπόμπολα, έβαλε λουκέτο. Η μονοπωλιακή λειτουργία του Άργους σε συνδυασμό με την επιχειρηματική τακτική του νέου ιδιοκτήτη του, τον οδήγησε σύντομα σε σύγκρουση με τους άλλους εκδότες. Τρεις εφημερίδες – Documento, Εφημερίδα των Συντακτών και Δημοκρατία – κατήγγειλαν δημόσια τον Μαρινάκη, ενώ από το πρακτορείο έχουν αποχωρήσει, σε ό,τι αφορά την εκτίμηση κυκλοφορίας, έξι εφημερίδες, μεταξύ αυτών η Καθημερινή και η Real News του Χατζηνικολάου, ο οποίος τυγχάνει να είναι και πρόεδρος της ένωσης εκδοτών, της ΕΙΗΕΑ. Στη διαμάχη ενεπλάκησαν και οι αρμόδιοι υπουργοί, Παππάς και Κρέτσος, που έστειλαν επιστολή στην Επιτροπή Ανταγωνισμού, ενώ το ίδιο έπραξε και ο υπουργός Οικονομικών και αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Δραγασάκης. Με την επιστολή του τελευταίου, μάλιστα, κινητοποιήθηκε η Επιτροπή, διατάσσοντας το «πάγωμα» της νέας εμπορικής πολιτικής του πρακτορείου, που είναι η φαινομενική αιτία του πολέμου.
Στο φόντο του ξεπεσμού του ελληνικού Τύπου, όμως, ο πόλεμος είναι φανερό πως γίνεται για τα ξεφτισμένα ιμάτια της διαπραγμάτευσης και της διαμεσολάβησης στη χειραγώγηση. Γίνεται, όμως, χωρίς αναγνώστες, καθώς το κοινό δεν δίνει καμία σημασία στο γεγονός πως ο κλάδος έχει καταποντιστεί συνολικά. Τα στοιχεία είναι αμείλικτα. Δέκα χρόνια πριν, τον Οκτώβριο του 2008, οι τότε κυριακάτικες εφημερίδες, 22 τίτλοι συνολικά, πουλούσαν στο περίπτερο 1.063.00 φύλλα. Τέσσερα χρόνια αργότερα και αφού το σύνολο των εκδοτών είχε συνασπιστεί στο μεγάλο μέτωπο του μνημονιακού οδοστρωτήρα, 16 τίτλοι στον κυριακάτικο τύπο πουλούσαν πάντα τον Οκτώβριο 589.203 φύλλα. Δέκα χρόνια μετά, 11 τίτλοι πουλάνε 144.462 φύλλα! Αν και από τη μέτρηση λείπουν οι έξι εφημερίδες, η γιγάντια πτώση δεν αλλάζει και πολύ.
Την ίδια περίοδο έβαλαν λουκέτο περίπου 800 επιχειρήσεις ΜΜΕ και οι ίδιοι εκδότες διέλυσαν σαρωτικά τις εργασιακές σχέσεις. Η ανεργία στα ΜΜΕ αυξήθηκε κατά περίπου 800% και στον κλάδο κυριαρχεί η επισφάλεια και η απασχόληση με μπλοκάκι.
Ειδήσεις Πίσω από τις Κάμερες
Κρυφά παραμένουν τα διαφημιστικά έσοδα των ΜΜΕ. Από το 2016 και μετά η διαφήμιση στα ΜΜΕ, κυρίως στην τηλεόραση και το Διαδίκτυο εμφανίζει ικανοποιτική αύξηση. Δεν υπάρχουν ωστόσο επίσημα πιστοποιημένα στοιχεία για αυτήν καθώς οι ιδιοκτήτες των καναλιών έχουν απαιτήσει να μην δημοσιοποιείται η διαφημιστική δαπάνη στα Μέσα. Οι θεσμικοί της αγοράς φυσικά δεν αντέδρασαν και σήμερα η αύξηση ανακοινώνεται κατά εκτιμήσεις.
Σύμφωνα με τέτοιες εκτιμήσεις λοιπόν, μαθαίνουμε πως για το 2018 η δαπάνη διαφήμισης θα ξεπεράσει τα 500 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων το 48% περίπου στην τηλεόραση. Και όχι σε 7 κανάλια όπως παλαιότερα, αλλά σε μόλις 5. Μεγάλη επίσης αύξηση έχει η διαφήμιση στο διαδίκτυο, ενώ στις εφημερίδες και στα περιοδικά εκτιμάται πως υπάρχει συνεχόμενη πτώση. Τα στοιχεία αυτά δεν είναι δυνατόν να ελεγχθούν επίσημα. Τίθεται έτσι μείζον ζήτημα ανεξέλεγκτης λειτουργίας τηλεόρασης και διαδικτύου.
Σοβαρό πλήγμα στα παραδοσιακά Μέσα που φλερτάρουν ανοιχτά με την ιδεολογία της Χρυσής Αυγής και προβάλλουν την επιχειρηματολογία της καταφέρνει η διάχυση της ενημέρωσης μέσω διαδικτυακών σελίδων και κοινωνικών δικτύων. Στην «έφοδο» στα σχολεία τις περασμένες μέρες, η μαζική-συλλογική διακίνηση της μεγάλης κινητοποίησης του αντιφασιστικού μετώπου εξανάγκασε ακόμη και τα φιλο-δεξιά τηλεοπτικά κανάλια να παρουσιάσουν τις κινητοποιήσεις και τις αντιδράσεις των μαθητών.
