του Δημήτρη Σταμούλη
Τις επόμενες ημέρες η κυβέρνηση έρχεται αντιμέτωπη με δύο πολύ σοβαρά εργατικά μέτωπα και απεργιακές κινητοποιήσεις, στο εμπόριο και τον τουρισμό-επισιτισμό. Πρόκειται για δύο κλάδους αιχμής του ελληνικού καπιταλισμού που σηματοδοτούν την πλήρη αποδόμηση και ελαστικοποίηση των εργασιακών σχέσεων, τη γενίκευση της «μαύρης» εργασίας, της ακραίας εντατικοποίησης και εκμετάλλευσης και της υψηλής κερδοφορίας για το μεγάλο εμπορικό και ξενοδοχειακό κεφάλαιο.
Δεν είναι τυχαίο ότι η κυβέρνηση και ο ίδιος ο πρωθυπουργός Aλ. Τσίπρας, χαμογελαστός και σε κλίμα αγαστής συνεργασίας, συναντήθηκε με το προεδρείο του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΣΕΤΕ), και όλοι μαζί προέβλεψαν την έλευση 30 εκατομμυρίων τουριστών. Βέβαια, δεν είπαν κουβέντα για τις συνθήκες εργασίας των εργαζόμενων, την ανυπαρξία συλλογικών συμβάσεων, την ακραία εκμετάλλευση, την απλήρωτη μαθητεία-δουλεία στα ξενοδοχεία.
Το κλίμα της θερινής κυβερνητικής ιλαρότητας ωστόσο στραπατσάρουν οι εξαγγελθείσες απεργίες σε εμπόριο και τουρισμό. Η αρχή γίνεται την ερχόμενη Κυριακή 16 Ιουλίου με την πανελλαδική απεργία στα εμπορικά καταστήματα ως μια πρώτη μαζική αγωνιστική απάντηση στα «εγκαίνια» του πρόσφατου αντεργατικού νόμου 4472/2017 της κυβέρνησης Τσίπρα. Η επιβολή αυτού του καθεστώτος είναι ένας ακόμα κρίκος του συστήματος για την πλήρη ανατροπή των εργατικών δικαιωμάτων όχι μόνο στον κλάδο του εμπορίου αλλά και συνολικά στον κόσμο της εργασίας. Δεν είναι τυχαίο ότι η διεύρυνση της λειτουργίας των ανοικτών καταστημάτων τις Κυριακές, αποτελεί προαπαιτούμενο για την εκταμίευση της δόσης από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM).
Οι μέχρι σήμερα αντιδράσεις του κινήματος, κυρίως μέσω των δράσεων των πρωτοβουλιών πρωτοβάθμιων σωματείων και του συντονιστικού δράσης ενάντια στην κατάργηση της κυριακάτικης αργίας και τα «απελευθερωμένα» ωράρια, φαίνεται πως έχουν «θορυβήσει» ΜΜΕ, επιχειρηματίες και μεγάλους ομίλους του κλάδου. Μάλιστα πρόσφατα η Καθημερινή εξέφρασε την …ανησυχία της ότι «σε κενό γράμμα κινδυνεύουν να μετατραπούν οι πρόσφατες ρυθμίσεις», ενώ αναφερόμενη ειδικά στον δήμο Αθήνας, σημείωσε ότι «τα καταστήματα δεν ανοίγουν υπό τον φόβο επεισοδίων»! Τι προβλέπει όμως η υπουργική απόφαση που υπογράφηκε προχθές; Επιτρέπεται η λειτουργία των εμπορικών καταστημάτων όλες τις Κυριακές (πλην της δεύτερης του Αυγούστου) την περίοδο Μαΐου-Οκτωβρίου, σε επιλεγμένες λεωφόρους και οδούς σε Αθήνα, Καλλιθέα, Παλαιό Φάληρο, Άλιμο, Αργυρούπολη-Ελληνικό και Γλυφάδα, στο κέντρο του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης, και στο Εμπορικό Πάρκο του αεροδρομίου των Σπάτων.
Από 7 εργάσιμες Κυριακές, κυβερνώντες και επιχειρηματίες αποπειράθηκαν να τις κάνουν 52, έμειναν 8, τώρα τις κάνουν 32, και σκοπεύουν να τις κάνουν 52! Πλάι σε όλα αυτά, εάν προστεθούν οι «λευκές νύχτες» σε μια σειρά δήμους όλης της χώρας που επιβάλουν εργασία και τα Σαββατόβραδα, έχουμε ένα σκηνικό… πάρτι για το μεγάλο εμπορικό κεφάλαιο. Απέναντι σε αυτή την κατάσταση, οι εργαζόμενοι θα επιδιώξουν να σταθούν εμπόδιο, διατρανώνοντας ότι καμιά Κυριακή δεν τους χαρίζουμε! Είναι σημαντικό ότι στον δήμο Αθηναίων, παρά το ότι διανύουμε την τέταρτη εβδομάδα, πολυεθνικοί όμιλοι που επιχειρούν να εφαρμόσουν το νόμο, δεν τα έχουν καταφέρει χάρη στις εργατικές αντιδράσεις που βρίσκουν ολοένα και μεγαλύτερη απήχηση και στο ίδιο το προσωπικό τους. Η πανελλαδική απεργία της ερχόμενης Κυριακής και η συγκέντρωση που καλεί το συντονιστικό (10 π.μ. Ερμού) αλλά και η εργατική διαδήλωση της ερχόμενης Πέμπτης (6 μ.μ., Σταδίου και Αιόλου) διατρανώνουν πως «ούτε 52, ούτε 32, ούτε 8, δεν τους χαρίζουμε καμία Κυριακή», ενώ κρίσιμη παράμετρος στον αγώνα είναι και η στάση των εργαζόμενων-πελατών, στους οποίους οι απεργοί απευθύνουν το μήνυμα «Σκεφτείτε ως εργάτες, και όχι σαν πελάτες, και στα αφεντικά μην κάνετε τις πλάτες».
Απεργία όμως, για πρώτη φορά μετά από πέντε χρόνια απόλυτης απραξίας της συνδικαλιστικής γραφειοκρατίας (ΠΟΕΕ-ΥΤΕ), έχει προκηρυχθεί και στον κλάδο τουρισμού-επισιτισμού για τις 20 Ιουλίου. Εκεί όπου οι εργαζόμενοι είναι χωρίς κλαδική σύμβαση εργασίας από το 2012, με μεροκάματα κάτω και από τα 22 ευρώ της ΕΓΣΣΕ, χωρίς εποχικό επίδομα, με υπερεργασία και απλήρωτες υπερωρίες, αλλά και με υποχρεωτικές μειώσεις μισθών και απολύσεις ακόμα και στους κολοσσούς της τουριστικής βιομηχανίας, όπως ο Αστέρας Βουλιαγμένης ή το Χίλτον. Με χιλιάδες εργαζόμενους με βάουτσερ και με επιδοτήσεις 30 εκατ. ευρώ στις επιχειρήσεις. Και όλα αυτά, όπως επισημαίνει η αγωνιστική συσπείρωση εργαζομένων Λάντζα, όταν «τα κέρδη των ξενοδόχων ανθούν και το 50% από τις εκκινήσεις εργασιών για το 2015 αφορά ξενοδοχειακές μονάδες και εστιατόρια».
Η Λάντζα και η ταξική πτέρυγα ευρύτερα, καλούν τόσο σε ανοιχτή εκδήλωση-σύσκεψη για την παρουσίαση της #seasonFIGHT, της πανελλαδικής καμπάνιας για τα δικαιώματα των εργαζόμενων στην τουριστική σεζόν (αύριο Δευτέρα, 7 μ.μ., σύλλογος Αρχιτεκτόνων, Βρυσακίου 15, Πλάκα) με κεντρικό σύνθημα «δεν είμαστε υπηρέτες κανενός, να πάρουμε από τον πλούτο τους, δουλειά και ζωή με αξιοπρέπεια», όσο και την ημέρα της απεργίας στη διαδήλωση (πλ. Κλαυθμώνος). Σημαντική από αυτή την άποψη μπορεί να είναι η στήριξη της προετοιμασίας της απεργίας από εργατικές λέσχες και άλλες συλλογικότητες για την καλύτερη επιτυχία της.
