του Δημήτρη Σταμούλη
Οκτώ χρόνια μετά τη δολοφονική επίθεση με βιτριόλι σε βάρος της Κωνσταντίνας Κούνεβα και τρία χρόνια μετά την απόφαση του δικαστηρίου ότι επρόκειτο για εργατικό ατύχημα και επομένως η εργοδότρια εταιρεία Οικομέτ όφειλε να αποδώσει 250.000 ευρώ ως αποζημίωση στο θύμα, ήρθε το Εφετείο να ακυρώσει εντελώς την πρωτόδικη απόφαση και, κυρίως, το σκεπτικό της. Η δικαστική απόφαση του Εφετείου προκαλεί ερωτηματικά καθώς θεωρεί ότι η επίθεση δεν αποδείχτηκε πως προήλθε από δράστες εντασσομένους ή ενταλθέντες για τη διάπραξη του εγκλήματος από πρόσωπα προερχόμενα από τον ευρύτερο εργασιακό χώρο της Κούνεβα. Η απόφαση πρακτικά απαλλάσσει την εργοδοσία από οποιαδήποτε χρηματική αποζημίωση προς την πρώην γραμματέα της ΠΕΚΟΠ.
Όμως αυτή η δικαστική απόφαση δεν επηρεάζει μόνο τη ζωή της πρώην συνδικαλίστριας καθαρίστριας και νυν ευρωβουλευτίνας του ΣΥΡΙΖΑ. Έρχεται να φέρει με εκκωφαντικό τρόπο στο προσκήνιο και πάλι τις άθλιες συνθήκες εργασίας για χιλιάδες εργαζόμενους στο χώρο της καθαριότητας, τα πενιχρά μεροκάματα που λαμβάνουν και την απληρωσιά που υπομένουν. Το καθεστώς εκμετάλλευσης που βιώνουν, έχει γενικευθεί μετά την επιβολή των μνημονιακών πολιτικών όλων των τελευταίων χρόνων και το οποίο αξιοποιείται απόλυτα από την ακόρεστη, για εύκολο κέρδος, εργοδοσία.
Μιλώντας στο Πριν η Βάσω Τσιούνη, αντιπρόεδρος του κλαδικού σωματείου εργαζόμενων στην καθαριότητα –ΠΕΚΟΠ- ότι «οι περισσότερες εργαζόμενες στην καθαριότητα εξακολουθούν να βιώνουν την απληρωσιά και την εργασιακή ανασφάλεια, ενώ και οι μισθοί τους είναι καθηλωμένοι στα άθλια επίπεδα των 200 και 300 ευρώ το μήνα για οκτάωρη εργασία». Χαρακτηριστική περίπτωση, όπως είπε, είναι οι καθαρίστριες που προσελήφθησαν από το υπουργείο Εργασίας με σύμβαση ορισμένου χρόνου, η οποία όμως κρίθηκε ως μη σύννομη από το Ελεγκτικό Συνέδριο του Κράτους. Η εξέλιξη αυτή είχε ως αποτέλεσμα εδώ και πάνω από επτά μήνες να μην εγκρίνονται τα εντάλματα πληρωμών τους. Παρόμοια προβλήματα υπάρχουν και σε άλλα υπουργεία , όπως για παράδειγμα στο υπουργείο Οικονομικών, όπου προσελήφθησαν 145 εποχικές καθαρίστριες και οι οποίες αντιμετωπίζουν ακριβώς την ίδια κατάσταση. Στην κυβέρνηση ισχυρίζονται ότι είναι ένα πρόβλημα… διοικητικής φύσης, και ότι δεν είναι εύκολο να λυθεί. Είναι γνωστό πάντως ότι η προσφιλής μέθοδος των κυβερνήσεων –εσχάτως και των ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ- είναι το… στρίψιμο διά της… «πολιτικής δικονομίας». Η ουσία είναι βέβαια ότι παρά τις αντίθετες υποσχέσεις της, τις συναυλίες με σύμβολο τα κόκκινα γάντια και τα ενσταντανέ του Τσίπρα, όταν βρισκόταν στην αντιπολίτευση, δίπλα στις αγωνιζόμενες καθαρίστριες, είναι γεγονός πως και η παρούσα κυβέρνηση διαιωνίζει το απαράδεκτο καθεστώς των υπεργολάβων στους χώρους του Δημοσίου και των ΔΕΚΟ. Η Β. Τσιούνη θύμισε τις διάφορες υποσχέσεις του Π. Σκουρλέτη, ως υπουργού Εργασίας, ο οποίος ναι μεν σταμάτησε την εργολαβία στο υπουργείο του κάνοντας χρήση στην τροπολογία του τελευταίου νόμου Κατρούγκαλου, και προχώρησε σε απευθείας σύμβαση ορισμένου χρόνου στους εργαζόμενους που ήταν πρότερα στην εταιρεία καθαρισμού, αλλά ουδέποτε επέκτεινε, όπως είχε υποσχεθεί αυτό το καθεστώς σε όλο το Δημόσιο. Αλλά και ο Γ. Κατρούγκαλος είχε δεσμευθεί ότι θα προχωρήσει σε ρύθμιση η οποία θα έδινε τη δυνατότητα στον φορέα όταν ο εργοδότης καθυστερούσε να πληρώσει τα δεδουλευμένα στους εργαζομένους, να εξετάζει το ζήτημα των εργολαβιών στο Δημόσιο τομέα και όχι μόνο…
Η ΠΕΚΟΠ είχε καταγγείλει συγκεκριμένη εταιρεία, που είχε αναλάβει τις υπηρεσίες καθαριότητας του Δρομοκαίτειου, ότι υποχρέωνε τους εργαζόμενους να υπογράφουν μηνιαίες εξοφλητικές αποδείξεις με παραπάνω ποσά από αυτά που πραγματικά τους καταβάλλονται. Παρ’ ότι η εταιρεία υποχρεούταν να καταβάλλει τους μισθούς μέσω τραπέζης βάσει της σχετικής σύμβασης έργου, εκείνη πλήρωνε τους εργαζόμενους δια ζώσης προκειμένου να μπορεί να αποκρύβει τους πραγματικά ποσά που τους αποδίδει. Άλλη ανάλογη επώνυμη καταγγελία είχε γίνει και για εταιρεία που απέδιδε μειωμένο αριθμό ενσήμων, και μάλιστα απλών αντί βαρέων, εξέδιδε ετήσια εκκαθαριστικά με παραπάνω ποσά από τα πραγματικά, δεν απέδιδε δώρα, επιδόματα και άδειες. Άλλες πάλι εταιρείες παρουσιάζουν τους εργαζόμενους που απασχολούν σε δημόσια νοσοκομεία ως υπάλληλους… σούπερ μάρκετ.
Οκτώ χρόνια μετά το σάλο που προκάλεσε η απόπειρα δολοφονίας της Κούνεβα, αδικαίωτα παραμένουν τα αιτήματα των εργαζόμενων του κλάδου. Όπως να καταργηθούν οι εργολαβίες, να προσληφθούν οι εργαζόμενοι στα ιδιωτικά συνεργεία καθαριότητας με συμβάσεις αορίστου χρόνου στους δημόσιους φορείς όπου εργάζονται, να γίνεται έλεγχος των συμβάσεων του Δημοσίου με τις εταιρείες καθαρισμού σε βάθος 20ετίας, να καταργηθεί η σχετική εγκύκλιος του ΙΚΑ η οποία εξαιρεί από τα βαρέα όσους δουλεύουν κάτω από 6 ώρες, τήρηση των κανόνων υγιεινής και ασφάλειας κ.α.
