Ο Καιάδας, το ΑΣΕΠ, οι «νόμιμες» πλαστογραφήσεις, το «τουμπεκί ψιλοκο-ΜΜΕ-νο»
του Διονύση Ελευθεράτου
Ανάμεσα στους εργαζόμενους που οσονούπω χάνουν τη δουλειά τους, χτυπημένοι από τη φθινοπωρινή «ριπή» της τρόικας και της κυβέρνησης, συμπεριλαμβάνονται μερικές εκατοντάδες καθαρίστριες των ΔΟΥ. Έως τώρα απασχολούνται (τυπικός ο ενεστώτας, διότι μέχρι τη στιγμή που γράφονταν αυτές οι αράδες δεν είχαν ανακοινωθεί επισήμως τα ονόματα των θυμάτων αυτής της «φουρνιάς») με συμβάσεις αορίστου χρόνου, τετράωρης εργασίας. Τον περασμένο Ιανουάριο η κυβέρνηση είχε «θερίσει» 300 καθαρίστριες που απασχολούνταν στις ΔΟΥ με συμβάσεις έργου. Αναπόφευκτες δυο σκέψεις.
Πρώτη: αν τυχόν καταδεχθούν να ασχοληθούν με την εργασιακή καρατόμηση των καθαριστριών οι συνήθεις παπαγάλοι – πλασιέ του «κοινωνικού αυτοματισμού», κάλλιστα μπορούν να προβάλουν τις επικείμενες απολύσεις ως κίνηση εξισορρόπησης σε κάποια «δίκαιη» ζυγαριά. «Οι άλλες θυσιάστηκαν, γιατί όχι και αυτές;». Γιατί όχι; Σε μία χώρα στην οποία θεωρείται «βολεμένο, συντεχνιακό μίασμα» όποιος σκάλωσε σε κάποιο βράχο του Καιάδα και δεν τσακίστηκε ακόμη ολοσχερώς στον πάτο, ίσως οι καθαρίστριες που τώρα «εκκαθαρίζονται» να χρωστούν και χάρη επειδή αφέθηκαν στην «προνομιούχα» δουλειά τους επί εννέα μήνες παραπάνω. Εννέα μήνες – χρονικό διάστημα ολόκληρης εγκυμοσύνης. Τι «γεννιέται»; Η …μεταρρύθμιση, όπως ονομάζεται η «εικαστική» σύνθεση χαρτιών απόλυσης και λουκέτων.
Η δεύτερη σκέψη παραπέμπει στη σημειολογία: Το «σπάταλο κράτος» νοικοκυρεύεται απολύοντας τις καθαρίστριες των ΔΟΥ, δηλαδή της «επικράτειας» του υπουργείου Οικονομικών. Ο Γιάννης Στουρνάρας, πλάστης της Ελλάδας των συσσιτίων και των εξοργιστικών, τροφαντών μισθών στο ΤΑΙΠΕΔ, «αρχιτέκτονας» των α λα Μπόρις Γέλτσιν ξεπουλημάτων δημόσιας περιουσίας, εγγυητής της συνεχούς ροής «πακέτων» προς τους τραπεζίτες την ώρα που το γεμάτο μεσημεριανό τραπέζι γίνεται υπόθεση βασανιστική ή και ανέφικτη για τρία –και πλέον– εκατομμύρια ανθρώπους, διαθέτει εφεξής ακλόνητο πολιτικό άλλοθι: πίσω «λαϊκιστές»! Ο Στουρνάρας σας αποστομώνει. Υποχρεώνει το δικό του «μαγαζί» (με την ευρεία έννοια) να «συμβάλει στην εξοικονόμηση πόρων». Απολύει τις καθαρίστριες των ΔΟΥ, εκάστη εκ των οποίων λάμβανε σε ένα μήνα περίπου όσα ξοδεύει ο ίδιος κάθε φορά που απολαμβάνει το αγαπημένο του σούσι. Θαύμα…
Σε τελική ανάλυση, είπαμε, ζητείται «ορθολογισμός». Αν αύριο καταργηθούν οι δημόσιοι μηχανισμοί που βεβαιώνουν χρέη και εισπράττουν, ώστε να εκχωρηθεί και η εν λόγω αρμοδιότητα σε ιδιωτικές εταιρείες, θα πρέπει σήμερα να νοιαζόμαστε τόσο πολύ για το αν θα σουλατσάρουν κατσαρίδες σε «προγραμμένες» υπηρεσίες; Κι αν η καθαριότητα είναι –ακόμη– στοιχειωδώς απαραίτητη, γιατί να μην ανατεθεί σε ιδιωτικά γραφεία που απασχολούν γυναίκες υπό οικονομικές συνθήκες ανάλογες ή και χειρότερες (διότι όσο η κρίση αγριεύει…) εκείνων τις οποίες αντιμετώπιζε η Κούνεβα; Πάλι θα τα λέμε; Τις «διαρθρωτικές αλλαγές» τις φέρνουν οι εξαρθρωμένες ζωές – τελεία και παύλα.
Τι θα λέγατε, όμως, αν σας πληροφορούσαμε ότι δεν είναι μόνο καθαρίστριες όλες οι καθαρίστριες που τώρα απολύονται; Όχι, όχι, δεν έχουμε να σας διηγηθούμε καμία υπόθεση «πλαστών δικαιολογητικών». Πρόκειται για την πραγματική, ενδεικτική εργασιακή ιστορία μιας γυναίκας που απολύεται ως καθαρίστρια, μολονότι εδώ και χρόνια εργαζόταν (κατά σειρά) στα τμήματα Αρχείου, Εισοδήματος και Πρωτοκόλλου μιας ΔΟΥ. Επειδή ιστορίες όπως αυτή είθισται να μένουν άγνωστες, ας προσδιορίσουμε την ηρωίδα ως «Χ».
Η Χ είναι απόφοιτος ΤΕΙ – της Σχολής Διοίκησης Οικονομίας, συγκεκριμένα. Έπειτα από «περιήγηση» στον ιδιωτικό τομέα, η οποία συμπεριλάμβανε κι εργοδότες που «ξεχνούσαν» να ανταποκριθούν στις ασφαλιστικές τους υποχρεώσεις, το 1997 η Χ προσλήφθηκε σε ΔΟΥ ως καθαρίστρια, «τετραωρίτισα», με σύμβαση έργου. Τον επόμενο χρόνο δοκίμασε την τύχη και τις δυνάμεις της στο γραπτό διαγωνισμό του ΑΣΕΠ. Τι κι αν τα συγκέντρωσε τα απαιτούμενα μόρια; Συγκαταλέχθηκε στο φάσμα των επιτυχόντων που δεν διορίστηκαν ποτέ, επειδή η συνήθως αλαλάζουσα υπέρ της «τήρησης των νόμων» κρατική εξουσία έγραψε στα παλιά της τα παπούτσια, μεταξύ άλλων, ομόφωνη απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, του 2004. Με το Προεδρικό Διάταγμα 164 του ίδιου έτους, η σύμβασή της Χ μετατράπηκε σε αορίστου χρόνου.
Τα τελευταία οκτώ χρόνια, η Χ δεν ασχολείται με σφουγγαρόπανα κι απορρυπαντικά, αλλά με φακέλους κι έγγραφα. Κατά το εργασιακό της τετράωρο κι ενίοτε κάνοντας υπερωρίες, απλήρωτες φυσικά, διεκπεραιώνει δουλειά –έμπειρης, πλέον– υπαλλήλου κι εξυπηρετεί φορολογούμενους που καταφθάνουν στη ΔΟΥ. Αυτό έκανε και κάνει. Της το είχαν ζητήσει οι ίδιοι οι προϊστάμενοί της, για να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα της έλλειψης προσωπικού. «Πτυχίο έχεις, μπορείς να μας βοηθήσεις, γιατί εδώ καιγόμαστε», της είπαν.
Η Χ, μαζί με άλλες γυναίκες που –όπως κι αυτή– μόνο τύποις παρέμεναν καθαρίστριες, άρχισαν να «ψάχνουν» τις πιθανότητες επίτευξης ενός διπλού στόχου. Πρώτο, να μετατραπεί η εργασιακή τους σχέση σε πλήρους απασχόλησης. Δεύτερο (τι πιο λογικό;) να μεταταχθούν από την –εικονική, ψευδεπίγραφη, στην περίπτωσή τους– ειδικότητα «Υποχρεωτικής Εκπαίδευσης Καθαριστριών» σε ειδικότητα εφοριακών ή διοικητικών υπαλλήλων και σε εκπαιδευτική βαθμίδα που να ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα.
Όπως διαπίστωσαν, αφθονούσαν τα νομικά ερείσματα βάσει των οποίων θα μπορούσαν να τα καταφέρουν. Τα παρείχαν άρθρα των νόμων 1892/1990, 2266/1994, 2639/1998, 3230/2004, 3846/2010 (και άλλων), καθώς επίσης και του ΠΔ 410/88. Διανύουμε, όμως, εποχές καταπολέμησης της «γραφειοκρατίας»: Άρθρα και διατάξεις «ακυρώθηκαν» από τη λακωνική φράση υπαλλήλου από τη Διεύθυνση Προσωπικού του υπουργείου Οικονομικών, στην οποία τηλεφώνησε πέρσι η Χ: «Λυπάμαι, οι “τετραωρίτες” δεν μπορούν να μεταταχθούν». Ισχύει ή μη; Η Χ δεν πρόλαβε να το μάθει. Το «διά ταύτα», πάντως, παραμένει ακλόνητο: Δεν είσαι ό,τι κάνεις, είσαι ό,τι δηλώσουν.
Τώρα η Χ προετοιμάζεται ψυχολογικά για να αντιμετωπίσει τον διαφαινόμενο εξοβελισμό της από τη δουλειά. Θα απολυθεί ως καθαρίστρια που έχει «βγάλει» μόνο υποχρεωτική εκπαίδευση, μολονότι είναι πτυχιούχος ΤΕΙ που επί οκτώ έτη εργαζόταν ως υπάλληλος της ΔΟΥ. «Φυσικά», γι’ αυτού του είδους τις «πλαστογραφήσεις» κανένα τηλεοπτικό κανάλι δεν θα διαρρήξει τα ιμάτιά του.
«Φυσικά», κανένα ΜΜΕ δεν θα αναρωτηθεί πώς είναι δυνατόν να χάνουν ακόμη και την τετράωρη εργασία τους άνθρωποι που πέτυχαν σε γραπτό διαγωνισμό του ΑΣΕΠ και μάλιστα την ώρα, κατά την οποία οι κυβερνητικοί δήμιοι διακηρύττουν ότι θεωρούν το εν λόγω Συμβούλιο ως το μοναδικό Άγιο Δισκοπότηρο «αξιοκρατίας» και «αδιάβλητων» διαδικασιών. «Φυσικά», κανένα «παπαγαλάκι» δεν θα αντιδιαστείλει προς τα φληναφήματα περί «αξιολογήσεων» και «στάθμισης αναγκών ανά υπηρεσία» το γεγονός ότι η κυβέρνηση «στέλνει αδιάβαστο» κόσμο, χωρίς να ενδιαφέρεται καν να μάθει ποια ακριβώς δουλειά κάνει. «Φυσική» έγινε η πλήρης εκβαρβάρωση. Και το «τουμπεκί ψιλοκο-ΜΜΕ-νο»…
Ουδείς γνωρίζει πόσα –και ποια ακριβώς– στοιχεία της εργασιακής ιστορίας της Χ αντιπροσωπεύουν και άλλες (κι άλλους) «μελλοθανάτους», από όσες (κι όσους) έχουν στήσει στον τοίχο ο Στουρνάρας κι ο Κυριάκος Μητσοτάκης. Το βέβαιο είναι ότι η Χ, μητέρα παιδιού 4 ετών, μένει άνεργη στα 48 της. Α, επειδή δούλευε στο Δημόσιο, η απόλυσή της μπορεί να εκληφθεί και ως «αποκατάσταση δικαιοσύνης» υπέρ κάθε ανέργου, τέως εργαζόμενου στον ιδιωτικό τομέα. Σε αυτήν την κατηγορία ανήκει κι άντρας της. Ποιος ξέρει, σύμφωνα με τα «παπαγαλάκια – κοράκια» ίσως ο άνθρωπος να οφείλει να νιώθει «δικαιωμένος» που «τώρα σηκώνει κάποια βάρη κι ο δημόσιος τομέας»…
Σε λίγο θα ηχήσουν πάλι τα πολυβόλα. Τα «παπαγαλάκια – κοράκια» θα προσποιηθούν ότι κατανοούν το σκληρό του πράγματος, προτού μας καλέσουν να κατανοήσουμε πως «δεν γίνεται αλλιώς». Ω, ναι, «αντίδοτο» στην ανεργία οι περισσότερες απολύσεις, όπως ακριβώς το «ενδεδειγμένο» φάρμακο για τις δημοσιονομικές παθήσεις είναι αυτό που παραλαμβάνει το δημόσιο χρέος στο 120% του ΑΕΠ και το φέρνει κοντά στο 200%. Ο Καιάδας διαρκώς γεμίζει, το ντεπόζιτο της κοινωνικής ελπίδας δείχνει, δυστυχώς, να αδειάζει. Κι αυτό είναι αφάνταστα επικίνδυνο.
