Γιώργος Μιχαηλίδης
Η εικόνα του καναδικού κοινοβουλίου να χειροκροτεί ως ήρωα της ελευθερίας έναν 98χρονο Ουκρανό, βετεράνο των ναζί, ήταν ντροπιαστική. Το σκηνικό κατά την πρόσφατη επίσκεψη Ζελένσκι μετατράπηκε σε σκάνδαλο που οδήγησε σε δημόσια απολογία του πρωθυπουργού του Καναδά και στελεχών του κυβερνώντος κόμματος, τα οποία δήλωσαν πως δεν γνώριζαν το παρελθόν του τιμώμενου προσώπου. Όμως, ο 98χρονος Γιάροσλαβ Χούνκα ήταν ένας μαχητής των Ες-Ες και πιο συγκεκριμένα της 14ης Εθελοντικής Μεραρχίας Γρεναδιέρων της Γαλικίας, το ποιόν του οποίου γνώριζαν εβραϊκές οργανώσεις, οι οποίες και προχώρησαν στην αποκάλυψη.
Προφανώς, το συμβάν αποτελεί επικοινωνιακό πλήγμα τόσο για την καναδική κυβέρνηση όσο και για τον Ζελένσκι, αλλά και συνολικά για την προσπάθεια επικοινωνιακής αποκάθαρσης της ουκρανικής πλευράς από τα ναζιστικά στίγματα τύπου «Αζόφ». Ωστόσο, η περίπτωση Χούνκα, δηλαδή ενός Καναδού πολίτη ουκρανικής καταγωγής ο οποίος επιλέχθηκε ώστε να συμβολίσει την κοινή αγάπη των δύο λαών για την ελευθερία, ξανανοίγει μια παλαιότερη συζήτηση περί της ζεστής φιλοξενίας που επεφύλαξαν Αγγλία, ΗΠΑ αλλά και άλλα κράτη του δυτικού κόσμου σε μέλη των ναζί.
Ο ίδιος ο Χούνκα, μετά το τέλος του πολέμου, εγκαταστάθηκε αρχικά στη Μεγάλη Βρετανία απ’ όπου το 1951 μετεγκαταστάθηκε στο Τορόντο του Καναδά. Εκεί, δραστηριοποιήθηκε στην ουκρανο-καναδική κοινότητα της διασποράς αλλά και σε συνδέσμους βετεράνων των Ες-Ες και έκανε καριέρα ως επιθεωρητής αεροσκαφών, δουλεύοντας για μεγάλη καναδική εταιρεία. Μάλιστα, κατά το ξέσπασμα του πρόσφατου ρωσο-ουκρανικού πολέμου έκανε δηλώσεις σε μεγάλα τηλεοπτικά δίκτυα της χώρας ως Ουκρανός μετανάστης στον Καναδά.
Σημειώνεται ότι από τα τέλη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου ολόκληρες μονάδες Γερμανών αλλά και αλλοεθνών ναζί προτιμούν να παραδοθούν στους Βρετανούς ή τους Αμερικάνους παρά στους Σοβιετικούς ή στους παρτιζάνους της νοτιοανατολικής Ευρώπης. Βρετανία και ΗΠΑ (αλλά και Καναδάς και κατόπιν ορισμένες λατινοαμερικάνικες χώρες) προσφέρουν καταφύγιο σε χιλιάδες μέλη και στελέχη των ναζί, όπως και στο επιστημονικό προσωπικό που υπηρετούσε το Τρίτο Ράιχ. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι πρώην ναζιστές ανέρχονται ακόμα και σε ακαδημαϊκές θέσεις. Στην περίπτωση του Καναδά, υπολογίζεται ότι τουλάχιστον 2.000-5.000 ναζί εγκληματίες πολέμου πήραν καναδική υπηκοότητα, κυρίως μετά το 1951, όταν οι έλεγχοι των αρχών επικεντρώνονταν περισσότερο στην πιθανότητα εισδοχής ξένων κομμουνιστών στον Καναδά, παρά ναζιστών.
Τίποτα δεν είναι τυχαίο, λοιπόν.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν (30.9.23)
