Δημήτρης Τζιαντζής
▸ Αναζήτηση μίνιμουμ «δημοκρατικών μετώπων» σε άλλες ηπείρους
«Η ελπίδα έρχεται, η Ελλάδα προχωράει, η Ευρώπη αλλάζει» ήταν το βασικό σύνθημα της προεκλογικής καμπάνιας του ΣΥΡΙΖΑ τον Γενάρη του 2015. Τότε η Κουμουνδούρου υποστήριζε λίγο-πολύ ότι μια πιθανή επικράτηση των Podemos στην Ισπανία, μετά τη νίκη του ΣΥΡΙΖΑ στην Ελλάδα, θα άλλαζε όλους τους συσχετισμούς στην Ευρώπη. Οι Podemos, που για ένα διάστημα προπορεύονταν δημοσκοπικά, τελικά καταποντίστηκαν — απόρροια και της πορείας ταπείνωσης και συνθηκολόγησης της «πρώτης φορά Αριστεράς» στην Ελλάδα. Τελικά η Ευρώπη πράγματι άλλαξε, αλλά ως προς το αντιδραστικότερο, παρά τη μερική επανάκαμψη της μεταλλαγμένης σοσιαλδημοκρατίας σε μια σειρά χώρες. Το 2023 ο ΣΥΡΙΖΑ ακόμα δεν έχει βρει πολιτική πρόταση που να συσπειρώνει τον λαό, με την «προοδευτική διακυβέρνηση» να μην συγκινεί. Ποιος άλλωστε ενθουσιάζεται στην προοπτική ο ΣΥΡΙΖΑ, «να επαναφέρει από το παράθυρο αυτούς που ο λαός έδιωξε από την πόρτα;»
Σε αναζήτηση μοντέλου λοιπόν, ο Αλέξης Τσίπρας ταξίδεψε την περασμένη εβδομάδα στη Βραζιλία για να παραστεί στην προεδρική ορκομωσία του 77χρονου Λούλα Ντα Σίλβα, με τα ΜΜΕ της Κουμουνδούρου να προβάλλουν εμφατικά το συμβολισμό και τη σημασία της επίσκεψης. Όπως έγραψε και στο twitter ο Αλέξης Τσίπρας: «Ο Λούλα επέστρεψε. Αυτή τη φορά δεν θα αγωνιστεί μόνο για να καταπολεμήσει τις ανισότητες, αλλά και για να υπερασπιστεί τη δημοκρατία και να ενώσει τη χώρα του. Γιατί ο Μπολσονάρο νικήθηκε αλλά ο μπολσοναρισμός είναι ακόμη εδώ». Η «υπεράσπιση της δημοκρατίας» αποτελεί άμεσα αναφορά και παραλληλισμό με την πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ για «μια κυβέρνηση δημοκρατικής ομαλότητας, αλλαγής και προόδου». Με αυτή την πρόταση «κατεβάζει τον πήχη» των προσδοκιών σε ένα μίνιμουμ πλαίσιο, που μπορεί να αποτελέσει και συγκολλητική ουσία με το δεξιό-στροφο ΠΑΣΟΚ του Νίκου Ανδρουλάκη. Στη λογική ότι μπορεί να μην καταφέραμε να αλλάξουμε την Ευρώπη, ωστόσο τουλάχιστον «δεν θα αφήσουμε και τη χώρα στα χέρια των Μητσοτάκηδων».
Ο Λούλα, άλλωστε, που εμφανίζεται ως σύμβολο αντίστασης και προοδευτικό πρότυπο, εδώ και 20 χρόνια έχει σηκώσει λευκή σημαία απέναντι στην ολιγαρχία, όταν παρά το ποσοστό 62% που είχε αποσπάσει τότε, δεσμεύτηκε με ανοιχτή επιστολή του στον λαό της Βραζιλίας ότι θα τηρήσει απαρέγκλιτα όλες τις υποχρεώσεις της χώρας έναντι των δανειστών και του ΔΝΤ.
Τι μηνύματα, ωστόσο, στέλνει πραγματικά η κυβέρνηση της Βραζιλίας πέρα από την αντίσταση στον ακροδεξιό Μπολσονάρο; Ο καινούργιος πρόεδρος της Βραζιλίας, προκειμένου να κερδίσει, αναγκάστηκε να μετακινηθεί και άλλο προς το Κέντρο ενώ, με τους συσχετισμούς στο Κογκρέσο της χώρας να μην τον ευνοούν , είναι από τα αποδυτήρια δεμένος πισθάγκωνα. Αυτό απέδειξαν τα παζάρια και το μοίρασμα υπουργείων με τους ηγέτες περισσότερων των 20 κομμάτων (από σσιαλιστικά μέχρι νεοφιλελεύθερα). Είναι χαρακτηριστικό πως αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και υπουργός Βιομηχανίας και Εμπορίου τοποθετήθηκε ο κεντροδεξιός Τζεράλντο Αλκμίν, παραδοσιακός εχθρός της Αριστεράς και «σύνδεσμος» της κυβέρνησης με το επιχειρηματικό κατεστημένο. «Τι νόημα έχει το όνειρο χωρίς μικρές νοθείες;», που λέει και το τραγούδι. Ωστόσο εδώ οι νοθείες, οι υποχωρήσεις και οι συμβιβασμοί είναι μεγάλοι και ανησυχητικοί.
