του Κυριάκου Νασόπουλου
Στην ριζική αναδιάρθρωση του Οργανισμού Αστικών Συγκοινωνιών Αττικής (ΟΑΣΑ) με καθαρά μνημονιακά κριτήρια προχωράει η συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, μετά και την ψήφιση του πολυνομοσχεδίου με τα προαπαιτούμενα μέτρα αλλά και την δημοσίευση του σχετικού Φύλλου Εφημερίδας της Κυβερνήσεως (ΦΕΚ), τις προηγούμενες μέρες. Οι αλλαγές στις αστικές συγκοινωνίες της Αθήνας αναμένονται σαρωτικές, με το υπουργείο Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων να θέτει ανοιχτά πλέον ως μοναδικούς στόχους την αύξηση των εσόδων, τη μείωση του κόστους και τον ολικό επανασχεδιασμό (συρρίκνωση) του δικτύου. Τα ακριβώς αντίθετα δηλαδή με όσα προϋποθέτει ο δημόσιος και δωρεάν χαρακτήρας των αστικών συγκοινωνιών. Ως ένα πρώτο και κεντρικό μέτρο, το οποίο και θα πλήξει άμεσα το πορτοφόλι των εργαζομένων και των λαϊκών στρωμάτων, παρουσιάζεται η μεγάλη αύξηση της τιμής των εισιτηρίων αλλά και η κατάργηση των δωρεάν ή με μειωμένο εισιτήριο μετακινήσεων των ευαίσθητων ομάδων πληθυσμού με τα μέσα μαζικής μεταφοράς του ΟΑΣΑ.
Σύμφωνα με το ΦΕΚ για την αναδιάρθρωση του ΟΑΣΑ, το υπουργείο εισάγει για πρώτη φορά την λεγόμενη ζωνική χρέωση, δηλαδή την τιμολόγηση του κομίστρου των αστικών συγκοινωνιών όχι με το ενιαίο εισιτήριο, όπως ισχύει σήμερα, αλλά αναλογικά και με βάση την απόσταση που διανύει ο επιβάτης με τα μέσα μαζικής μεταφοράς. Στην ουσία, όπως προκύπτει και από πρόσφατες δηλώσεις του υπουργού Υποδομών, Χρ. Σπίρτζη, το μέτρο αυτό θα λειτουργήσει ως μια «πρόβα τζενεράλε» του τρόπου κοστολόγησης του ηλεκτρονικού εισιτηρίου, το οποίο είναι εκείνο που θα εφαρμόσει τελικώς τη ζωνική χρέωση. Αξίζει να υπενθυμίσουμε ότι ήδη, εδώ και ένα χρόνο, έχει υπογραφεί η σύμβαση έργου για το ηλεκτρονικό εισιτήριο, προϋπολογισμού 70 εκατ. ευρώ, μεταξύ του Δημοσίου και της κοινοπραξίας ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή-LG. Η συγκεκριμένη σύμβαση θα γίνει με την μέθοδο Σύμπραξης Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ), θα έχει διάρκεια 12 ετών, με την χρηματοδότησή του να γίνεται κατά 50% από ιδιωτικά κεφάλαια και 50% από πόρους του ΕΣΠΑ. Οι λεπτομέρειες θα προκύψουν από μελέτη του υπουργείου Υποδομών, η οποία βρίσκεται σε εξέλιξη, άσχετα από την επερχόμενη αύξηση των απλών εισιτηρίων λόγω της αύξησης του ΦΠΑ από το 13% στο 23%, η οποία θα περάσει στην τιμή των εισιτηρίων άμεσα. Υπολογίζεται πως, από τις αρχές του 2016 ή και πιο νωρίς , η τιμή τους θα αυξηθεί κατά 10% και από 1,20 ευρώ θα πάει στο 1,30 ευρώ.
Παράλληλα, τελείως «νεφελώδες» είναι το τι ακριβώς θα ισχύσει με τις κάρτες απεριορίστων διαδρομών, παρά τις σχετικές διαβεβαιώσεις του Χρ. Σπίρτζη, ότι θα μείνουν σταθερές. Σε ότι αφορά τώρα την μεταφορά των ευαίσθητων ομάδων πληθυσμού, η δωρεάν ή με μειωμένο εισιτήριο μετακίνησή τους με τα μέσα μαζικής μεταφοράς του ΟΑΣΑ βρίσκεται στον «αέρα». Το πολυνομοσχέδιο των προαπαιτούμενων μέτρων που ψηφίστηκε στην βουλή προβλέπει ότι αυτές θα πρέπει να διακοπούν, εάν τα αρμόδια υπουργεία στο εξής δεν θα είναι συνεπή ως προς την εξόφληση των οφειλών τους προς τον ΟΑΣΑ. «Η εκτέλεση μεταφορικού έργου από τον ΟΑΣΑ αναστέλλεται αυτοδικαίως για όσο χρονικό διάστημα δεν καταβάλλει το αντισυμβαλλόμενο υπουργείο το -σύμφωνα με τους όρους της σύμβασης- αντίτιμο ή τη διαφορά του κομίστρου», αναφέρεται χαρακτηριστικά. Επιπλέον, το σχέδιο αναδιάρθρωσης των αστικών συγκοινωνιών, το οποίο έχει εκπονήσει ο επικεφαλής του ΟΑΣΑ, Γρ. Δημητριάδης, με τον οποίο κατά τα λοιπά έχει έρθει σε πλήρη ρήξη ο Χρ. Σπίρτζης αλλά το έργο του οποίου θα εφαρμοστεί κατά γράμμα, προβλέπει και πολλά άλλα «καμουφλαρισμένα» αντιδραστικά μέτρα. Μεταξύ άλλων γίνεται αναφορά για εξορθολογισμό της λειτουργίας του ΟΑΣΑ και ανασχεδιασμό του συγκοινωνιακού του έργου, για δημιουργία σχεδίου μάρκετινγκ, καταπολέμηση της εισιτηριοδιαφυγής με την δημιουργία ενός ενοποιημένου σώματος ελεγκτών, με αυξημένες αρμοδιότητες και τη συγκρότηση συγκοινωνιακής αστυνομίας. Επίσης, προβλέπει αλλαγή στην επιχορήγηση των αστικών συγκοινωνιών, η οποία πλέον δεν θα υπολογίζεται βάσει της επιδότησης των ελλειμμάτων, αλλά της ζήτησης. Παράλληλα, για τη μείωση του κόστους, προτείνεται η αξιολόγηση του ανθρώπινου δυναμικού του ομίλου και η εκπόνηση μελέτης που θα δείξει τις βέλτιστες οργανωτικές πρακτικές σε σχέση με αντίστοιχες εταιρείες της Ευρώπης και τον ιδιωτικό τομέα. Τέλος, προβλέπεται οι διευθύνσεις Πληροφορικής, Ανθρώπινου Δυναμικού, Οικονομικών και Προμηθειών των Οδικών Συγκοινωνιών ΑΕ (ΟΣΥ) και των Σταθερών Συγκοινωνιών ΑΕ (ΣΤΑΣΥ) να μεταφερθούν σταδιακά στον ΟΑΣΑ με στόχο τις συνέργειες και τη θέσπιση ομιλικού χαρακτήρα λειτουργιών.
