Λίτσα Φρυδά
Η σύλληψη του Καταλανού Πάμπλο Χασέλ, μετά την εισβολή της αστυνομίας στο πανεπιστήμιο της Γέιδα, όπου είχε αναζητήσει άσυλο, έχει πυροδοτήσει έντονες πολιτικές συζητήσεις, αλλά και νέο γύρο μαζικών διαδηλώσεων.
Αγέρωχος, με βήμα σταθερό, υψωμένη γροθιά, βλέμμα διαπεραστικό στραμμένο στις κάμερες, και αποφασιστικότητα στη φωνή. «Θα νικήσουμε! Δεν θα μας λυγίσουν, ούτε με όλη την καταστολή! Ποτέ!», φώναξε καθώς κατέβαινε τις σκάλες του Πανεπιστημίου της Γέιδα, περιστοιχισμένος από μια ντουζίνα αστυνομικούς που τον συνέλαβαν, την περασμένη Τρίτη, ο Καταλανός κομμουνιστής ράπερ, Πάμπλο Χασέλ.
Έχοντας καταδικαστεί σε 9μηνη φυλάκιση χωρίς αναστολή το 2018, με βάση τον αντιτρομοκρατικό νόμο –τον νόμο «φίμωτρο» του 2015 που χρησιμοποιείται για την καταπνίξει την πολιτική σάτιρα, την ελευθερία του λόγου και της καλλιτεχνικής έκφρασης– ο underground ράπερ Χασέλ διωκόταν ως υποκινητής βίας, απολογητής της τρομοκρατίας και υβριστής της μοναρχίας για δημοσιεύσεις του στο Twitter, κατά την περίοδο 2014-2016.
Στην πραγματικότητα καταδικάστηκε επειδή σε σχόλια του αποκαλούσε την αστυνομία «σκατομισθοφόρους» και «συμμορία ψυχοπαθών» που βασανίζουν και δολοφονούν μετανάστες και διαδηλωτές, επειδή σε στίχους του τα έβαζε με το στέμμα, αποκαλώντας τον πρώην βασιλιά Χουάν Κάρλος «κλέφτη» και «μαφιόζο» –χαρακτηρισμοί που σύμφωνα με τον εισαγγελέα «πλήττουν την αξιοπρέπεια, υπονομεύουν την φήμη και την αυτοεκτίμησή του(!)»– και χαρακτηρίζοντας τη βασιλική οικογένεια «παράσιτα», «μεσαιωνική μοναρχία» και «εγκληματική συμμορία», αλλά κι επειδή εξυμνούσε μια μαοϊκή οργάνωση που οι ισπανικές αρχές και οι ΗΠΑ χαρακτηρίζουν τρομοκρατική και τους αυτονομιστές της ΕΤΑ.
Ο Χασέλ είχε δηλώσει δημόσια πως αρνείται να παραδοθεί για να εκτίσει την ποινή του και πως θα έπρεπε να πάνε να τον συλλάβουν. Κάτι που συνέβη, όταν ο πρύτανης έδωσε άδεια στην αστυνομία να εισβάλει στο κτίριο του Πανεπιστημίου, όπου είχε βρει άσυλο ανάμεσα σε χιλιάδες φοιτητές, ενώ υποστηρικτές του είχαν στήσει οδοφράγματα, κόβοντας την κυκλοφορία στους γύρω δρόμους και φωνάζοντας «Πάμπλο Χασέλ, Ελευθερία».
Η σύλληψή του προκάλεσε θύελλα αντιδράσεων με χιλιάδες διαδηλωτές να κατακλύζουν τους δρόμους, από την ίδια κιόλας ημέρα, απαιτώντας την αποφυλάκισή του. Πάνω από 200 καλλιτέχνες και γνωστές προσωπικότητες, ανάμεσά τους ο σκηνοθέτης Πέδρο Αλμοδοβάρ και ο ηθοποιός Χαβιέ Μπερδέμ, υπέγραψαν κείμενο που δημοσιεύτηκε στον τύπο, ζητώντας να μην φυλακιστεί ο Χασέλ.
Στην Καταλονία ξέσπασαν ταραχές που επεκτάθηκαν και σε άλλες πόλεις. Στη Μαδρίτη εκατοντάδες νέοι συγκρούστηκαν με τις αστυνομικές δυνάμεις εκσφενδονίζοντας μπουκάλια και σπάζοντας τζαμαρίες καταστημάτων, με αποτέλεσμα να υπάρξουν δεκάδες τραυματίες και είκοσι συλλήψεις. Στη Γρανάδα έκαψαν κάδους και στη Βαρκελώνη ύψωσαν οδοφράγματα, τα οποία στη συνέχεια πυρπόλησαν, ενώ κατά την επιχείρηση της αστυνομίας μια νέα γυναίκα έχασε το μάτι της από σφαίρα καουτσούκ. Οι διαδηλώσεις συνεχίστηκαν και τις επόμενες δύο νύχτες. Οι αρχικά ειρηνικές συγκεντρώσεις της Πέμπτης γρήγορα μετατράπηκαν σε ταραχές, αφού την ένταση πυροδότησε και η ανακοίνωση των δικαστικών αρχών πως ο Χασέλ έχασε την έφεση και θα του προστεθεί επιπλέον ποινή δυόμιση ετών.
«Το φασιστικό κράτος με συλλαμβάνει. Θάνατος στο φασιστικό κράτος!»
Ο Πάμπλο Χασέλ, ο μαρξιστής ράπερ που προκαλεί με τα λόγια και τα επαναστατικά και ανατρεπτικά κείμενα του, έχει μετατραπεί σε σύμβολο της ελευθερίας της έκφρασης για ένα κομμάτι της ισπανικής κοινωνίας. Μετά την καταδίκη του μπήκε στη δημόσια συζήτηση το θέμα αν θα έπρεπε οι φραστικές υπερβολές στο πλαίσιο καλλιτεχνικών, πολιτιστικών και πνευματικών εκδηλώσεων να αφορούν το ποινικό δίκαιο και να συνεπάγονται ποινές φυλάκισης χωρίς αναστολή.
Η δικαστική αυτή απόφαση φαίνεται να αποτελεί αγκάθι για την κυβέρνηση του σοσιαλιστή πρωθυπουργού Πάμπλο Σάντσεθ, αφού αποκαλύπτει τις διαφωνίες ανάμεσα στους κυβερνητικούς εταίρους. Εδώ και αρκετούς μήνες, η ισπανική κυβέρνηση υπόσχεται να αλλάξει τον νόμο, με τον εκπρόσωπο τύπου της να αναγνωρίζει, την προηγούμενη εβδομάδα, πως υπάρχει αναντιστοιχία ανάμεσα στην ποινή και το αδίκημα του Χασέλ. Από την άλλη, το κόμμα των Podemos εκφράζει την αγανάκτησή του για την φυλάκιση του καλλιτέχνη, κάνοντας λόγο για έλλειμμα δημοκρατίας, ενώ βουλευτής του δήλωνε την Πέμπτη την απόλυτη υποστήριξή του στους νεαρούς αντιφασίστες που απαιτούν στους δρόμους δικαιοσύνη και ελευθερία έκφρασης. Θέμα αποχώρησης από την κυβέρνηση, πάντως, δεν τίθεται…
