Ανασυγκρότηση του φοιτητικού κινήματος κόντρα σε τομές αντιδραστικές

Ιάσονας Μαρκάτος | Δήμητρα Παπανικολάου

Μια πανδημία σε έξαρση, μια κοινωνία που προσπαθεί να ανασάνει, μια κυβέρνηση σε… νομοθετικό οίστρο. Και αν κανείς είναι αρκετά αφελής για να πιστεύει ακόμη πως αφορά τη λήψη ουσιαστικών μέτρων για την πανδημία, η πραγματικότητα έχει άλλη γνώμη: αντεργατικά νομοσχέδια, αντιδραστικές αναδιαρθρώσεις στην εκπαίδευση, εργαλειακή αξιοποίηση της υγειονομικής κρίσης, επίθεση στα δημοκρατικά δικαιώματα. Από το στόχαστρό της δεν λείπει και η τριτοβάθμια εκπαίδευση με τη ΝΔ να εξαγγέλλει μια σειρά από μέτρα που έρχονται να αλλάξουν άρδην το ελληνικό πανεπιστήμιο, να βαθύνουν τον ταξικό του χαρακτήρα και τη σύνδεσή του με τον επιχειρηματικό κόσμο και την αγορά.

Παράλληλα, η αυταρχική θωράκιση είναι μονόδρομος, για την «ομαλή» εφαρμογή των μέτρων που βρίσκουν αντιδράσεις. Έτσι, από την περσινή κατάργηση του ασύλου και όλα όσα ακολούθησαν –από την ΑΣΟΕΕ μέχρι τη φετινή εισβολή στο πάνω και κάτω Πολυτεχνείο– περάσαμε στο επικίνδυνο μέτρο της πανεπιστημιακής αστυνομίας. Ανοίγεται μια βεντάλια σοβαρών ζητημάτων για τα οποία το φοιτητικό κίνημα οφείλει να μπει σε θέση μάχης.

Βασικός αγώνας για τη νεολαία αποτελεί η κατάθεση του νέου προϋπολογισμού που συμπυκνώνει τη στρατηγική κατεύθυνση του κεφαλαίου. Η επιλογή της κυβέρνησης να μειώσει εκ νέου τη χρηματοδότηση της παιδείας και της υγείας εν μέσω πανδημίας, ενώ ξοδεύει υπέρογκα ποσά σε πολεμικούς εξοπλισμούς, στην ενίσχυση των οργάνων καταστολής και την πριμοδότηση του μεγάλου κεφαλαίου αποτελεί πραγματική προσβολή προς τον λαό. Σε αυτό το πλαίσιο, το φοιτητικό κίνημα, καλείται να δώσει την μάχη ώστε να δοθούν άμεσα λεφτά για την παιδεία, για να ξανανοίξουν τα πανεπιστήμια με όλα τα μέτρα προστασίας. Αυτός ο αγώνας εκ των πραγμάτων περνάει και μέσα από τη σύγκρουση με το καθεστώς της τηλεκπαίδευσης και την παγίωσή του!

Αγώνας για να δοθούν κονδύλια, ώστε να ξανανοίξουν τα πανεπιστήμια με όλα τα μέτρα προστασίας, ενάντια στο καθεστώς της τηλεκπαίδευσης

Η εκπαιδευτική διαδικασία, που προϋποθέτει την αλληλεπίδραση, την κριτική στην παρεχόμενη γνώση και την κοινωνική επαφή μεταξύ των υποκειμένων, δεν μπορεί να αντικατασταθεί από μια οθόνη που καταλήγει στη μεταφορά πληροφοριών, οξύνοντας παράλληλα τους ταξικούς φραγμούς στην εκπαίδευση, μιας και αποκλείει όσους και όσες δεν μπορούν να εξασφαλίσουν τη πρόσβαση στον κατάλληλο υλικοτεχνικό εξοπλισμό. Η ποιοτική εκπαίδευση, πυρήνας της οποίας είναι η αμφισβήτηση, προϋποθέτει και τη φυσική παρουσία, άρα απαιτεί το άνοιγμα των ιδρυμάτων. Αυτό, κρίνοντας από τη μέχρι στιγμής στάση της κυβέρνησης, θα έρθει μάλλον με τη Δευτέρα Παρουσία του εμβολιασμού του πληθυσμού και την οριστική λήξη της πανδημίας στο επέκεινα… Εκτός εάν πάρουμε την κατάσταση στα χέρια μας.
Η αλήθεια είναι πως ακόμα και μέσα στην πανδημία, η ΝΔ όχι μόνο δεν έδωσε λεφτά για να ανακαινιστούν και να αξιοποιηθούν οι κτηριακές υποδομές, να προσληφθεί το απαραίτητο διδακτικό και υγειονομικό προσωπικό και να ληφθούν τα αναγκαία μέτρα για την επαναλειτουργία των ιδρυμάτων αλλά μάλιστα δεν αξιοποίησε 125 εκατ. που προβλέπονταν στον προϋπολογισμό του 2020 και προορίζονταν για τις λειτουργικές δαπάνες των ΑΕΙ! Τα πανεπιστήμια παρέμειναν κλειστά ακόμα και με χαμηλό επιδημιολογικό φορτίο, λόγω σαφούς πολιτικής επιλογής. Και σε αυτήν την πολιτική επιλογή που υφίσταται ακόμα, καλούμαστε να απαντήσουμε.

Επομένως, το φοιτητικό κίνημα έχει να αναμετρηθεί με τη βαθιά τομή που επιχειρεί η κυβέρνηση στο ελληνικό πανεπιστήμιο, την ίδια στιγμή που βρίσκεται σε ένα κρίσιμο μεταίχμιο. Από τη μία η περσινή χρονιά, με τις μαζικές πανελλαδικές κινητοποιήσεις, εξόπλισε μια κρίσιμη κοινωνική και πολιτική πρωτοπορία που αναδείχθηκε με σημαντική πείρα και συμπεράσματα γύρω από τη μαχητική διεκδίκηση και την ανατρεπτική κοινή δράση. Όμως από την άλλη, η πανδημία έφερε μια νέα κοινωνικοπολιτική και οικονομική συνθήκη στην Ελλάδα, τα πανεπιστήμια και οι μαζικοί χώροι συγκέντρωσης των φοιτητών παραμένουν κλειστοί · συνθήκη που αξιοποιείται για το προχώρημα αναδιαρθρώσεων.
Αυτό δημιουργεί ανώτερα προγραμματικά και οργανωτικά καθήκοντα, ώστε η αγωνιστική διάθεση των φοιτητών να εκφραστεί και να καταλήξει κίνημα διεκδίκησης και υπεράσπισης του δημόσιου και δωρεάν πανεπιστημίου, των δικαιωμάτων της πληττόμενης πλειοψηφίας. Κρίσιμη πλευρά σε αυτό, είναι το φοιτητικό κίνημα να συγκρουστεί με την κυβέρνηση και την πολιτική της, τις επιταγές της ΕΕ και του ΟΟΣΑ στην παιδεία, το εργασιακό και κοινωνικό πλαίσιο που διαμορφώνει η δομική κρίση του σύγχρονου καπιταλισμού, χωρίς να λησμονείται ότι στην ίδια κατεύθυνση κινήθηκαν και όλες οι προηγούμενες κυβερνήσεις, ειδικά σε αυτήν τη συνθήκη της πανδημίας που το κεφάλαιο προσπαθεί να φορτώσει τα βάρη για άλλη μια φορά στην πληττόμενη πλειοψηφία. Άλλωστε, το φοιτητικό κίνημα και ειδικά στην Ελλάδα, υιοθετεί πανκοινωνικά αιτήματα και αποτελεί το πιο οργανωμένο κομμάτι του κινήματος της νεολαίας.
Σε αυτήν τη μάχη θα κριθούν και όλες οι μαχόμενες δυνάμεις του κινήματος. Την ίδια στιγμή που ενυπάρχει ο φόβος, στους κόλπους της νεολαίας κυοφορείται η οργή. Όμως μέσα στις μάχες που έχουν δοθεί, οικοδομούνται οι αγωνιστικές εμπειρίες, αναπτύσσονται οι διαθέσεις, διαμορφώνεται μια νέα γενιά αγωνιστών με ανώτερα χαρακτηριστικά. Για το σύγχρονο φοιτητικό κίνημα είναι μονόδρομος να επιλέξει να αναμετρηθεί στα ίσα με τα κοινωνικά ερωτήματα που προβάλλουν, να ψηλαφίσει τις δυνατότητες που γεννιούνται μέσα από τις αντιφάσεις μιας κοινωνίας που ασφυκτιά και να μετατρέψει αυτήν την οργή σε δύναμη ανατροπής, προσφέροντας το αναγκαίο περιεχόμενο, μέσο πάλης και την προοπτική θετικής υπέρβασης της κρίσης. Σε αυτό το φόντο, η ανασυγκρότηση του φοιτητικού κινήματος, η οργανική του σύνδεση με τον κόσμο της εργασίας και τα υπόλοιπα πληττόμενα κομμάτια της εκπαίδευσης και της κοινωνίας και κυρίως ο πολιτικός του επανεξοπλισμός αποτελούν αναγκαία προϋπόθεση για να μετρήσει νίκες στο σήμερα. Οι σπουδαίες παρακαταθήκες των φετινών αγώνων, από τις μαθητικές καταλήψεις έως την αξιοσημείωτη συμμετοχή της νεολαίας στην οργανωμένη απειθαρχία του Πολυτεχνείου, της απεργίας και της 6ης του Δεκέμβρη δείχνει ότι αυτό δεν είναι μόνο αναγκαίο αλλά και πιο δυνατό από ποτέ!