Λήδα Δώδου
Οι εκλογές στην Αυστρία έφεραν στην πρώτη θέση με 29% το ακροδεξιό Κόμμα Ελευθερίας (FPÖ), όπως και στις ευρωεκλογές. Μεγάλη πτώση κατέγραψε το κυβερνών Λαϊκό Κόμμα (ÖVP), που ανήκει στην ίδια ευρωπαϊκή οικογένεια με τη ΝΔ, όπως και ο κυβερνητικός εταίρος, οι Πράσινοι, ενώ οι Σοσιαλιστές (SPÖ) ήρθαν τρίτοι διατηρώντας τα ποσοστά τους. Σημαντική άνοδο για τα δεδομένα του είχε και το Κομμουνιστικό Κόμμα (KPÖ), το οποίο όμως δεν έπιασε το όριο εισόδου στη Βουλή που ορίζεται στο 4%, με εξαίρεση την περίπτωση που κάποιο κόμμα εκλέξει απευθείας βουλευτή. Υπήρξε και ένα ψηφοδέλτιο με το όνομα «ΓΑΖΑ-ενάντια στη γενοκτονία», το οποίο πήρε 0,4%.
Ο σχηματισμός κυβερνητικού συνασπισμού είναι μονόδρομος, γεγονός όχι παράξενο στην αυστριακή πολιτική ζωή, με δύο πιθανούς συνδυασμούς: είτε το FPÖ με το Λαϊκό Κόμμα, κάτι που έχει συμβεί και στο παρελθόν (τελευταία φορά την περίοδο 2017-2019, όταν η κυβέρνηση έπεσε λόγω σκανδάλου), είτε το Λαϊκό με το Σοσιαλιστικό Κόμμα, που παραδοσιακά αποτελούν τα δύο βασικά κόμματα εξουσίας. Αυτό που έχει σημασία, όμως, δεν είναι ποιος συνδυασμός διαχειριστών του συστήματος θα διαμορφωθεί. Το ενδιαφέρον είναι τι αποτυπώνουν οι εκλογικές βάσεις των κομμάτων.
Το FPÖ, το οποίο έθετε ως αιχμή το μεταναστευτικό ενώ ταυτόχρονα σε σχετικές ερωτήσεις δήλωνε ότι δεν υπάρχει καμία περίπτωση να αυξήσει τη φορολογία εισοδήματος, πήρε πολλούς ψηφοφόρους από όλα τα κόμματα, κυρίως από το Λαϊκό, αλλά και από τη δεξαμενή όσων απείχαν στις προηγούμενες εκλογές. Την περίοδο της πανδημίας πρωτοστάτησε σε διαδηλώσεις ενάντια στα υγειονομικά μέτρα, τα εμβόλια κλπ, ενώ μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία κράτησε ιδιαίτερα φιλορωσική στάση. Το FPÖ στηρίχθηκε από το ακροδεξιό εκείνο κομμάτι στο οποίο έχει ριζώσει, ακόμα κι αν αυτό δεν είχε αποτυπωθεί εκλογικά την προηγούμενη φορά, ενώ συγκέντρωσε ψήφους εξαιτίας της λαϊκής δυσαρέσκειας για την κυβερνητική πολιτική.
Το Σοσιαλιστικό Κόμμα, από την πλευρά του, παρ’ ότι πήρε ψήφους από άλλα κόμματα, δεν κατάφερε να πείσει όσους είχαν απόσχει, λόγω της επαμφοτερίζουσας σε πολλά θέματα στάσης του. Τέλος το ΚΚ πήγε καλά σε περιοχές στις οποίες ήδη είχε σημαντική παρουσία (π.χ. Γκρατς) και κυρίως στα αστικά κέντρα, με βασικό επίδικο τις κοινωνικές παροχές – αλλά ταυτόχρονα με αρκετά περιορισμένη τη συζήτηση γύρω από το θέμα του πολέμου.
Εν ολίγοις, αν κάτι απέδειξαν (και) αυτές οι εκλογές είναι πως όταν η λαϊκή δυσαρέσκεια αυξάνεται και δεν υπάρχουν άλλα πειστικά «αφηγήματα», το σύστημα χρησιμοποιεί επιδέξια την Ακροδεξιά ως ανάχωμα.
