Παναγιώτης Ξοπλίδης
Φάκελος: Επιδρομή των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα
«Καλούμε σε οργάνωση και κινητοποίηση σε όλους τους τομείς: εργάτες, αγρότες, κοινότητες. Καλούμε τους εργάτες όλου του κόσμου και το επαναστατικό κίνημα να καταδικάσουν αυτή τη στρατιωτική ενέργεια του ιμπεριαλισμού σε βάρος του λαού της Βενεζουέλας και των λαών της Λατινικής Αμερικής. Αυτές οι κινήσεις της κυβέρνησης των ΗΠΑ δημιουργούν ένα επικίνδυνο προηγούμενο, προκειμένου να δικαιολογήσουν την ηγεμονία στον νέο, διχασμένο κόσμο. Προειδοποιούμε ότι η αποδυναμωμένη φασιστική δεξιά επιχειρεί να καλέσει σε κινητοποιήσεις, με στόχο να παίξει τον ρόλο για τον οποίο την προορίζει ο ιμπεριαλισμός – τον ρόλο των λακέδων – επιδιώκοντας να προκαλέσει χάος και αταξία που υπηρετούν τα ιμπεριαλιστικά σχέδια. Σε αυτό το φόντο, είναι ζωτικής σημασίας να ενισχύσουμε και να εδραιώσουμε την οργάνωση του προλεταριάτου ειδικότερα και γενικότερα του λαού, με βάση όλα τα σενάρια αντίστασης και αγώνα. Ταυτόχρονα, καλούμε τους επαναστάτες αγρότες και κομμουνάρους να αναλάβουν τον έλεγχο της παραγωγής και διανομής αγαθών και της γης, αναπτύσσοντας μορφές λαϊκής δημοκρατίας».
από την ανακοίνωση του ΚΚ Βενεζουέλας, μαρξιστικού-λενινιστικού (PCMLV).
«Ο βομβαρδισμός πολλών πόλεων της Βενεζουέλας και η απαγωγή του Νικολάς Μαδούρο από τις ΗΠΑ συνιστά ένα τεράστιο άλμα στην ιμπεριαλιστική επέμβαση στη Λατινική Αμερική και μια ολόπλευρη παράβαση της εθνικής ανεξαρτησίας των κρατών της περιοχής. Ο Τραμπ εφάρμοσε το ανανεωμένο Δόγμα Μονρόε προκειμένου να ανακτήσει με στρατιωτικά μέσα την επιρροή του στην περιοχή και να απομακρύνει από αυτή άλλες δυνάμεις, αρχής γενομένης από την Κίνα. Οι ενέργειες της κυβέρνησης των ΗΠΑ είναι ενάντιες στο διεθνές δίκαιο και παραβιάζουν την εθνική κυριαρχία των χωρών. Ανεξαρτήτως από την ιδιαιτέρως κριτική μας στάση απέναντι στον Νικολάς Μαδούρο, η απαγωγή του και βίαιη μεταφορά του στις ΗΠΑ πρέπει να καταδικαστεί κατηγορηματικά, επειδή προωθεί τον στόχο της εγκαθίδρυσης μιας κυβέρνησης-μαριονέτας στη Βενεζουέλα».
από την ανακοίνωση του Γκαμπριέλ Σολάνο, επικεφαλής του Partido Obrero (Αργεντινή)
Η απαγωγή του Νίκολας Μαδούρο και της Σίλια Φλόρες, άνοιξε εκ των πραγμάτων ένα νέο κύκλο στην πορεία του τσαβισμού. Παρά τις αντικρουόμενες ειδήσεις, μέσα σε ένα ωκεανό παραπληροφόρησης από τα δυτικά ΜΜΕ και τα θεσμικά όργανα διεθνών οργανισμών, είναι ορατές εσωτερικές αδυναμίες και όρια. Η «επόμενη μέρα» θα είναι μια μακρά και δύσκολη διαδικασία, σε αχαρτογράφητα νερά.
Η ίδια η επιχείρηση του αμερικανικού στρατού και της CIA προκάλεσε ερωτήματα αναφορικά με την έλλειψη συντονισμένης άμυνας από τον επίσημο στρατό της Βενεζουέλας. Οι θεωρίες συνωμοσίας είναι εύπεπτες, ωστόσο είναι ορατή η διάβρωση του κρατικού μηχανισμού και η αντιπαλότητα φατριών εντός αυτού. Το γεγονός ότι οι πρώτοι επιβεβαιωμένοι νεκροί της τρομοκρατικής επέμβασης ήταν 32 Κουβανοί εθελοντές της προσωπικής φρουράς του Μαδούρο και μόλις 20 Βενεζουελάνοι μαρτυρά ότι ο ίδιος ο πρόεδρος δεν είχε εμπιστοσύνη είτε στις επιχειρησιακές ικανότητες του στρατού είτε σε πρόσωπα ακόμα και του στενού κύκλου του. Η καθαίρεση του στρατηγού Χαβιέ Ταμπάτα, υπευθύνου της Προεδρικής Φρουράς και της στρατιωτικής αντικατασκοπείας αποτυπώνει την πιθανή διείσδυση πρακτόρων σε ανώτερα κλιμάκια ή την αποτυχία πρόληψης επιχειρήσεων που ήταν δημόσια διακηρυγμένες από τις ΗΠΑ.
Ακόμα πιο σημαντικά, όμως, είναι τα ερωτηματικά που αφορούν το νέο καθεστώς στο Καράκας, το οποίο φαινομενικά συσπειρώνεται αυτή τη στιγμή γύρω από την προσωρινή πρόεδρο και μέχρι το περασμένο Σάββατο αντιπρόεδρο, Ντέλσι Ροντρίγκεζ. Ενώ η πατριωτική ρητορική από στελέχη της κυβέρνησης περισσεύει, η Ροντρίγκεζ μέσω ανάρτησής της στο Χ, κάλεσε τις ΗΠΑ «σε μια ατζέντα συνεργασίας, προσανατολισμένη στην κοινή ανάπτυξη». Βεβαίως, οι επαναλαμβανόμενες δηλώσεις Τραμπ και Ρούμπιο ότι «ελέγχουν την κατάσταση στη Βενεζουέλα» και επικοινωνούν με την Ροντρίγκεζ αντανακλούν ίσως περισσότερο ευσεβείς πόθους, παρά μια άμεση πραγματικότητα. Ωστόσο, είναι ενδεικτικό ότι σε όλη την πορεία του τσαβισμού και πολύ περισσότερο την τελευταία περίοδο, ποτέ δεν έλειψαν οι δίαυλοι επικοινωνίας με την Ουάσιγκτον, πότε επίσημα και πότε υπογείως. Αξίζει να σημειωθεί, ανάμεσα στα άλλα, ότι η Ροντρίγκεζ δεν περιλαμβάνεται στον κατάλογο των αξιωματούχων που κατηγορούνται από τις ΗΠΑ για διακίνηση ναρκωτικών, αν και σχεδόν το σύνολο των κυβερνητικών στελεχών έχουν ενταχθεί στο περίφημο «Καρτέλ των Ήλιων» – έστω κι αν πρόκειται για ένα κατά βάση είναι… σεναριογραφικό εύρημα του Λευκού Οίκου και του Πενταγώνου.
Ο Τραμπ, από την πλευρά του, με μια δήλωση δέκα λέξεων, έβαλε τέλος στο ενδεχόμενο «δημοκρατικής μετάβασης» υπό την ηγεσία της αντιπολίτευσης και της «νομπελίστριας» Μαρία Κορίνα Ματσάδο, τουλάχιστον στο άμεσο μέλλον. Ο Αμερικανός πρόεδρος αμφισβήτησε δημόσια τις ικανότητες της να ηγηθεί, λέγοντας ότι «δεν διαθέτει την εσωτερική υποστήριξη ή τον αναγκαίο σεβασμό μέσα στη χώρα». Πράγματι, η δεξιά αντιπολίτευση είναι περισσότερο δημοφιλής στα σαλόνια της Δύσης παρά στο Καράκας και ιδιαίτερα μεταξύ των φτωχότερων μαζών στη Βενεζουέλα. Μπορεί η απογοήτευση που υπάρχει για τις αποτυχίες του τσαβισμού έχουν στρέψει σημαντική μερίδα του πληθυσμού στην αποχή από τις εκλογές και στη μετανάστευση, δεν την έχουν όμως οδηγήσει στη στήριξη της δεξιάς, η οποία παραμένει συνώνυμη της πείνας που προκάλεσε ο νεοφιλελευθερισμός και το ΔΝΤ στην εποχή πριν την εμφάνιση του Τσάβες.
Για την κυβέρνηση των ΗΠΑ, φαίνεται ότι είναι προτιμότερη μια προσπάθεια συμφωνίας με το νέο καθεστώς, γνωρίζοντας και τους κινδύνους κοινωνικής ανάφλεξης. Μια ελεγχόμενη «συνέχεια», άλλωστε, θα εγγυούνταν την «τάξη» και τον έλεγχο των εργατικών και λαϊκών οργανώσεων. Οι Αμερικανοί ενδιαφέρονται ειδικά για την κυριαρχία επί της πετρελαϊκής βιομηχανίας και γνωρίζουν ότι χωρίς την μόνιμη παρουσία στρατού είναι εξαιρετικά δύσκολος ο πλήρης έλεγχός της. Από αυτή την άποψη, αξίζει να υπενθυμίσουμε πως η νέα πρόεδρος είχε ενεργό ρόλο σε επαφές με αμερικανικούς επιχειρηματικούς κύκλους, με την Chevron (που δεν διέκοψε ποτέ την παρουσία της στην χώρα), την Halliburton και τον Ρίτσαρντ Γκρένελ, ειδικό απεσταλμένο του Τραμπ που προσπάθησε να διαπραγματευτεί μια συμφωνία με τον Μαδούρο.
Η κομμουνιστική, επαναστατική αριστερά έχει καθήκον να υπερασπιστεί χωρίς «αστερίσκους» τον λαό της Βενεζουέλας
Σε κάθε περίπτωση, ο τσαβισμός, στην εκφυλισμένη εκδοχή των τελευταίων χρόνων, εκφράζει τα συμφέροντα μιας νέας ντόπιας αστικής τάξης που δεν έκρυψε την επιθυμία της για μια «δίκαιη» συμφωνία με τις ΗΠΑ, η οποία θα της επέτρεπε να συνεχίζει να αναπτύσσεται. Ωστόσο, η πιθανότητα επίτευξης μιας τέτοιας συμφωνίας είναι αβέβαιη. Μια μετάβαση υπό κηδεμονία των ΗΠΑ είναι ασύμβατη με τη συνέχεια του σημερινού καθεστώτος χωρίς ρωγμές και συγκρούσεις. Όποια κι αν είναι η μετάβαση, θα πρόκειται για μια απρόβλεπτη, ταραχώδη διαδικασία. Αυτός είναι και ο λόγος που ο Τραμπ δεν έχει αποκλείσει μια δεύτερη στρατιωτική επέμβαση «αν εσωτερικές δυνάμεις επιχειρήσουν να ανακτήσουν τον έλεγχο ή αν προκύψει σημαντική αντίσταση». Στο μεταξύ, η στρατιωτική πίεση θα συνεχιστεί με τη ναυτική παρουσία στην Καραϊβική, κατάσχεση πλοίων και συνέχεια του εμπάργκο, μέχρι να προχωρήσει μια συμφωνία για την είσοδο των αμερικανικών πετρελαϊκών εταιριών.
Την ίδια στιγμή και σε αυτό το φόντο, η παρέμβαση των ΗΠΑ θα μπορούσε να πυροδοτήσει και ένοπλη αντίσταση, εμβαθύνοντας τάσεις ριζοσπαστικοποίησης εντός της βενεζουελάνικης κοινωνίας. Ο μεγαλύτερος κίνδυνος για τις ΗΠΑ είναι ότι το σοκ της απαγωγής Μαδούρο θα τροφοδοτήσει το αντιιμπεριαλιστικό αίσθημα των λαών σε όλη τη Λατινική Αμερική. Στην ίδια τη Βενεζουέλα, είναι ζητούμενο αν ο λαός θα ξεπεράσει τα όρια του «σοσιαλισμού του 21ου αιώνα», που ποτέ δεν αμφισβήτησε τον καπιταλισμό και την αστική διακυβέρνηση.
Αναμφίβολα, η κομμουνιστική, επαναστατική αριστερά έχει καθήκον να υπερασπιστεί χωρίς «αστερίσκους» τον λαό της Βενεζουέλας από την επίθεση των ΗΠΑ και του κεφαλαίου. Είναι πλέον αναγκαίο η εργατική τάξη να διεκδικήσει κατάργηση των εκμεταλλευτικών σχέσεων παραγωγής, όσων δεν τόλμησε ποτέ να θίξει ο τσαβισμός. Ο σύγχρονος καπιταλισμός δεν είναι ίδιος με αυτόν που ήταν 30 χρόνια πριν, όταν ξεκίναγε το εγχείρημα του τσαβισμού. Η ρωγμή που άνοιξε στη Βενεζουέλα είναι ανοιχτή και δεν θα κριθεί μόνο εκεί, αλλά σε κάθε γωνιά του πλανήτη με την αναγκαία εμφάνιση ενός νέου επαναστατικού ρεύματος.
