Γιώτα Ιωαννίδου
Αυτή η κυβέρνηση, αυτό το σύστημα, βολεύεται γενικά με τους «αγνώστους», στρατιώτες, πολίτες, νεκρούς, όταν παραμένουν άγνωστοι, αφανείς και απρόσιτοι, παιδιά ενός λαού που πλαισιώνει φωτισμένους ηγέτες και τίθεται υπό τις διαταγές τους χωρίς αμφισβήτηση.
Οι εξέδρες των επισήμων δεξιά και αριστερά. Στη μέση τα ονόματα των νεκρών του εγκλήματος των Τεμπών, κρυμμένα από αστυνομικές δυνάμεις. Σύνταγμα 28 Οκτωβρίου 2025. Δεν θα μπορούσε άλλη εικόνα να απεικονίσει καλύτερα την αδυναμία της κυβέρνησης να μπαζώσει το ρήγμα που της άνοιξε αυτή η δολοφονία με την κοινωνία.
Αυτή η κυβέρνηση, αυτό το σύστημα, βολεύεται γενικά με τους «αγνώστους», στρατιώτες, πολίτες, νεκρούς, όταν παραμένουν άγνωστοι, αφανείς και απρόσιτοι, συμπληρώνοντας το εθνικό αφήγημα ενός λαού που πλαισιώνει φωτισμένους ηγέτες και τίθεται υπό τις διαταγές τους χωρίς αμφισβήτηση. «Κάθε χώρα έχει ένα μνημείο για τον άγνωστο στρατιώτη της» έγραφε ο Περικλής Κοροβέσης. «Αλλά όταν τους καλούσαν στο μέτωπο είχαν όλοι όνομα, διεύθυνση, αριθμό μητρώου… Κανένας στρατός δεν έχει άγνωστους στρατιώτες. Αλλά όταν σκοτώνονται φαίνεται πως σκοτώνεται και το όνομά τους»…
Η κυβέρνηση δείχνει συμπάθεια στους γονείς των νεκρών παιδιών όταν τυλίγονται με τη σιωπή του πόνου τους. Όχι όταν απαιτούν δικαιοσύνη. Θεωρεί βεβήλωση του μνημείου την απεργία πείνας που νίκησε αυτή την σιωπή. «Τα κεράκια από το ΙΚΕΑ», η «κουρελαρία», εκφράσεις της ενόχλησης του savoir vivre των κυβερνητικών στελεχών. Έχουν πιο πολύ φως από τα φλας και τους προβολείς, από τα απαστράπτοντα χρυσαφικά της «καλής κοινωνίας» και τους επισήμους, που χρησιμοποιούν τα μνημεία ως ντεκόρ της πολιτικής τους αίγλης. Εξ άλλου, όπως είπε ο γραμματέας Στρατηγικού Σχεδιασμού και επικοινωνίας της ΝΔ «τα παιδιά των Τεμπών δεν έπεσαν για την πατρίδα»… Είχε από καιρό απαντήσει ο ποιητής: «Να πεθαίνεις για την Ελλάδα είναι άλλο και άλλο εκείνη να σε πεθαίνει»…
Καλύτερα η συλλογική μνήμη να παραμένει νεκρή και τα μνημεία της να φυλάσσονται από ειδικές δυνάμεις. Γίνονται επικίνδυνα όταν συναντούν σύγχρονες προσδοκίες και αγώνες για ειρήνη, ελευθερία, δικαιοσύνη, όταν επιζητούν τη λύτρωση της δικαίωσης. Μερικά σύμβολα είναι σαν τα ποιήματα. Αλλιώς τα γράφουν οι ποιητές αλλιώς τα νοηματοδοτούν οι λαοί. Στο μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη επιγράφονται όσοι συμμετείχαν στην εκστρατεία στην Κορέα αλλά όχι στην Εθνική Αντίσταση. Το τίμησε η κατοχική, δοσιλογική κυβέρνηση Τσολάκογλου το 1941 με στεφάνια για τους Έλληνες και τους Ιταλούς πεσόντες, με ευζωνικά τμήματα, χωροφύλακες και Ιταλούς καραμπινιέρους, αυτούς που έφιπποι διέλυσαν τους διαδηλωτές το 1943. Είναι ένα μνημείο που απευθύνεται στους «κάτω», με την προϋπόθεση να το διαχειρίζονται «οι πάνω».
Η Ευρώπη προετοιμάζεται για πόλεμο… Είναι η εποχή που διαμορφώνονται οι αφηγήσεις για το εθνικό συμφέρον
Η επιμονή στη δημόσια συζήτηση γύρω από την (ν)τροπολογία της κυβέρνησης για την αποστείρωση του μνημείου από κάθε σύγχρονο αγώνα, έχει όμως και μια άλλη σημαντική πλευρά. Υπάρχει κάτι πιο «βαθύ που τους λερώνει», την κυβέρνηση και το σάπιο πολιτικό σύστημα. Η καπιταλιστική κρίση δεν αφήνει περιθώρια. Το κεφάλαιο διψά για αγορές. Η Ευρώπη προετοιμάζεται για πόλεμο… Οι οικονομίες στρατιωτικοποιούνται και οι λαοί φτωχαίνουν. Είναι η εποχή που οικοδομούνται οι αντίστοιχες αφηγήσεις, που φτιάχνονται οι νέοι «φίλοι» και «εχθροί» του εθνικού συμφέροντος, που θα επιχειρήσει να συγκαλύψει τον ταξικό Καιάδα και να εξασφαλίσει πειθήνιους στρατιώτες.
Η υπουργός Παιδείας το διατύπωσε με αποκαλυπτική σαφήνεια στο μήνυμά της για την 28η Οκτωβρίου. Υπήρχε εκείνη την περίοδο, έγραψε, «αποφασιστικό σχέδιο νίκης που ήρθε ως αποτέλεσμα της στρατιωτικής προετοιμασίας του ελληνικού κράτους αλλά και της εξαιρετικής ποιότητας της ελληνικής κοινωνίας, που ξεπερνώντας τις δοκιμασίες του Μεσοπολέμου κατόρθωσε να παρουσιαστεί πιο δυνατή και πιο ενωμένη… Χρειάζεται σωστή αντίληψη για τον σύγχρονο κόσμο… και η κοινωνία να υπερβαίνει τις διαφορές της και να αντιλαμβάνεται τα μεγάλα διακυβεύματα». Αυτή είναι η εκτίμηση της υπουργού για το δικτατορικό καθεστώς της 4ης Αυγούστου, που βασάνισε, δολοφόνησε, έστειλε σε φυλακές και εξορίες πλήθος κομμουνιστές και δημοκράτες για να γλυτώσει (!) τη χώρα από «τον κομμουνιστικό κίνδυνο». Που παρέδωσε κρατούμενους και εξόριστους κομμουνιστές στις γερμανικές αρχές ασφαλείας όταν ζητούσαν να σταλούν στο μέτωπο για να πολεμήσουν. Αυτή είναι η έμπνευση για τους ταγούς του έθνους να τοποθετούνται σήμερα θεωρώντας «σωστή πλευρά της ιστορίας» το γενοκτονικό κράτος του Ισραήλ, τους ΝΑΤΟϊκούς εταίρους και τις ΗΠΑ του Τραμπ.
Να μην αφήσουμε την ιστορία να γίνει «μια ωραία κοιμωμένη» άψυχων συμβόλων υπενθύμισης παρελθόντων γεγονότων, όπως βολεύει την κυρίαρχη αφήγηση. Να εξασφαλίσουμε να είναι ζώσα διαδικασία που επηρεάζει το παρόν και κοιτά προς το μέλλον, πάνω από τις πλάτες των αγωνιζόμενων ανθρώπων.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν στο φύλλο 1-2 Νοεμβρίου
