Ιωάννα Καρδάρα
▸Εκπαιδευτικοί περιγράφουν στο Πριν τον διαρκή αγώνα επιβίωσης
Με πολύ μεγάλες ελλείψεις σε εκπαιδευτικούς αλλά και στεγαστικό αδιέξοδο έχει ξεκινήσει ακόμη μία σχολική χρονιά. Η αύξηση των ενοικίων και η γενικευμένη στεγαστική κρίση, σε συνδυασμό με τις χρόνιες ελλείψεις στα σχολεία, έχουν μετατρέψει την καθημερινότητά των εκπαιδευτικών σε έναν διαρκή αγώνα επιβίωσης.
Η Άννα Γαλανοπούλου, τρία χρόνια αναπληρώτρια εκπαιδευτικός, φέτος βρίσκεται σε σχολείο της Νέας Φιλαδέλφειας. Όπως εξηγεί στο Πριν, όταν πρωτοκατέβηκε στην Αθήνα δυσκολεύτηκε αρκετά να βρει σπίτι τονίζοντας ότι μετά από αρκετό καιρό κατέληξε σε ένα μικρό διαμέρισμα 32 τ.μ. «Τον τελευταίο χρόνο είμαι σε αναζήτηση νέας κατοικίας αλλά δεν μπορώ να βρω. Τα ποσά που ζητούν οι ιδιοκτήτες/τριες είναι απλησίαστα χωρίς να υπάρχει καμία αναλογία τιμής και σπιτιού», σημειώνει. Όπως αναφέρει, κάθε χρόνο χιλιάδες αναπληρωτές/τριες και νεοδιόριστοι/ες βρίσκονται στην δεινή θέση εύρεση κατοικίας στον καινούριο τόπο στον οποίο διορίστηκαν.
«Η εκτίναξη των τιμών του ενοικίου, το κόστος μετακίνησης και τα έξοδα της διαβίωσης δεν είναι δυνατόν να καλυφθούν από τον χαμηλό μισθό των εκπαιδευτικών/τριών. Η κρίση της στέγασης δεν είναι περιστασιακό γεγονός και δεν υπάρχει πλέον μόνο στις νησιωτικές περιοχές της χώρας. Εκπαιδευτικοί αναγκάζονται να μένουν σε σκηνές, σε κάμπινγκ, μέσα στα αυτοκίνητά τους, σε ξενοδοχεία για ολόκληρη την χρονιά, σε σπίτια μόνο μεταξύ της περιόδου Νοεμβρίου – Μαρτίου, διότι το υπόλοιπο διάστημα νοικιάζονται ως Airbnb. Ολοένα και περισσότερες περιοχές εξευγενίζονται με κύριο στόχο την προσέλκυση νέων επενδυτών διώχνοντας τους κατοίκους από τις γειτονιές και οδηγώντας τους σε ακραία στεγαστική επισφάλεια», υπογραμμίζει.
Παράλληλα τα κενά και οι ελλείψεις στα σχολεία διογκώνονται. Όπως σημειώνει στο Πριν ο αναπληρωτής εκπαιδευτικός στην πρωτοβάθμια στο Κερατσίνι, Νίκος Ρίζος, η φετινή χρονιά φαίνεται να είναι αρκετά δύσκολη. «Δεν υπάρχουν ειδικότητες. Ακόμα δεν μπορεί να λειτουργήσει ολοήμερο σχολείο γιατί δεν υπάρχει δάσκαλος», τονίζει, ενώ προσθέτει ότι υπάρχουν 12 διαγνωσμένες περιπτώσεις για παράλληλη στήριξη και οι προσλήψεις που έχουν γίνει είναι τέσσερις.
Την υποστελέχωση των σχολείων επιβεβαιώνει από την πλευρά της και η Άννα Γαλανοπούλου επισημαίνοντας ότι τα σχολεία έχουν ξεκινήσει αλλά υπολειτουργούν. «Υπάρχουν πολύ μεγάλες ελλείψεις σε εκπαιδευτικούς ειδικοτήτων, σε τμήματα ΖΕΠ, ένταξης, ολοημέρου και σε θέσεις παράλληλης στήριξης. Οι προσλήψεις της α΄ φάσης όχι μόνο δεν αντιστοιχούν στις πραγματικές ανάγκες αλλά δεν είναι σε θέση να καλύψουν ούτε τις βασικές. Ενδεικτικά σε σχολεία που έχουν εγκριθεί 15-20 διαγνώσεις παράλληλης στήριξης, πλήρους ωραρίου, έχουν σταλθεί με την α΄ φάση προσλήψεων μόνο τέσσερις-πέντε. Ταυτόχρονα, δεν αναλαμβάνει κανείς αρμόδιος (όπως το υπουργείο, η διεύθυνση πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης) την ευθύνη για να ενημερώσει για τον τρόπο διαχείρισης των τρομερών αυτών ελλείψεων και την κατανομή των εκπαιδευτικών παράλληλης στήριξης στα παιδιά. Με αποτέλεσμα οι εκπαιδευτικοί παράλληλης στήριξης να μοιράζονται σε διαφορετικές τάξεις και παιδιά. Απαιτούμε, λοιπόν, να υπάρχει μια/ ένας εκπαιδευτικός παράλληλης στήριξης ανά παιδί για να είναι σε θέση να εκπληρώσει το παιδαγωγικό του ρόλο. Ακόμη, πολλοί/ες εκπαιδευτικοί αναγκάζονται να επιστρέψουν στον τόπο καταγωγής τους και στο γονικό τους σπίτι διανύοντας έτσι πολύ μεγάλες αποστάσεις καθημερινά μέχρι το σχολείο. Αυτό συμβαίνει διότι μπορούν να τα βγάλουν πέρα οικονομικά με τις τιμές των ενοικίων, την γενικότερη ακρίβεια σε συνδυασμό με την φτωχοποίηση του κλάδου και της κοινωνίας γενικότερα», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Οι εκπαιδευτικοί εκφράζουν την απαισιοδοξία τους και για τη δεύτερη φάση των διορισμών, καθώς τα κενά είναι περισσότερα από όσους αναμένεται να προσληφθούν. «Τα σχολεία άνοιξαν με πάρα πολλά κενά και όλα δείχνουν ότι θα συνεχίσουν έτσι», επισημαίνει ο Νίκος Ρίζος.
Πέρα από τη στέγαση και τα κενά, η εργασιακή επισφάλεια παραμένει μόνιμος συνοδοιπόρος. Όπως εξηγεί η Άννα Γαλανοπούλου «είναι μια συνθήκη γεμάτη επισφάλεια, βασισμένη στην ελαστική σχέση εργασίας σε συνδυασμό με την στέρηση του δικαιώματος για μόνιμη και σταθερή εργασία. Οι αναπληρωτές/τριες εκπαιδευτικοί απολύονται κάθε Ιούνιο και επαναπροσλαμβάνονται την επόμενη ακαδημαϊκή χρονιά, καλύπτοντας κάθε χρόνο πάγιες και διαρκείς ανάγκες. Την περίοδο του καλοκαιριού απολύονται και είναι άνεργοι/ες με μοναδικό εισόδημα το πενιχρό ταμείο ανεργίας, το οποίο φέτος πολλοί/ες αναπληρωτές/τριες δεν το έχουν λάβει εξαιτίας του εμπαιγμού της προπληρωμένης κάρτας ανεργίας», ενώ ο Νίκος Ρίζος περιγράφει την εμπειρία του με το νέο σύστημα πληρωμής του επιδόματος μέσω κάρτας: «Μιλάμε για 550 ευρώ, εκ των οποίων περίπου τα 260 είναι δεσμευμένα. Δεν μπορείς να τα διαχειριστείς όπως θέλεις, σου δημιουργεί τρομερούς φραγμούς».
«Βιώνουμε τον εμπαιγμό της κυβέρνησης, του υπουργείου Παιδείας κάνοντας συμπτύξεις τμημάτων, κλείνοντας σχολικές μονάδες, μοιράζοντας πειθαρχικά σε εκπαιδευτικούς που απέχουν απεργούν από την αξιολόγηση. Διεκδικούμε μαζικούς και μόνιμους διορισμούς με μοναδικές προϋποθέσεις το πτυχίο και την προϋπηρεσία. Δεκαπέντε μαθητές/τριες ανά τμήμα, κατάργηση του νόμου 4589/19 (προσοντολόγιο). Ακόμη, την ανάπτυξη προγραμμάτων κοινωνικής, εργατικής, φοιτητικής κατοικίας για την κάλυψη όλων των αναγκών. Παράλληλα, γενναίες αυξήσεις στους μισθούς επιστροφή του 13ου και 14ου μισθού. Δωρεάν μετακινήσεις για όλους/ες τους/τις εκπαιδευτικούς και άμεση καταβολή οδοιπορικών ανά μήνα σε μόνιμους/ες, αναπληρωτές/τριες, νεοδιόριστους/ες», υπογραμμίζει στο Πριν η Άννα Γαλανοπούλου.
Ο Νίκος Ρίζος με τη σειρά του στέκεται ιδιαίτερα στην ανάγκη κατάργησης του προσοντολογίου. «Έτσι όπως το έχουν φέρει, μας υποχρεώνουν να κυνηγάμε μεταπτυχιακά και σεμινάρια μόνο και μόνο για καλύτερους όρους δουλειάς. Δημιουργεί ένα τεράστιο ταξικό ανάχωμα. Στην πράξη, οι αναπληρωτές κάθε χρόνο «αναπληρώνουν τον εαυτό τους», λέει χαρακτηριστικά.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν στο φύλλο 20-21 Σεπτεμβρίου 2025
