Γιώτα Ιωαννίδου
Σύμφωνα με το καπιταλιστικό κρατικό δίκαιο δικαιώματα έχουν κυρίως οι έχοντες. Το δικαίωμα των λαών στην ειρήνη σκοντάφτει στο δικαίωμα των εταιρειών για εξασφάλιση νέων πηγών εκμετάλλευσης. Το δικαίωμα στη γη και την ελευθερία είναι αναχρονισμός όταν εμποδίζει εμπορικούς δρόμους και χρυσοφόρες Ριβιέρες.
Ο Μαχμούντ Χαλίλ, μεταπτυχιακός φοιτητής στο Κολούμπια, σε επιστολή του στον Guardian θέτει το ερώτημα: «Ποιος έχει δικαίωμα να έχει δικαιώματα;» Ο Χαλίλ συνελήφθη και κλείστηκε σε κέντρο κράτησης στη Λουιζιάνα, ως «συνέπεια άσκησης του δικαιώματός του στην ελευθερία του λόγου». Πολλοί φοιτητές και φοιτήτριες για τον ίδιο λόγο αποβλήθηκαν ή έχασαν τον πτυχιακό τους τίτλο. Και συνεχίζει: «Οι γονείς στη Γάζα βαστούν πάλι στα χέρια τους μικρά σάβανα και οι οικογένειες αντιμετωπίζουν τις βόμβες μαζί με την πείνα και τον εκτοπισμό. Είναι ηθική μας επιταγή να επιμείνουμε στον αγώνα για την ελευθερία».
Ο Χαλίλ όμως υψώνεται πάνω από την Παλαιστίνη που αιμορραγεί, σε ένα κόσμο που η αφτιασίδωτη βαρβαρότητα είναι η νέα κανονικότητά του. Γράφει για τις «αθόρυβες αδικίες» που συντελούνται τα παγωμένα πρωινά στο κέντρο κράτησης, σε βάρος πολλών διαφορετικών ανθρώπων. Και μας απευθύνει ένα αμείλικτο ερώτημα σε μια εποχή που ο καπιταλιστικός κανιβαλισμός παραμερίζει όλα τα αστικά σαβουάρ βιβρ ξεγυμνώνοντας σε κοινή θέα τις περί δικαίου αρχές του.
Σύμφωνα με το καπιταλιστικό κρατικό δίκαιο, που θεμελιώνεται στην ανισότητα, δικαιώματα έχουν κυρίως οι έχοντες. Το δικαίωμα των λαών στην ειρήνη σκοντάφτει στο δικαίωμα των εταιρειών για εξασφάλιση νέων κερδοφόρων πλουτοπαραγωγικών πηγών εκμετάλλευσης. Το δικαίωμα στη γη και την ελευθερία είναι αναχρονισμός όταν εμποδίζει εμπορικούς δρόμους και χρυσοφόρες τουριστικές Ριβιέρες. Τα 800 δισ. πολεμικές δαπάνες είναι αναντίρρητος νόμος όταν η φτώχεια είναι δίκαιη τιμωρία για την «ανικανότητα» των εργαζόμενων. Το να αμείβεται ένας πρωθυπουργός με οκταπλάσιο μισθό -εκτός των άλλων αμοιβών του- από έναν εργάτη είναι δίκαιο και ακόμη πιο δίκαιο να του δίνει αύξηση-ελεημοσύνη ενός ευρώ την ημέρα και να απαιτεί την ευγνωμοσύνη του. Το να αμείβονται δε οι Διευθύνοντες Σύμβουλοι των Τραπεζών 27 και 35 φορές περισσότερο από έναν εργαζόμενο, ε αυτό είναι «φυσικό» δίκαιο… Όπως «φυσικό δίκαιο» είναι και το να σπουδάζουν όσοι πληρώνουν ενώ οι υπόλοιποι να θεωρούνται ότι δεν «παίρνουν τα γράμματα». Δίκαιο επίσης είναι η έκφραση να περιορίζεται στο να ακούς και να υπακούς και όχι να μιλάς και να διεκδικείς…
Μπροστά στην ωμή πραγματικότητα του καπιταλισμού, η αναζήτηση δικαιοσύνης σύμφωνα με την κυρίαρχη αντίληψη μπορεί επίσης να διαβεί μόνο από δύο δρόμους ή και τον συνδυασμό τους. Με την καταφυγή στο μεταφυσικό, θρησκευτικό επέκεινα, στον ομιχλώδη ορίζοντα μιας άλλης ζωής, όπου θα ανταμειφθεί δίκαια για την αρετή του να υπομένει τη σημερινή ζωή του. Ή με την δήθεν ρεαλιστική κατανόηση της ωμής πραγματικότητας χωρίς εξωραϊσμούς, με μια κυνική, ωφελιμιστική, ατομικιστική πορεία, όπου η ζωή του ενός θα στηρίζεται στον πολυποίκιλο θάνατο των δικαιωμάτων των άλλων. Κάπου θα υπάρχουν και κάτι ηθικές αρχές ως συμπλήρωμα ψυχής για όσους επιζούν. Οι υψηλές αρετές εξάλλου της αστικής εξουσίας ποτέ δεν εμπόδισαν τις πιο ελεεινές πρακτικές… Όπως και οι δεύτερες ποτέ δεν ανέστειλαν τον κυριακάτικο εκκλησιασμό των αρχόντων.
Φοιτητές και φοιτήτριες στις ΗΠΑ αποβάλλονται από τα πανεπιστήμια γιατί υπερασπίστηκαν την Παλαιστίνη, ασκώντας το δικαίωμα στην ελευθερία του λόγου
Γι’ αυτό η επιστολή του Χαλίλ δεν αφορά μόνο τον Χαλίλ. Μας αφορά όλους και παντού. Δεν αφορά μόνο την Αμερική του Τραμπ αλλά και την Αμερική του Μπάιντεν και την Ευρώπη. Αφορά τον 57χρονο άστεγο Ρουμάνο που βρέθηκε νεκρός στο κέντρο της Αθήνας. Αλήθεια πώς είναι το όνομά του; Τον 75χρονο που σκοτώθηκε από εργατικό ατύχημα ασκώντας το «δικαίωμα της εργασίας», που θέσπισε πρόσφατα η κυβέρνηση για να ξεχαστεί το δικαίωμα της σύνταξης! Αφορά τους νεκρούς των εγκλημάτων στα Τέμπη και την Πύλο, τα φαντάσματα των δικαιωμάτων τους στη ζωή που τους στερήθηκαν ξαφνικά αλλά όχι τυχαία.
«Ο κάθε άνθρωπος είναι ένα μοναδικό και ανεπανάληπτο ον. Πρέπει να έχει δικαίωμα και δυνατότητα να πραγματοποιήσει τις κοινωνικά δυνάμει δυνατότητές του, εδώ στη γη και στον παρόντα χρόνο… Οι αξίες και τα ανθρώπινα δικαιώματα μπορούν να αποκτήσουν περιεχόμενο μόνο σε μια κοινωνία όπου η εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο, οι ανταγωνισμοί και οι πόλεμοι θα αποτελούν ιστορικό παρελθόν» γράφει ο Ευτύχης Μπιτσάκης στο πρόσφατο βιβλίο του Για μια εγκόσμια ηθική. Και συνεχίζει «Ο σοσιαλισμός είναι δυνατότητα που κυοφορείται στο σημερινό κόσμο». Όχι από μόνη της αλλά από όλους εμάς που γινόμαστε αντικείμενα αδικίας και οφείλουμε να μετασχηματιστούμε σε υποκείμενα συνειδητής ανατροπής.
Για να μπορέσει ο Χαλίλ και ο κάθε Χαλίλ να είναι ελεύθερος και ζωντανός για να αντικρίσει τη γέννηση του πρώτου παιδιού του, έχοντας «πλήρη επίγνωση ότι αυτή η στιγμή ξεπερνά τις προσωπικές του συνθήκες», όπως καταλήγει στην επιστολή του.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Πριν στο φύλλο 5-6 Απριλίου
