Ένα ιστορικό-πολιτικό αφήγημα της Όλγας Τσιλιμπάρη
Η Κρυμμένη, εκδόσεις Άπαρσις, είναι η πρώτη συγγραφική απόπειρα της Όλγας Τσιλιμπάρη, εκπαιδευτικού στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση στο νησί όπου γεννήθηκε, την Κέρκυρα.
Η «κρυμμένη» είναι μια γυναίκα σύμβολο αλλά όχι διάσημη, ηρωική και ταυτόχρονα καθημερινή που γύρω της και μέσα της στροβιλίζονται σημαντικά ιστορικά γεγονότα. Από την Καισαριανή του μεσοπολέμου, την κατοχή, τον ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, την ΟΠΛΑ και τον Δημοκρατικό Στρατό, την πολιτική προσφυγιά, την Τασκένδη, την Ελλάδα της δεκαετίας του 1980, μέχρι και σήμερα εξιστορούνται στιγμές, γεγονότα, μάχες, θάνατοι, προσδοκίες, αισθήματα, έρωτες, αναζητήσεις. Μέσα τους δεν σταματά να πάλλεται η ανυπότακτη φωνή της ιστορίας, με δύναμη ανάλογη με το μπόι κάθε εποχής, με στίχους τραγουδιών λαϊκών που έγιναν σημαίες.
Δεν πρόκειται για μια προσπάθεια ηρωοποίησης, γιατί όλα τα ανθρώπινα αναγνωρίζονται και δεν απωθούνται. Η ανυπότακτη φωνή βγαίνει μέσα από τις ήττες της επαναστατικής απόπειρας κι όχι από μια ωραιοποίηση των γεγονότων. Με πολλά στοιχεία προφορικού και βιωματικού λόγου περιγράφονται οι εποχές, με την πεποίθηση ότι τίποτα δεν πάει χαμένο. Είναι μια μάχη με το στρατόπεδο της λήθης, μια προσπάθεια αναδόμησης της μνήμης μέσα από τα ερωτήματα του σήμερα, ενάντια στη συστηματική αναθεώρηση της ιστορίας από την κυρίαρχη εξουσία αλλά και μιας αριστεράς που με τον κυβερνητισμό της την αρνείται. Τα ερωτήματα, οι διαφωνίες, η τυραννία της αμφιβολίας συνοδεύουν και ενισχύουν αυτή τη μάχη. Γιατί όπως λέει η «κρυμμένη» «έχουμε ανοικτούς λογαριασμούς με την ιστορία, δε θα ξεφύγουμε με ευκολίες και σιωπές»…
Η συγγραφέας προσπαθεί να δώσει χώρο στη νεολαία της σημερινής εποχής, αναζητώντας τα νήματα για μια νέα χειραφετητική, απελευθερωτική προσπάθεια της ανθρωπότητας. Δεν αρκείται να μηρυκάζει τις ήττες και τις διαψεύσεις. Αναγνωρίζει το κουβάρι των ερωτημάτων αλλά δεν συμβιβάζεται με την αποτυχία απάντησης που «ρημάζει τις ζωές και φτάνουν να νιώθουν οι άνθρωποι σκουλήκια». Επιμένει ότι η εποχή μας «έχει πολύ πόνο αλλά και κρυφές ανάσες» και πολύ ανάγκη «για το όνειρο».
Στα εικοσιπέντε κείμενα του «ιστορικο-πολιτικού της αφηγήματος» η συγγραφέας εναλλάσσει τα πρόσωπα που διηγούνται, την ιδεολογική τους οπτική, το στρατόπεδο που πολεμούν. Ωστόσο, η «κρυμμένη» παραμένει στο κέντρο, παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στα γεγονότα, φανερώνοντας όλες τις σκέψεις, τους αναστοχασμούς και τις αγωνίες της. Γιατί δεν είναι κρυμμένη από ντροπή, απογοήτευση ή επειδή παραιτήθηκε από τον μεγάλο στόχο «των ταπεινών ο πόνος και η θλίψη/ του σκλάβου η βαθιά η οιμωγή/ από τη γη μας να λείψει/ για να γενεί πιο όμορφη η ζωή». Πικραίνεται από τον ηττημένο Δεκέμβρη και τη Βάρκιζα, την κομματική, μεταπολεμική γραμμή της «εθνικής» συμφιλίωσης, «που δεν άφηνε να βγεις θαρρετά και να υποστηρίξεις αυτό που ήσουν γιατί είχε μέσα του πόλεμο», από την μεταπολιτευτική γραμμή συναίνεσης με την κυρίαρχη εξουσία. Ωστόσο, δεν μένει «κρυμμένη» από παραίτηση, αλλά προσμένοντας να δώσει την τελευταία της μάχη, όταν θα γράφει πάλι την ιστορία ο «ποιητής λαός».
