Δημήτρης Γκόβας
Η Πρωτοβουλία για σύγχρονο κομμουνιστικό πρόγραμμα και κόμμα πραγματοποίησε τη δεύτερη Ημερίδα της με εισηγήσεις για την αντικαπιταλιστική επανάσταση, τα όργανα εργατικής πολιτικής και εξουσίας, τη δυαδική εξουσία και το αντικαπιταλιστικό πρόγραμμα. Οι εισηγήσεις και οι παρεμβάσεις είχαν μάχιμο χαρακτήρα, φέρνοντας πλούσια εμπειρία από σύγχρονες και παλιότερες επαναστατικές παρεμβάσεις, αλλά και τις κυβερνητικές και μεταρρυθμιστικές απάτες.
Πραγματοποιήθηκε η δεύτερη Ημερίδα εργασίας και διαλόγου της Πρωτοβουλίας για σύγχρονο κομμουνιστικό πρόγραμμα και κόμμα τη Δευτέρα 18 Ιουλίου 2022, στο Ανοιχτό Θέατρο της Πλατείας Κουμουνδούρου. Η συγκεκριμένη Ημερίδα προετοιμάστηκε από την τρίτη θεματική ομάδα εργασίας της Πρωτοβουλίας, που έχει αντικείμενο τα ζητήματα της επανάστασης στην εποχή μας, της επαναστατικής τακτικής και στρατηγικής και του αντικαπιταλιστικού προγράμματος πάλης. Είχε μαζική συμμετοχή, ιδιαίτερα νέων, και κράτησε τους συμμετέχοντες για τρεις ώρες σε μια πολύ γόνιμη συζήτηση.
Η πρώτη εισήγηση έγινε από τον Άλκη Σιούλα, άνεργο νέο αρχιτέκτονα, με θέμα «Τα κοινωνικά αδιέξοδα της ιδιωτικής ιδιοκτησίας και η εργατική απάντηση – Είναι δυνατή η ανάδυση του κομμουνισμού στην παραγωγή χωρίς εργατική εξουσία;». Ο εισηγητής έκανε μια σύντομη ιστορική αναδρομή των δρόμων ανάδυσης του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής μέσα από τα σπλάχνα της φεουδαρχίας, τονίζοντας τη σταδιακή επέκτασή του στην παραγωγική βάση της κοινωνίας με τις αστικές επαναστάσεις να έρχονται ως επιστέγασμα αυτών των αλλαγών. Αντίθετα «η ανατροπή του αστικού κράτους είναι αναγκαία για την έναρξη των κομμουνιστικών μετασχηματισμών στην παραγωγική βάση της κοινωνίας». Η επίθεση στην ιδιοκτησία του κεφαλαίου και στη γενικευμένη εμπορευματική παραγωγή από την εργατική εξουσία είναι αναγκαία για την «κατοχύρωση της κοινοκτημοσύνης, της συλλογικής ιδιοκτησίας των ελεύθερα συνεταιριζόμενων παραγωγών».
Ο Μπάμπης Συριόπουλος, μέλος της Συντακτικής Επιτροπής των Τετραδίων Μαρξισμού εισηγήθηκε με θέμα «Το αστικό κράτος και τα όργανα εργατικής πολιτικής και εξουσίας – Άλωση από μέσα ή πολιορκία απ’ έξω;». Στην εισήγηση τονίστηκε το συνειδητό στοιχείο της επανάστασης και της προετοιμασίας της. Αναδείχθηκε η ανάγκη ανατροπής της αστικής εξουσίας «απ’ έξω» από την ανεξάρτητη δράση της εργατικής τάξης με τα δικά της όργανα επιβολής και εξουσίας. Κάνοντας μια αναδρομή σε σημαντικούς ιστορικούς σταθμούς (Παρισινή Κομμούνα, 1905, 1917, ελεύθερη Ελλάδα, Χιλή 1970-1973) προσπάθησε να αναδείξει τα γενικά χαρακτηριστικά τέτοιων οργάνων, την ανάδειξή τους σε επαναστατικές κρίσεις και την εμφάνιση της «δυαδικής εξουσίας». Απορρίπτοντας τους κυβερνητικούς δρόμους, παλιούς και νέους, όπως και την καρικατούρα μιας δυαδικής εξουσίας και οικονομίας διαρκείας τόνισε -με ιδιαίτερη αναφορά στη Χιλή- ότι «η εξουσία δεν κόβεται σε φέτες σαν το σαλάμι» και μια επαναστατική κρίση καταλήγει είτε στην αντεπανάσταση είτε στην εργατική εξουσία.
Το αντικαπιταλιστικό πρόγραμμα είναι δρόμος μετάβασης από την θεωρία στην πράξη και όχι μεταβατικό στάδιο από τον καπιταλισμό στην εργατική εξουσία
Ο Κώστας Δικαίος, μηχανολόγος μηχανικός σε βιομηχανία, εισηγήθηκε με θέμα «Η σημασία και οι βασικές αρχές ενός αντικαπιταλιστικού προγράμματος – Ο επαναστατικός δρόμος για τις άμεσες εργατικές ανάγκες». Ο εισηγητής τόνισε τον επαναστατικό χαρακτήρα των αντικαπιταλιστικών στόχων και προγράμματος πάλης ως μια πορεία μετάβασης από την θεωρία στην πράξη και όχι ένα μεταβατικό στάδιο από τον καπιταλισμό στην εργατική εξουσία. Έκανε μια ιστορική αναδρομή στα προγράμματα άμεσων στόχων από το Κομμουνιστικό Μανιφέστο, τη λογική των «μάξιμουμ» και «μίνιμουμ» προγραμμάτων των κομμάτων της 2ης Διεθνούς, τη λενινιστική αντίληψη των Θέσεων του Απρίλη, τη λαϊκομετωπική λογική των σταδίων, το Μεταβατικό Πρόγραμμα του Λ. Τρότσκι, τον ευρωκομμουνιστικό «ιστορικό συμβιβασμό» μέχρι το σύγχρονο αντικαπιταλιστικό πρόγραμμα. Υπογραμμίζοντας την αναγκαία σύνδεση του επαναστατικού προγράμματος με τον εργατικό έλεγχο στην παραγωγή και τα εργατικά συμβούλια, έκανε κριτική σε άλλες πολιτικές αντιλήψεις για την αναγκαιότητα και το χαρακτήρα του προγράμματος καθώς και για τις πολιτικές και κοινωνικές προϋποθέσεις του.
Η τελευταία εισήγηση από τον Κώστα Τριχιά, μέλος της Γραμματείας της Πρωτοβουλίας είχε θέμα «Το αντικαπιταλιστικό πρόγραμμα σήμερα – Ο αντικαπιταλιστικός αγώνας απέναντι στη σημερινή επίθεση του κεφαλαίου και των κυβερνήσεων του». Ο εισηγητής μίλησε για το εκρηκτικό μείγμα που δημιουργούν οι κοινωνικές αντιθέσεις, τα αγωνιστικά σκιρτήματα και τις εκρήξεις που ξεσπούν κατά κύματα και την ανάγκη ανεξαρτησίας της εργατικής πολιτικής σε περιεχόμενο και μορφή. Απαραίτητη είναι η ανάπτυξη του αντικαπιταλιστικού προγράμματος, η υπέρβαση του διχασμού οικονομικού και πολιτικού αγώνα και η σύνδεση στρατηγικής και ταχτικής. Οι στόχοι-κρίκοι δεν αποτελούν απλά συνδικαλιστικά αιτήματα, αλλά κοντράρουν την ουσία της αστικής πολιτικής, είναι αναγκαίοι και λαϊκά κατανοητοί στόχοι και παράλληλα η πάλη γι’ αυτούς εμπεριέχει μια δυναμική που μπορεί να οδηγήσει σε γενίκευση της αντιπαράθεσης. Στη συνέχεια ανέπτυξε τα βασικά σημεία ενός αντικαπιταλιστικού προγράμματος στην Ελλάδα του 2022.
Όλες οι εισηγήσεις στην αναπτυγμένη τους μορφή έχουν αναρτηθεί στην ιστοσελίδα της Πρωτοβουλίας.
Βίντεο από την ημερίδα της Πρωτοβουλίας για σύγχρονο κομμουνιστικό πρόγραμμα και κόμμα
