Γρηγόρης Τασσόπουλος*
▸Με αφορμή το νέο παγκοσμίων διαστάσεων σκάνδαλο παρακολουθήσεων που αποκαλύφθηκε το Σαββατοκύριακο, πολλά από τα θύματα του οποίου ήταν και δημοσιογράφοι, αξίζει να παραθέσουμε τη διαπίστωση που κάνουν, με άρθρο τους στην εφημερίδα The Guardian, δύο από τους πρωταγωνιστές της έρευνας: Ο Λοράν Ρισάρ και η Σαντρίν Ριγκό, επικεφαλής της δημοσιογραφικής «κοινοπραξίας» Forbidden Stories.
«Η ενεργός παρακολούθηση δημοσιογράφων και ακτιβιστών δεν έχει να κάνει μόνο με μια προσωπική επίθεση εναντίον τους. Είναι και ένας τρόπος για να στερηθούν εκατομμύρια πολίτες την ανεξάρτητη πληροφόρηση για τις ίδιες τις κυβερνήσεις τους. Όταν υποκλέπτουν ένα τηλέφωνο δημοσιογράφου, μπορούν να αποσπάσουν τις πιο ευαίσθητες πληροφορίες που περιέχει. Πάνω σε ποιο θέμα εργαζόταν; Ποιες ήταν οι πηγές του; Πού κρύβει τις αποδείξεις και τα έγγραφα που έχει βρει; Ποια είναι τα αγαπημένα του πρόσωπα; Ποια πληροφορία για την ιδιωτική του ζωή μπορεί να αξιοποιηθεί προκειμένου να εκβιαστεί και να δυσφημιστεί;», γράφουν. Και συνεχίζουν, αναδεικνύοντας μια ακόμη ενδιαφέρουσα πλευρά: «Οι δημοσιογράφοι πίστευαν για πολύ καιρό ότι οι νέες τεχνολογίες είναι σύμμαχός τους, κρίκοι στην προσπάθεια να αντιμετωπίσουν τη λογοκρισία. Με την ύπαρξη προηγμένων εργαλείων παρακολούθησης στον κυβερνοχώρο, όπως ο “Πήγασος”, συνειδητοποιούν βίαια το γεγονός ότι οι μεγαλύτερες απειλές κρύβονται στα σημεία που κάποτε θεωρούσαν ότι είναι τα πιο ασφαλή».
Η υπόθεση αυτή, κεντρικό ρόλο στην οποία διαδραμάτισε μια ισραηλινή εταιρεία και το λογισμικό της με όνομα «Πήγασος», το οποίο «φύτευε» κατά παραγγελία στα τηλέφωνα των υπόπτων και ανεπιθύμητων, είναι εξαιρετικά διδακτική. Εύκολα μπορούμε να φανταστούμε πως αποτελεί απλώς την κορυφή του παγόβουνου, που έχει να κάνει με την προσπάθεια χειραγώγησης της ενημέρωσης και της πληροφορίας και της εξαφάνισης κάθε είδους ερευνητικής δημοσιογραφίας. Ταυτόχρονα, αναδεικνύεται για μια ακόμη φορά ο διττός χαρακτήρας των νέων τεχνολογιών και των ψηφιακών μέσων. Ένα πανίσχυρο εργαλείο στην προσπάθεια για την απελευθέρωση του ανθρώπου και την ίδια στιγμή ένα τρομακτικό όπλο στα χέρια των δυναστών και εκμεταλλευτών του .
* Η Ματίνα Παπαχριστούδη είναι σε άδεια
Ειδήσεις πίσω από τις κάμερες
Εικόνες ανθρωποφαγίας επικράτησαν στον όμιλο Μαρινάκη, με αφορμή μια «άστοχη» ανάρτηση για τη γυναικοκτονία στη Φολέγανδρο. Η δημοσιογράφος δέχθηκε σφοδρή επίθεση, χωρίς ουδείς να σκεφτεί τη διπλή πίεση υπό την οποία έκανε το λάθος — αφενός, της «παραγωγής» όσο το δυνατόν περισσότερων κειμένων και, αφετέρου, της απειλής και της οργής που αισθάνεται ως γυναίκα. Όταν κάνουν εσκεμμένα «λάθη» οι πάνω, συμβαίνει κάτι ανάλογο;
Στα αστικά μίντια είναι γνωστό ότι έχουν πρόσβαση κυρίως όσοι έχουν χρήμα και είναι φίλοι των αφεντικών τους ή κάνουν μπίζνες μαζί τους. Οι άλλοι, αυτοί που δεν μπορούν να υποσχεθούν συγκεκριμένα ανταλλάγματα σε αυτό το διαρκές δούναι και λαβείν, μένουν στην απ’ έξω. Γι’ αυτούς, χώρος και χρόνος βρίσκεται μόνο όταν μπορούν να αξιοποιηθούν, ώστε να πληγεί κάποιος αντίπαλος ή για να δυσφημιστούν κάποιοι, συχνά αγωνιστές. Ο νοών νοείτω…
Χιλιάδες άνθρωποι έσπευσαν να αποτίσουν φόρο τιμής στον Ολλανδό δημοσιογράφο Πέτερ ντε Βρις, ο οποίος υπέκυψε στα τραύματά του από τη δολοφονική επίθεση που είχε δεχθεί. Η σωρός του τέθηκε σε λαϊκό προσκύνημα στο Βασιλικό Θέατρο του Άμστερνταμ και η προσέλευση ήταν μεγάλη, καθώς ο ντε Βρις θεωρούνταν η φωνή της αλήθειας και ο άνθρωπος που, παρά τις επανειλημμένες απειλές κατά της ζωής του, δεν δίσταζε να εμπλέκεται σε «καυτές» υποθέσεις.
